Ατυχήματα στο σπίτι και σε δημόσιους χώρους 🏠

Το σπίτι είναι το ασφαλέστερο καταφύγιο του ανθρώπου. Θα έπρεπε να είναι πάντα ευχάριστο, καθαρό, υγιεινό και ασφαλές για όλα τα μέλη της οικογένειας. Παρ' όλα αυτά, συχνά συμβαίνουν ατυχήματα όχι μόνο μέσα στο σπίτι αλλά και σε δημόσιους χώρους, όπως το σχολείο ή ο δρόμος.

Τα ατυχήματα διακρίνονται σε διάφορες κατηγορίες: οικιακά, εργασιακά, αθλητικά, τροχαία και άλλα. Τα αίτια των περισσότερων ατυχημάτων είναι συνήθως η απροσεξία, η αμέλεια, η απειρία, η άγνοια και η έλλειψη επίβλεψης των παιδιών. Στα οικιακά ατυχήματα περιλαμβάνονται οι δηλητηριάσεις, τα εγκαύματα, η ηλεκτροπληξία, η πυρκαγιά, οι τραυματισμοί, οι πτώσεις και τα δαγκώματα από κατοικίδια ζώα ή ερπετά.

Δηλητηριάσεις και πρόληψη

Κάθε χρόνο συμβαίνουν εκατοντάδες δηλητηριάσεις μέσα στο σπίτι, με θύματα κυρίως παιδιά και εφήβους. Η οικογένεια και το σχολείο οφείλουν να λαμβάνουν μέτρα πριν συμβεί το ατύχημα:

• Να αναγράφεται σε κάθε συσκευασία το περιεχόμενό της.
• Όλα τα απορρυπαντικά, τα γεωργικά φάρμακα, τα χρώματα, τα καλλυντικά, οι βαφές μαλλιών κ.ά. να φυλάσσονται κλειδωμένα σε ειδικό ντουλάπι, σε ασφαλές μέρος, μακριά από τα παιδιά.
• Να διαβάζονται προσεκτικά οι οδηγίες χρήσης κάθε υλικού.
• Τα επικίνδυνα υλικά να παραμένουν πάντα στην αρχική τους συσκευασία.

Τα δηλητήρια δρουν άμεσα μέσα στον οργανισμό μέσω του κυκλοφοριακού συστήματος και επηρεάζουν το νευρικό σύστημα, ανάλογα με το τι περιέχουν.

Πρόληψη παιδικών ατυχημάτων

Τα παιδικά ατυχήματα περιλαμβάνουν τραυματισμούς και κατάγματα από πτώσεις, τροχαία και αθλητικά ατυχήματα. Στην Ελλάδα, τα περισσότερα παιδιά μέχρι την ηλικία των 14 ετών παθαίνουν ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Αυτό συμβαίνει γιατί τα παιδιά αυτής της ηλικίας έχουν έντονη κινητικότητα, χωρίς να κατανοούν πλήρως τον κίνδυνο.

Πολλά ατυχήματα μπορούν να αποφευχθούν όταν οι γονείς και οι εκπαιδευτικοί λαμβάνουν υπεύθυνα μέτρα πρόληψης:

• Έλεγχος των ηλεκτρικών συσκευών, των υδραυλικών εγκαταστάσεων, των δαπέδων και των χώρων αποθήκευσης στο σπίτι.
• Συμμετοχή γονιών, δασκάλων και μαθητών σε προγράμματα πρόληψης ατυχημάτων.
• Συστηματική αλλά διακριτική επίβλεψη των παιδιών στον ελεύθερο χρόνο τους.

Εγκαύματα και πρόληψη

Τα εγκαύματα είναι κακώσεις των ιστών του σώματος που δημιουργούν πληγές. Προκαλούνται κυρίως από:

• Βραστά υγρά και φωτιά
• Χημικές (καυστικές) ουσίες
• Θερμαντικά σώματα, σόμπες πετρελαίου και υγραερίου
• Ηλεκτροπληξία
• Πολύωρη έκθεση στον ήλιο και ραδιενέργεια

Καθώς πολλές μητέρες εργάζονται εκτός σπιτιού, τα παιδιά μένουν συχνά μόνα τους για κάποιο διάστημα, γι' αυτό χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή:

• Διαρκής ενημέρωση των παιδιών για τους κινδύνους.
• Προσοχή στους διακόπτες με βρεγμένα χέρια.
• Προσοχή στις εστίες της κουζίνας.
• Οι χειρολαβές στα σκεύη της κουζίνας να είναι πάντα στραμμένες προς τα μέσα, ώστε να μην τις χτυπάει κανείς κατά λάθος.
• Προσοχή στις φιάλες υγραερίου, στα θερμαντικά σώματα, στα βεγγαλικά και στις φωτοβολίδες.
• Ύπαρξη πυροσβεστήρα όπου χρειάζεται.

