Μάθημα 4: Ιδιότητες διαίρεσης ➗
Απλοποίηση της διαίρεσης
Πιο κάτω παρουσιάζεται μία μέθοδος υπολογισμού του πηλίκου .
: διαιρούμε το 120 και το 15 διά 3.
: διαιρούμε το 120 και το 15 διά 5.
Κάθε διαίρεση είναι δυνατόν να γραφεί με τη μορφή κλάσματος.
Για να απλοποιήσουμε μια διαίρεση, διαιρούμε τον διαιρετέο και τον διαιρέτη με τον ίδιο κοινό παράγοντα. Το πηλίκο παραμένει το ίδιο.
Παράδειγμα 1
Να υπολογίσετε το πηλίκο , χρησιμοποιώντας απλοποίηση.
Λύση:
Α’ τρόπος: , διαιρώντας και τους δύο αριθμούς διά 2.
Β’ τρόπος: , διαιρώντας και τους δύο αριθμούς διά 3.
Γ’ τρόπος: , διαιρώντας και τους δύο αριθμούς διά 2, δύο φορές.
Άρα, .
Διαδοχική διαίρεση
Ένας διαιρέτης μπορεί να γραφεί ως γινόμενο δύο αριθμών. Τότε διαιρούμε τον διαιρετέο διαδοχικά με αυτούς τους δύο αριθμούς.
, γιατί .
και . Άρα, .
, γιατί .
και . Άρα, .
Παράδειγμα 2
Να συμπληρώσετε τον αριθμό που λείπει.
Λύση:
. Ο αριθμός που λείπει είναι το 5, γιατί .
Στη διαδοχική διαίρεση, οι δύο μικρότεροι διαιρέτες πρέπει να έχουν γινόμενο ίσο με τον αρχικό διαιρέτη. Για παράδειγμα, , επειδή . Οι αριθμοί 20 και 4 έχουν άθροισμα 24, αλλά δεν υπολογίζει το .
Παράδειγμα 3
Να υπολογίσετε το πηλίκο .
Λύση:
Α’ τρόπος: Διαιρούμε τον διαιρετέο και τον διαιρέτη με έναν κοινό παράγοντα, π.χ. με το 9. Έτσι, .
Β’ τρόπος: Διαιρούμε τον διαιρετέο διαδοχικά με μικρότερους διαιρέτες, π.χ. το 9 και το 2, αφού . Έτσι, .
Άρα, .
Στη διαίρεση και στην απλοποίησή της δεν διαιρούμε ποτέ διά 0.