3...2...1... Εκτόξευση! Απογειώσου με μεγάλη ταχύτητα στο διάστημα, ξεπέρασε τη δύναμη της βαρύτητας και απόκτησε την ενέργεια που θα σε κάνει έναν αληθινό εξερευνητή του σύμπαντος. Κλείσε εισιτήριο στο πιο συναρπαστικό ταξίδι γνώσεων 🚀

Φυσική Β' Γυμνασίου

#  Θεμελιώδη Φυσικά Μεγέθη 🧪

Ορισμένα φυσικά μεγέθη, όπως το **μήκος** 📏, ο **χρόνος** ⏱️ και η **μάζα** ⚖️, ονομάζονται **θεμελιώδη μεγέθη**.
Αυτό σημαίνει ότι **δεν μπορούμε να τα ορίσουμε με βάση άλλα μεγέθη**.

:::fact{title="Με απλά λόγια"}
Τα θεμελιώδη φυσικά μεγέθη είναι οι "βάσεις" πάνω στις οποίες χτίζεται όλη η Φυσική!
:::


### 📏 Μονάδες Μέτρησης:

- **Μήκος** → μέτρο (**m**)
- **Χρόνος** → δευτερόλεπτο (**s**)
- **Μάζα** → χιλιόγραμμο (**kg**)



# Μέτρηση μήκους και υποδιαιρέσεις 📏

Η βασική μονάδα για να μετράμε το μήκος είναι το :tooltip[μέτρο]{content="Η βασική μονάδα μέτρησης μήκους, συμβολίζεται με το γράμμα m."}. Το μέτρο λέγεται έτσι από την ελληνική λέξη "μετρώ" και το γράφουμε με το γράμμα m. 📏

Όταν θέλουμε να μετρήσουμε μικρά μήκη, χρησιμοποιούμε :tooltip[υποδιαιρέσεις]{content="Μικρότερες μονάδες μέτρησης που προκύπτουν από τη διαίρεση της βασικής μονάδας."} του μέτρου, όπως το :tooltip[εκατοστό]{content="Υποδιαίρεση του μέτρου, ίσο με το 1/100 του μέτρου, συμβολίζεται με cm."} (cm) και το :tooltip[χιλιοστό]{content="Υποδιαίρεση του μέτρου, ίσο με το 1/1000 του μέτρου, συμβολίζεται με mm."} (mm). Όταν θέλουμε να μετρήσουμε μεγάλα μήκη, χρησιμοποιούμε :tooltip[πολλαπλάσια]{content="Μεγαλύτερες μονάδες μέτρησης που προκύπτουν από τον πολλαπλασιασμό της βασικής μονάδας."} του μέτρου, όπως το :tooltip[χιλιόμετρο]{content="Πολλαπλάσιο του μέτρου, ίσο με 1000 μέτρα, συμβολίζεται με km."} (km). 🛣️

Για να μετρήσουμε μήκη, χρησιμοποιούμε διάφορα εργαλεία, όπως η μετροταινία. 📐

## 📏 Πίνακας Μετατροπής Μονάδων Μήκους (με πολλαπλασιασμό)

| Από           | Σε             | Πολλαπλασιασμός με |
|---------------|----------------|---------------------|
| km            | m              | × 1.000             |
| m             | dm             | × 10                |
| dm            | cm             | × 10                |
| cm            | mm             | × 10                |

🔁 Για να πας ανάποδα (π.χ. από mm σε cm), απλά διαιρείς με τον ίδιο αριθμό!
Δηλαδή:

Από mm → cm: ÷ 10

Από m → km: ÷ 1.000

# Μέτρηση του χρόνου ⏱️

Για να μετρήσουμε το χρόνο, χρησιμοποιούμε πράγματα που συμβαίνουν ξανά και ξανά με τον ίδιο τρόπο και σε ίσα χρονικά διαστήματα. Αυτά τα πράγματα λέγονται :tooltip[περιοδικά φαινόμενα]{content="Πράγματα που επαναλαμβάνονται με τον ίδιο τρόπο σε ίσα χρονικά διαστήματα."}.

