Ξεκλείδωσε τα πάντα
Με συνδρομή σε βοηθάω σε κάθε μάθημα, χωρίς όρια.
Οι εικόνες είναι καλλιτεχνικές απεικονίσεις και όχι ακριβείς αναπαραστάσεις.
Ο πληθυσμός των ανεπτυγμένων χωρών «γερνάει». Αυτό οφείλεται κυρίως στη:
Οι κάτοικοι των ανεπτυγμένων χωρών δεν επιθυμούν να κάνουν παιδιά στην ίδια αναλογία με το πρόσφατο παρελθόν. Πρόκειται για ένα παγκόσμιο δημογραφικό φαινόμενο.
Η πληθυσμιακή πυραμίδα των σύγχρονων κοινωνιών αλλάζει σχήμα:
Έτσι η πυραμίδα μοιάζει πια με «μανιτάρι».
Η Ελλάδα ακολουθεί την ίδια τάση: η υπογεννητικότητα μειώνει συνεχώς τη βάση της πυραμίδας.
Η Βρετανική Επισκόπηση της Σύνθεσης της Οικογένειας έδειξε μια εντυπωσιακή αλλαγή:
Αυτή η μετατόπιση από 1% σε 20% εκφράζει τη νέα στάση: πρώτα σπουδές, καριέρα — μετά (ή ποτέ) παιδιά. Εγκυμονεί όμως κινδύνους για το δημογραφικό μέλλον.
Η υπογεννητικότητα έχει οικονομικές και κοινωνικές αιτίες.
α) 💼 Αγορά εργασίας
Τα νέα ζευγάρια χρειάζονται σπουδές, εξειδικεύσεις, επιμορφώσεις. Έτσι η γέννηση παιδιού παραπέμπεται στο μέλλον.
β) 🎓 Εκπαίδευση παιδιού
Η μόρφωση απαιτεί χρόνο, κόπο και πολλά χρήματα (ξένες γλώσσες, πανεπιστήμιο, μεταπτυχιακά). Οι οικογένειες προτιμούν 1-2 παιδιά.
γ) 👷 Υψηλή ανεργία
Οι άνεργοι νέοι δεν μπορούν αντικειμενικά να δημιουργήσουν οικογένεια. Το πρόβλημα οξύνεται διαρκώς.
δ) 💍 Μεγαλύτερη ηλικία γάμου & νέες αντιλήψεις
Η γήρανση του πληθυσμού βαρύνει σοβαρά τα ασφαλιστικά ταμεία.
Χωρίς αλλαγές στην οικονομία, η πολιτεία αναγκάζεται να αναθεωρεί αρνητικά το συνταξιοδοτικό:
Ο νέος πληθυσμός είναι πιο καταναλωτικός από τους ηλικιωμένους.
Όταν λοιπόν μειώνεται:
Σε έναν πληθυσμό που γερνάει, η ζήτηση για πολλά προϊόντα μειώνεται και η επιχειρηματική δραστηριότητα ψυχραίνεται.
Μείωση παραγωγικότητας:
Ο νέος πληθυσμός, που είναι πιο παραγωγικός, μειώνεται. Έτσι μειώνεται και η συνολική παραγωγικότητα της οικονομίας.
Μείωση επιλογών για νέους:
Σε περιοχές όπου υπερέχουν οι ηλικιωμένοι, οι λίγοι νέοι έχουν περιορισμένες επιλογές:
Αυτό συμβαίνει σε αγροτικές και ορεινές κοινότητες.
Η υπογεννητικότητα σε συνδυασμό με την οικονομική υπανάπτυξη της περιφέρειας οδήγησε σε ερήμωση πολλά χωριά της Ελλάδας.
Οι λιγοστοί νέοι κάτοικοί τους:
Έτσι τα χωριά μένουν χωρίς τη ζωτική νεολαία τους και ο κύκλος της ερήμωσης συντηρείται.
Τα στοιχεία είναι ανησυχητικά:
Η κατάσταση επιβαρύνεται επιπλέον από:
Η χώρα χάνει τον νέο, παραγωγικό της πληθυσμό σε μια εποχή που τον έχει περισσότερο ανάγκη.
Παλιότερα, οι ηλικιωμένοι έμεναν μαζί με το ζευγάρι και τα εγγόνια.
Σήμερα, η πυρηνική οικογένεια δεν συγκατοικεί με τους γονείς. Έτσι:
Η απομόνωση γεννά μοναξιά, απογοήτευση, θλίψη — και οδηγεί στην παραίτηση από τη ζωή.
Η υπογεννητικότητα και η γήρανση δεν είναι απλώς δημογραφικό πρόβλημα. Είναι βαθύ κοινωνικοοικονομικό πρόβλημα γιατί:
Χρειάζονται συντονισμένες οικονομικές και κοινωνικές πολιτικές.