Α. Πίνακας ανώμαλων ρημάτων 🧩
Τα ανώμαλα ρήματα δεν σχηματίζουν πάντα τους χρόνους τους όπως περιμένουμε από τον ενεστώτα. Για παράδειγμα, το βλέπω γίνεται είδα, ενώ το τρώω γίνεται έφαγα. Ο πίνακας σε βοηθά να βρεις και να γράψεις σωστά αυτούς τους τύπους.
Πώς διαβάζουμε τον πίνακα
Κάθε σειρά αρχίζει με τον ενεστώτα του ρήματος. Ακολουθούν ο αόριστος ενεργητικής φωνής, ο αόριστος παθητικής φωνής και η κλιτή μετοχή στο αρσενικό ενικό. Για παράδειγμα, στη σειρά του γράφω θα διαβάζαμε «γράφω — έγραψα — γράφτηκα — γραμμένος»· η μετοχή αλλάζει ανάλογα με το ουσιαστικό: γραμμένη επιστολή, γραμμένο μήνυμα.
Η πλάγια γραμμή / χωρίζει εναλλακτικούς τύπους: ήρθα/ήλθα. Γράμματα μέσα σε παρένθεση δείχνουν άλλη δυνατή μορφή της ίδιας λέξης: λέ(γ)ω σημαίνει λέω ή λέγω. Οι αριθμοί (1) και (2) δίπλα σε ορισμένα ρήματα δείχνουν αντίστοιχα την 1η και τη 2η τάξη της β΄ συζυγίας. Το (1/2) δείχνει ότι σημειώνονται και οι δύο τάξεις.
Η παύλα δείχνει ότι ο πίνακας δεν δίνει τύπο σε εκείνη τη θέση. Μην τη διαβάζεις ως λέξη και μην υποθέτεις ότι το ρήμα δεν μπορεί ποτέ να χρησιμοποιηθεί με άλλον τρόπο. Η κενή θέση στη σειρά του κάθομαι αποδίδεται επίσης με παύλα.
Σε λίγες σειρές η θέση του αορίστου γράφει παρατατ. ή εξαρτ.. Αυτές οι συντομογραφίες σημαίνουν παρατατικός και εξαρτημένος τύπος. Έτσι, το είχα στη σειρά του έχω είναι παρατατικός, όχι αόριστος.
Ο πλήρης πίνακας
| Ενεστώτας | Αόριστος ενεργητικής φωνής | Αόριστος παθητικής φωνής | Κλιτή μετοχή |
|---|---|---|---|
| ακουμπώ (1) | ακούμπησα | — | ακουμπισμένος |
| αναβάλλω | ανέβαλα | αναβλήθηκα | αναβλημένος |
| αναμειγνύω | ανέμειξα | αναμείχθηκα | ανα(με)μειγμένος |
| ανασταίνω | ανάστησα | αναστήθηκα | αναστημένος |
| ανατέλλω | ανάτειλα/ανέτειλα | — | — |
| ανεβαίνω | ανέβηκα | — | ανεβασμένος |
| ανέχομαι | ανέχτηκα | — | — |
| αντέχω | άντεξα | — | — |
| απαλλάσσω | απάλλαξα | απαλλάχτηκα | απαλλαγμένος |
| απέχω | παρατατ. απείχα | — | — |
| αποδεικνύω | απέδειξα | αποδείχθηκα | απο(δε)δειγμένος |
| απολαμβάνω | απόλαυσα | — | — |
| απονέμω | απένειμα | απονεμήθηκα | απονεμημένος |
| αποσπώ (1) | απέσπασα | αποσπάστηκα | αποσπασμένος |
| αποτελώ (2) | αποτέλεσα | αποτελέστηκα | — |
| αποτυχαίνω | απέτυχα | — | αποτυχημένος |
| αρέσω | άρεσα | — | — |
| αρκώ (2) | άρκεσα/ήρκεσα | αρκέστηκα | — |
| αυξάνω/-αίνω | αύξησα | αυξήθηκα | αυξημένος |
| αφαιρώ (2) | αφαίρεσα | αφαιρέθηκα | αφηρημένος |
| αφήνω | άφησα | αφέθηκα | αφημένος |
| βάζω | έβαλα | βάλθηκα | βαλμένος |
| βαριέμαι | βαρέθηκα | — | — |
| βαρώ (1) | βάρεσα | — | — |
| βαστώ (1) | βάσταξα/βάστηξα | βαστάχτηκα/ βαστήχτηκα | βαστα(γ)μένος/ βαστη(γ)μένος |
| βγάζω | έβγαλα | βγάλθηκα | βγαλμένος |
| βγαίνω | βγήκα | — | βγαλμένος |
| βλέπω | είδα | ειδώθηκα | ιδωμένος |
| βογκώ (1) | βόγκηξα | — | — |
| βόσκω | βόσκησα | (βοσκήθηκα) | βοσκημένος |
| βουτώ (1) | βούτηξα | βουτήχτηκα | βουτηγμένος |