Μερικά παραδείγματα είναι:
* Η εναλλαγή της μέρας με τη νύχτα (που ονομάζεται :tooltip[ημερονύκτιο]{content="Η εναλλαγή μέρας και νύχτας."}). ☀️🌙
* Οι φάσεις της σελήνης. 🌕
* Οι χτύποι της καρδιάς μας. ❤️
* Η κίνηση ενός :tooltip[εκκρεμούς]{content="Ένα σώμα που αιωρείται και κινείται πέρα δώθε."} (όπως αυτό που έχουν τα ρολόγια). 🕰️
* Οι αλλαγές στην ενέργεια κάποιων ατόμων. ⚛️

Η βασική μονάδα για να μετράμε το χρόνο είναι το δευτερόλεπτο, που στα αγγλικά λέγεται "second" και το γράφουμε συντομογραφικά "s". Έχουμε ορίσει το δευτερόλεπτο έτσι ώστε μια ολόκληρη μέρα και νύχτα (ένα ημερονύκτιο) να έχει \(86.400\) δευτερόλεπτα.

Τα όργανα που χρησιμοποιούμε για να μετράμε το χρόνο λέγονται :tooltip[χρονόμετρα]{content="Όργανα μέτρησης του χρόνου."}. ⏳

## 🔄 Μετατροπές Μονάδων Χρόνου

| Από   | Σε  | Πολλαπλασιασμός|
|--------------|----------------|------------------------|
| ημέρα        | ώρες           | × 24                   |
| ώρα          | λεπτά          | × 60                   |
| λεπτό        | δευτερόλεπτα   | × 60                   |

⬆️ Για μετατροπή προς τα πάνω (π.χ. από δευτερόλεπτα σε λεπτά), διαιρούμε με τον ίδιο αριθμό:

Από δευτερόλεπτα → λεπτά: ÷ 60

Από ώρες → ημέρες: ÷ 24


# ⚖️ Μάζα και Μέτρησή της

Η **μάζα** ενός σώματος δείχνει **πόσο δύσκολα αλλάζει η κίνησή του**.
🔸 Όσο μεγαλύτερη η μάζα, τόσο πιο δύσκολο είναι να σταματήσει ή να ξεκινήσει να κινείται.

### 📦 Παράδειγμα:

- Ένα **φορτωμένο φορτηγό** 🚛 είναι πιο δύσκολο να σταματήσει απ' ό,τι ένα άδειο.
- Είναι επίσης πιο δύσκολο να **σπρώξεις ένα γεμάτο κουτί** 📦 σε σχέση με ένα άδειο.

👉 Αυτό συμβαίνει γιατί το φορτωμένο φορτηγό και το γεμάτο κουτί έχουν **μεγαλύτερη μάζα** 🧱.



## 🧮 Μονάδες Μέτρησης Μάζας

Η **βασική μονάδα μάζας** στο Διεθνές Σύστημα Μονάδων είναι το **χιλιόγραμμο (kg)**.
Όμως, υπάρχουν και άλλες μονάδες που χρησιμοποιούμε συχνά για **μικρότερες** ή **μεγαλύτερες** ποσότητες.

### 📊 Πίνακας Μετατροπής Μονάδων Μάζας

| Από           | Σε            | Πολλαπλασιασμός|
|---------------|---------------|------------------------|
| τόνος (t)     | κιλά (kg)     | × 1.000                |
| κιλό (kg)     | γραμμάρια (g) | × 1.000                |
| γραμμάριο (g) | χιλιοστόγραμμα (mg) | × 1.000         |

💡 Για μετατροπή **προς τα πάνω**, **διαιρούμε** με τον ίδιο αριθμό.


01. Βασική Θεωρία

Ποια φυσικά μεγέθη λέγονται θεμελιώδη και γιατί δεν μπορούμε να τα ορίσουμε με βάση άλλα μεγέθη.

Θεμελιώδη Φυσικά Μεγέθη

Η βασική μονάδα μήκους, οι υποδιαιρέσεις και τα πολλαπλάσιά της, και πώς μετατρέπουμε από τη μία μονάδα στην άλλη.

Μέτρηση Μήκους και Υποδιαιρέσεις

Ποια περιοδικά φαινόμενα χρησιμοποιούμε για να μετρήσουμε τον χρόνο και πώς μετατρέπονται οι μονάδες μέτρησής του.

