Δεν μπορείς να κάνεις κάτι σωστά, αν δεν κάνεις τίποτα 🎯
Οι καθηγητές S. Ghoshal και H. Bruch, του Πανεπιστημίου του St. Gallen (Ελβετία), πραγματοποίησαν μια εξαιρετική έρευνα σε στελέχη επιχειρήσεων, οι οποίοι υποτίθεται πως είναι οι κατεξοχήν επαγγελματίες που ξέρουν να θέτουν στόχους και να τους υλοποιούν. Εξέτασαν δύο κρίσιμες διαστάσεις για την υλοποίηση των στόχων:
- Η πρώτη διάσταση είναι η ενέργεια που ο άνθρωπος διαθέτει και η δράση που αναπτύσσει για την υλοποίηση των στόχων του, δηλαδή το πόσο προσπαθεί πνευματικά, ψυχικά και σωματικά.
- Η δεύτερη διάσταση αφορά στην εστίαση των προσπαθειών και των ενεργειών στην υλοποίηση συγκεκριμένων στόχων.
Οι τέσσερις κατηγορίες ανθρώπων 👥
Με βάση αυτές τις δύο διαστάσεις (ενέργεια και εστίαση), οι ερευνητές εντόπισαν τέσσερις κατηγορίες ανθρώπων.
Πρώτη κατηγορία: υψηλή ενέργεια, χαμηλή εστίαση
Χαρακτηρίζονται από πολύ υψηλή ενέργεια, συνεχή και έντονη δραστηριότητα, αλλά και πολύ χαμηλή εστίαση σε στόχους ή αποτελέσματα. Είναι πολυάσχολοι και επιδίδονται σε έναν σωρό εργασίες ή θέματα, προσπαθώντας να τα προλάβουν όλα, χωρίς να εστιάζουν σε συγκεκριμένους στόχους και στα πράγματα που είναι σημαντικά για την επίτευξη αυτών. Μεταφορικά, βρίσκονται και λειτουργούν σε κατάσταση φρενίτιδας, δράσης, αναπτύσσουν έντονη δραστηριότητα, αλλά χωρίς αποτέλεσμα.
Η έρευνα κατέληξε στο συμπέρασμα ότι σε αυτή την κατηγορία ανήκει το 40% των στελεχών, ένα ποσοστό απροσδόκητα υψηλό για τέτοιου είδους επαγγελματίες. Πολλή δράση χωρίς εστίαση δεν σημαίνει αυτόματα αποτελεσματικότητα.
Δεύτερη κατηγορία: χαμηλή ενέργεια, χαμηλή εστίαση
Αυτοί οι άνθρωποι δεν χαρακτηρίζονται ούτε από υψηλή ενέργεια ή δράση, ούτε από εστίαση σε στόχους και αποτελέσματα. Πρόκειται για ανθρώπους που ζουν σε μια συνεχή αναβολή των όσων πρέπει να υλοποιήσουν, κάνοντας πράξη τη ρήση «Ό,τι είναι να κάνεις σήμερα, άσε το για αύριο». Συνήθως αισθάνονται ανασφάλεια και φόβο που τους εμποδίζει να πάρουν πρωτοβουλίες και να δράσουν. Σε αυτή την κατηγορία ανήκει το 30% των στελεχών.
Τρίτη κατηγορία: χαμηλή ενέργεια, υψηλή εστίαση
Χαρακτηρίζονται από υψηλή εστίαση σε στόχους, αλλά από χαμηλή ενέργεια. Αυτή η κατηγορία αντιπροσωπεύει το 20% των στελεχών.
Τέταρτη κατηγορία: υψηλή ενέργεια, υψηλή εστίαση
Περιλαμβάνει ανθρώπους που χαρακτηρίζονται από υψηλή ενέργεια ή δράση και υψηλή εστίαση σε στόχους και αποτελέσματα, οι οποίοι προφανώς είναι οι περισσότερο αποτελεσματικοί και ταυτόχρονα ικανοποιημένοι. Αυτοί οι άνθρωποι πιστεύουν και κάνουν πράξη τη ρήση του R.W. Emerson, «Η Εστίαση είναι το μυστικό της επιτυχίας» και του Αριστοτέλη, «Είναι αδύνατο να κάνεις κάτι σωστά, αν δεν κάνεις τίποτα». Μόλις το 10% των στελεχών ανήκει σε αυτή την κατηγορία.