| βρέχω | έβρεξα | βράχηκα | βρε(γ)μένος |
| βρίσκω | βρήκα | βρέθηκα | — |
| βροντώ (1) | βρόντηξα/ βρόντησα | — | — |
| βυζαίνω | βύζαξα | βυζάχτηκα | βυζαγμένος |
| γδέρνω | έγδαρα | γδάρθηκα | γδαρμένος |
| γελώ (1) | γέλασα | γελάστηκα | γελασμένος |
| γέρνω | έγειρα | — | γερμένος |
| γερνώ (1) | γέρασα | — | γερασμένος |
| γίνομαι | έγινα | — | γινωμένος |
| δέομαι | δεήθηκα | — | — |
| δέρνω | έδειρα | δάρθηκα | δαρμένος |
| διαβαίνω | διάβηκα | — | — |
| διαθέτω | διέθεσα | διατέθηκα | διατεθειμένος |
| διακόπτω | διέκοψα | διακόπηκα | διακεκομμένος |
| διαμαρτύρομαι | διαμαρτυρήθηκα | — | διαμαρτυρημένος |
| δίνω | έδωσα | δόθηκα | δοσμένος |
| διψώ (1) | δίψασα | — | διψασμένος |
| δρω (1) | έδρασα | — | — |
| εισάγω | εισήγαγα | εισήχθηκα | εισηγμένος |
| εκλέγω | εξέλεξα | εκλέχτηκα/εξελέγην | εκλεγμένος |
| εκπλήσσω | εξέπληξα | εξεπλάγην | — |
| εκρήγνυμαι | εξερράγην | — | — |
| εκτείνω | εξέτεινα | εκτάθηκα | εκτεταμένος |
| επαινώ (2) | επαίνεσα | επαινέθηκα | (ε)παινεμένος |
| επεμβαίνω | επενέβηκα/επενέβην | — | — |
| εξάγω | εξήγαγα | εξάχθηκα | — |
| εξαιρώ (2) | εξαίρεσα/εξήρεσα | εξαιρέθηκα | — |
| έρχομαι | ήρθα/ήλθα | — | — |
| εύχομαι | ευχήθηκα | — | — |
| εφευρίσκω | εφηύρα/εφεύρα | εφευρέθηκα | — |
| έχω | είχα | — | — |
| ζουλώ (1) | ζούληξα | ζουλήχτηκα | ζουληγμένος |
| ζω (2) | έζησα | — | — |
| θαρρώ (2) | θάρρεψα | — | — |
| θέλω | θέλησα | — | ηθελημένος |
| θέτω | έθεσα | τέθηκα | — |
| θίγω | έθιξα | θίχτηκα/εθίγην | θιγμένος |
| θρέφω, (πβ. τρέφω) | έθρεψα | θρέφτηκα | θρεμμένος |
| καθιστώ (1) παθ. καθίσταμαι | κατέστησα | κατέστην | κατεστημένος |
| κάθομαι | κάθισα/έκατσα | — | καθισμένος |
| καίω | έκαψα | κάηκα | καμένος |
| καλώ (2) | κάλεσα | καλέστηκα | καλεσμένος |
| κάνω | έκανα/έκαμα | — | καμωμένος |
| καρτερώ (1/2) | καρτέρεσα | — | — |
| καταπίνω | κατάπια | — | — |
| καταριέμαι (1) | καταράστηκα | — | καταραμένος |
| καταφρονώ (2) | καταφρόνεσα | καταφρονέθηκα | καταφρονεμένος |
| κατεβαίνω | κατέβηκα | — | κατεβασμένος |
| κερδίζω | κέρδισα | κερδήθηκα | κερδισμένος |
| κερνώ (1) | κέρασα | κεράστηκα | κερασμένος |
| κλαίω | έκλαψα | κλαύτηκα | κλαμένος |
| κλέβω | έκλεψα | κλάπηκα/κλέφτηκα | κλεμμένος |
| κόβω | έκοψα | κόπηκα | κομμένος |
| κοιτάζω/κοιτώ (1) | κοίταξα | κοιτάχτηκα | κοιταγμένος |
| κρεμώ (1), παθ. κρέμομαι | κρέμασα | κρεμάστηκα | κρεμασμένος |
| κυλώ (1) | κύλησα | κυλίστηκα | κυλισμένος |
| λαμβάνω/λαβαίνω | έλαβα | — | — |
| λέ(γ)ω | είπα | λέχθηκα/ειπώθηκα | ειπωμένος |
| μαθαίνω | έμαθα | μαθεύτηκα | μαθημένος |
| μεθώ (1) | μέθυσα | — | μεθυσμένος |
| μένω | έμεινα | — | — |
| μπαίνω | μπήκα | — | μπασμένος |
| μπορώ (2) | μπόρεσα | — | — |
| ντρέπομαι | ντράπηκα | — | ντροπιασμένος |
| ξέρω | παρατατ. ήξερα | — | — |
| ξεχνώ (1) | ξέχασα | ξεχάστηκα | ξεχασμένος |
| παθαίνω | έπαθα | — | — |
| παίρνω | πήρα | πάρθηκα | παρμένος |