Μέτρηση του Χρόνου

Τι δείχνει η μάζα ενός σώματος, ποια είναι η βασική της μονάδα και πώς γίνονται οι μετατροπές μονάδων μάζας.

Μάζα και Μέτρησή της

# Θεμελιώδη Φυσικά Μεγέθη 🧪

Το **μήκος** 📏, ο **χρόνος** ⏱️ και η **μάζα** ⚖️ ονομάζονται **θεμελιώδη μεγέθη**: δεν μπορούμε να τα ορίσουμε με βάση άλλα μεγέθη.

:::fact{title="Με απλά λόγια"}
Τα θεμελιώδη φυσικά μεγέθη είναι οι "βάσεις" πάνω στις οποίες χτίζεται όλη η Φυσική!
:::

| Μέγεθος | Βασική μονάδα | Σύμβολο |
|---|---|---|
| Μήκος | μέτρο | m |
| Χρόνος | δευτερόλεπτο | s |
| Μάζα | χιλιόγραμμο | kg |

## Μήκος

Για μικρά μήκη χρησιμοποιούμε :tooltip[υποδιαιρέσεις]{content="Μικρότερες μονάδες μέτρησης που προκύπτουν από τη διαίρεση της βασικής μονάδας."} του μέτρου (cm, mm)· για μεγάλα μήκη :tooltip[πολλαπλάσια]{content="Μεγαλύτερες μονάδες μέτρησης που προκύπτουν από τον πολλαπλασιασμό της βασικής μονάδας."} του μέτρου (km).

| Από | Σε | × με |
|---|---|---|
| km | m | 1.000 |
| m | dm | 10 |
| dm | cm | 10 |
| cm | mm | 10 |

:::alert{title="Προσοχή στην κατεύθυνση"}
Από μεγαλύτερη σε μικρότερη μονάδα πολλαπλασιάζεις. Ανάποδα (π.χ. mm→cm ή m→km) διαιρείς με τον ίδιο αριθμό!
:::

## Χρόνος

Μετριέται με :tooltip[περιοδικά φαινόμενα]{content="Πράγματα που επαναλαμβάνονται με τον ίδιο τρόπο σε ίσα χρονικά διαστήματα."}: το :tooltip[ημερονύκτιο]{content="Η εναλλαγή μέρας και νύχτας."}, οι φάσεις της σελήνης, οι χτύποι της καρδιάς, η κίνηση ενός :tooltip[εκκρεμούς]{content="Ένα σώμα που αιωρείται και κινείται πέρα δώθε."}. Η βασική μονάδα είναι το δευτερόλεπτο (s), ορισμένο ώστε ένα ημερονύκτιο να έχει \(86.400\) δευτερόλεπτα. Τα όργανα μέτρησης λέγονται :tooltip[χρονόμετρα]{content="Όργανα μέτρησης του χρόνου."}.

| Από | Σε | × με |
|---|---|---|
| ημέρα | ώρες | 24 |
| ώρα | λεπτά | 60 |
| λεπτό | δευτερόλεπτα | 60 |

Για μετατροπή προς τα πάνω (π.χ. δευτερόλεπτα→λεπτά, ώρες→ημέρες) διαιρούμε με τον ίδιο αριθμό.

## Μάζα

Η **μάζα** δείχνει πόσο δύσκολα αλλάζει η κίνηση ενός σώματος: όσο μεγαλύτερη η μάζα, τόσο πιο δύσκολο να σταματήσει ή να ξεκινήσει να κινείται. Βασική μονάδα είναι το **χιλιόγραμμο (kg)**.

| Από | Σε | × με |
|---|---|---|
| τόνος (t) | κιλά (kg) | 1.000 |
| κιλό (kg) | γραμμάρια (g) | 1.000 |
| γραμμάριο (g) | χιλιοστόγραμμα (mg) | 1.000 |

Για μετατροπή προς τα πάνω, διαιρούμε με τον ίδιο αριθμό.


Φυσική Β' Γυμνασίου

Πάρε πλήρη πρόσβαση

Βασική Θεωρία