Από τις τέσσερις κατηγορίες, μόνο το 10% των στελεχών συνδυάζει ταυτόχρονα υψηλή ενέργεια και υψηλή εστίαση — η κατηγορία που θεωρείται η πιο αποτελεσματική. Το υπόλοιπο 90% είτε σπαταλά ενέργεια χωρίς κατεύθυνση, είτε δεν αναπτύσσει καν την απαραίτητη δράση.
Ποια κατηγορία οδηγεί στην αποτελεσματικότητα
Αν κάποιος θέλει να είναι αποτελεσματικός, να υλοποιεί τους στόχους του, να διανύει τη διαδρομή και να πορεύεται σωστά προς τις δικές του κορυφές ή τα όνειρά του, πρέπει να ανήκει στην τέταρτη κατηγορία ανθρώπων. Και αυτό εξαρτάται από τον ίδιο. Στις άλλες τρεις κατηγορίες όχι μόνο δεν είναι κάποιος αποτελεσματικός, αλλά ταυτόχρονα νιώθει άγχος, στενοχώρια, απογοήτευση και άλλα αρνητικά συναισθήματα.
Η αποτελεσματική υλοποίηση των στόχων σημαίνει δράση, η οποία εξαρτάται από την προσπάθεια και την ενέργεια που αναπτύσσουμε. Χωρίς προσπάθεια και επιμονή, κανένα σχέδιο, όσο τέλειο και αν είναι, δεν υλοποιείται και κανένα επιθυμητό αποτέλεσμα δεν επιτυγχάνεται. «Τα αγαθά κόποις κτώνται», μας λέει ο Αριστοτέλης.
Ο ρόλος της ενέργειας
Η ενέργεια αποτελεί το «ψυχικό καύσιμο» που είναι απαραίτητο για να παίρνει κανείς πρωτοβουλίες, να καταβάλλει προσπάθειες, να αναπτύσσει δράση έγκαιρα και να επιμένει, ώστε να υλοποιεί αυτά που επιθυμούμε. Μέσω αυτής διαμορφώνεται το περιβάλλον και δημιουργούνται οι συνθήκες που απαιτούνται για την πραγματοποίηση των στόχων.
Μια παγίδα που εμποδίζει τη δράση είναι η αναβολή, δηλαδή το «να αφήνει κανείς για αύριο ό,τι είναι να κάνει σήμερα». Είναι ακριβώς η συνήθεια που χαρακτηρίζει τη δεύτερη κατηγορία ανθρώπων, εκείνη με τη χαμηλή ενέργεια και τη χαμηλή εστίαση.
Τα θετικά συναισθήματα δίνουν σε κάποιον την ενέργεια που χρειάζεται για την προσπάθεια και τη δράση. Άρα αυτό που πρέπει να γίνει, και αρκετές φορές μπορεί να το καταφέρει, είναι να αντικαθιστά τα αρνητικά συναισθήματα με τα θετικά.
Η ενόραση (φαντασία) της επίτευξης του στόχου
Μια απλή μέθοδος που βοηθά στην ενίσχυση της ενέργειας είναι η ενόραση (ή φαντασία) της επίτευξης του στόχου. Το να φέρνει κανείς, δηλαδή, στο μυαλό του, όσο γίνεται πιο ξεκάθαρα, την εικόνα του πραγματοποιημένου στόχου του και να βιώνει τα θετικά συναισθήματα που εκείνη δημιουργεί.
Όσο πιο ζωντανή και ξεκάθαρη είναι αυτή η εικόνα, τόσο περισσότερο θα τον κάνει να βιώνει θετικά συναισθήματα και επιπλέον θα ενισχύσει τη διάθεση και την ενέργειά του για προσπάθεια και δράση.
Πρόκειται για μια απλή και διαδεδομένη τεχνική που χρησιμοποιούν οι αθλητές, οι οποίοι, με τη βοήθεια και την παρότρυνση των προπονητών τους, φαντάζονται τη νίκη ή την επίτευξη των επιδόσεων που θέτουν ως στόχους. Για παράδειγμα, ο άλτης βλέπει νοερά τον εαυτό του να ξεπερνά τον πήχη. Οι μπασκετμπολίστες φαντάζονται την ομάδα να παίζει εξαιρετικά στον αγώνα και να συντρίβει τον αντίπαλό της.