Τραυματισμοί και πτώσεις

Το σπίτι είναι ένας χώρος όπου συμβαίνουν πολλοί τραυματισμοί, συνήθως από απροσεξία και αμέλεια. Τα τραύματα από πτώσεις και κατάγματα είναι ιδιαίτερα επικίνδυνα σε όλες τις ηλικίες, κυρίως όμως στα παιδιά και στους ηλικιωμένους.

Συχνές αιτίες τραυματισμών στο σπίτι:

• Ανεπαρκής φωτισμός
• Τοποθέτηση αντικειμένων και σκευών σε μεγάλο ύψος
• Γλιστερά πατώματα
• Μικρά χαλιά
• Καλώδια στο δάπεδο
• Μικροέπιπλα
• Κακοφτιαγμένα κάγκελα

Πολλά ατυχήματα συμβαίνουν επίσης στο σχολείο και στο δρόμο, κυρίως λόγω απροσεξίας των μαθητών στις αίθουσες και στον προαύλιο χώρο, όπως το τρέξιμο στις σκάλες ή στην έξοδο. Άλλες αιτίες είναι η ριψοκίνδυνη συμπεριφορά των νέων, οι δύσκολες διαβάσεις για τους πεζούς, το απότομο φρενάρισμα ή ξεκίνημα λεωφορείων και αυτοκινήτων, καθώς και η κακή σήμανση και ο κακός φωτισμός των δρόμων.

Η πρόληψη των ατυχημάτων στο σπίτι, στο δρόμο και στο σχολείο απαιτεί κατάλληλη αγωγή των παιδιών από τους γονείς, το σχολείο και τους φορείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Μέτρα προφύλαξης στο σπίτι

• Τοποθέτηση κάγκελων (ειδικών προεκτάσεων) για την προφύλαξη των μικρών παιδιών.
• Αποφυγή γλαστρών σε βεράντες όπου συχνάζουν μικρά παιδιά.
• Τα δωμάτια να είναι άνετα, χωρίς περιττά αντικείμενα.
• Ύπαρξη ειδικών αντιολισθητικών πατάκιων στο μπάνιο.
• Ασφάλιση των οικιακών συσκευών.
• Τα παιδιά να μην επιτηρούνται από ηλικιωμένους με προβλήματα υγείας, που δεν μπορούν να ανταποκριθούν έγκαιρα σε τυχόν κίνδυνο.
• Αποφυγή νερού στα δάπεδα της κουζίνας και του μπάνιου.

Πνιγμός και πρόληψη

Διακρίνουμε δύο είδη πνιγμών:

Οι πνιγμονές και οι πνιγμοί μπορεί να οφείλονται σε παθολογικά αίτια, σε απροσεξία ή σε απρόβλεπτο ατύχημα.

Μέτρα πρόληψης πνιγμού

• Να γνωρίζουμε κολύμπι και να μην κολυμπάμε πριν περάσουν τουλάχιστον τρεις ώρες από το τελευταίο γεύμα.
• Να αποφεύγουμε επικίνδυνα παιχνίδια στη θάλασσα.
• Να αποφεύγουμε το κολύμπι σε λιμάνια και κοντά σε πλεούμενα.
• Να μη διανύουμε μεγάλες αποστάσεις κολυμπώντας· σε περίπτωση κινδύνου να ζητάμε αμέσως βοήθεια.
• Τα παιδιά και οι ηλικιωμένοι πρέπει να επιτηρούνται πάντα από έναν εκπαιδευμένο ενήλικα.

Δαγκώματα και τσιμπήματα

Στην Ελλάδα κάθε χρόνο συμβαίνουν πολλά ατυχήματα από δαγκώματα κατοικίδιων ζώων και ερπετών, καθώς και από κεντρίσματα και τσιμπήματα εντόμων. Παρατηρείται αύξηση των κρουσμάτων αυτών κυρίως σε αγροτικές περιοχές, όπου γίνονται συχνά αγροτικές εργασίες.

Πρώτες βοήθειες σε δάγκωμα

Είναι χρήσιμο όλοι να γνωρίζουν τα εξής βήματα πρώτων βοηθειών:

1. Δέσιμο πάνω από το σημείο του δαγκώματος, όχι όμως για περισσότερο από 10 λεπτά.
2. Χρήση αντισηπτικής ουσίας, όπως κόκκινο ιώδιο, αντιβιοτική αλοιφή ή αποστειρωμένη γάζα.
3. Χορήγηση αντιτετανικού και αντιλυσσικού ορού σε ιατρείο ή νοσοκομείο, όπου χρειάζεται.
4. Άμεση μεταφορά στο πλησιέστερο νοσοκομείο ή ιατρείο.