| παραγγέλλω | παράγγειλα/ παρήγγειλα | παραγγέλθηκα | παραγγελμένος |
| παραδίδω/παραδίνω | παράδωσα/παρέδωσα | παραδόθηκα | παραδομένος |
| παραπονιέμαι (1) | παραπονέθηκα | — | παραπονεμένος |
| παρέχω | παρατατ. παρείχα, εξαρτ. παράσχω | παρασχέθηκα | — |
| πάσχω | έπαθα | — | — |
| πεινώ (1) | πείνασα | — | πεινασμένος |
| περνώ (1) | πέρασα | περάστηκα | περασμένος |
| πετυχαίνω | πέτυχα | — | πετυχημένος |
| πετώ (1) | πέταξα | πετάχτηκα | πετα(γ)μένος |
| πέφτω | έπεσα | — | πεσμένος |
| πηγαίνω/πάω | πήγα | — | — |
| πηδώ (1) | πήδηξα/πήδησα | — | — |
| πίνω | ήπια | πιώθηκα | πιωμένος |
| πλάττω/πλάσσω | έπλασα | πλάστηκα | πλασμένος |
| πλένω | έπλυνα | πλύθηκα | πλυμένος |
| πλήττω | έπληξα | — | — |
| πνίγω | έπνιξα | πνίγηκα | πνιγμένος |
| πονώ (1) | πόνεσα | — | πονεμένος |
| πρήζω | έπρηξα | πρήστηκα | πρησμένος |
| προβάλλω | πρόβαλα | — | — |
| προβάλλω | προέβαλα | προβλήθηκα | προ(βε)βλημένος |
| προβλέπω | πρόβλεψα/προέβλεψα | προβλέφθηκα | — |
| προσκαλώ | προσκάλεσα | προσκλήθηκα | προσκεκλημένος |
| προτείνω | πρότεινα | προτάθηκα | — |
| ρουφώ (1) | ρούφηξα | ρουφήχτηκα | ρουφηγμένος |
| σέβομαι | σεβάστηκα | — | — |
| σέρνω | έσυρα | σύρθηκα | συρμένος |
| σκουντώ (1) | σκούντηξα/σκούντησα | σκουντήχτηκα | σκουντηγμένος |
| σπάζω/σπάω (1) | έσπασα | — | σπασμένος |
| σπέρνω | έσπειρα | σπάρθηκα | σπαρμένος |
| στέκομαι/στέκω | στάθηκα | — | — |
| στέλνω | έστειλα | στάλθηκα | σταλμένος |
| στενοχωρώ (1/2) | στενοχώρεσα/ στενοχώρησα | στενοχωρέθηκα/ στενοχωρήθηκα | στενοχωρημένος |
| στρέφω | έστρεψα | στράφηκα | στραμμένος |
| συγχαίρω | συγχάρηκα | — | — |
| συμβαίνει | συνέβη | — | — |
| συμμετέχω | παρατατ. συμμετείχα | — | — |
| συμπίπτω | συνέπεσα | — | — |
| σφάλλω | έσφαλα | — | εσφαλμένος |
| σχολώ (1) | σχόλασα | — | σχολασμένος |
| σώζω | έσωσα | σώθηκα | σωσμένος |
| σωπαίνω | σώπασα | — | — |
| τελώ (2) | τέλεσα | τελέστηκα | (τε)τελεσμένος |
| τραβώ (1) | τράβηξα | τραβήχτηκα | τραβηγμένος |
| τρέπω | έτρεψα | τράπηκα | — |
| τρέφω | έθρεψα | τράφηκα | θρεμμένος |
| τρώω | έφαγα | φαγώθηκα | φαγωμένος |
| υπάρχω | υπήρξα | — | — |
| υπόσχομαι | υποσχέθηκα | — | — |
| υφίσταμαι | υπέστην | — | — |
| φαίνομαι | φάνηκα | — | — |
| φέρνω | έφερα | — | φερμένος |
| φεύγω | έφυγα | — | — |
| φθείρω | έφθειρα | φθάρ(θ)ηκα | φθαρμένος |
| φορώ (1/2) | φόρεσα | φορέθηκα | φορεμένος |
| φταίω | έφταιξα | — | — |
| φυλά(γ)ω | φύλαξα | φυλάχτηκα | φυλαγμένος |
| φυσώ (1) | φύσηξα | — | — |
| χαίρομαι/χαίρω | χάρηκα | — | — |
| χαλώ (1) | χάλασα | — | χαλασμένος |
| χορταίνω | χόρτασα | — | χορτασμένος |
| χυμώ (1) | χύμηξα | — | — |
| χωρώ (1/2) | χώρεσα | — | — |
| ψάλλω/ψέλνω | έψαλα | ψάλθηκα | ψαλμένος |
Το προβάλλω εμφανίζεται δύο φορές, με διαφορετικούς καταγεγραμμένους τύπους. Διάλεξε τη σειρά που ταιριάζει στη σημασία και στη χρήση της πρότασής σου.