Κατακόρυφος αλγόριθμος διαίρεσης με διψήφιο διαιρέτη ➗
Δύο τρόποι για το ίδιο πηλίκο
Πιο κάτω παρουσιάζονται δύο τρόποι υπολογισμού του πηλίκου .
Α΄ τρόπος: Αφαιρούμε πρώτα από το . Μένουν . Έπειτα αφαιρούμε και μένει . Προσθέτουμε τα δύο μέρη του πηλίκου: . Επομένως, .
Β΄ τρόπος: Αρχίζουμε από τα αριστερά. Το χωρά στο μία φορά, οπότε γράφουμε στη θέση των δεκάδων του πηλίκου. Αφαιρούμε δεκάδες από τις δεκάδες: μένουν δεκάδες. Κατεβάζουμε το και σχηματίζουμε το . Το χωρά στο τέσσερις φορές, οπότε γράφουμε στη θέση των μονάδων. Αφαιρούμε και μένει . Το πηλίκο είναι .
Στον Α΄ τρόπο, το σχηματίζεται από . Στον Β΄ τρόπο, το γράφεται στη θέση των δεκάδων και το στη θέση των μονάδων. Και οι δύο τρόποι δίνουν .
Εκτίμηση, υπολογισμός και επαλήθευση
Να εκτιμήσετε και να υπολογίσετε κατακόρυφα το πηλίκο . Να επαληθεύσετε την απάντησή σας.
Εκτίμηση: . Περιμένουμε λοιπόν πηλίκο κοντά στο .
Υπολογισμός: Στη διαίρεση , το είναι ο διαιρετέος και το είναι ο διαιρέτης.
- Αρχίζουμε από τις δεκάδες. Το χωρά στο φορές. Γράφουμε στη θέση των δεκάδων του πηλίκου και αφαιρούμε δεκάδες. Μένουν δεκάδες.
- Κατεβάζουμε το και σχηματίζουμε το . Το χωρά στο φορές. Γράφουμε στη θέση των μονάδων του πηλίκου.
- Αφαιρούμε από το . Μένει υπόλοιπο .
Το πηλίκο είναι και το υπόλοιπο είναι .
Επαλήθευση: .
Το πρώτο ψηφίο του πηλίκου, το , σημαίνει δεκάδες. Γι’ αυτό αφαιρούμε δεκάδες, δηλαδή , και στη συνέχεια κατεβάζουμε το τελευταίο ψηφίο του διαιρετέου. Το υπόλοιπο είναι μικρότερο από τον διαιρέτη .
Τι αλλάζει στο πηλίκο
Όταν ο διαιρετέος παραμένει ο ίδιος και ο διαιρέτης μεγαλώνει, τότε το πηλίκο μικραίνει. Για παράδειγμα:
Όταν ο διαιρέτης παραμένει ο ίδιος και ο διαιρετέος γίνεται μισός, το πηλίκο γίνεται μισό, όπως στις διαιρέσεις: