Κατανόηση των διαφορών μεταξύ πομπού και δέκτη 🔄
Η καλή επικοινωνία μεταξύ δύο ή περισσότερων ανθρώπων προϋποθέτει να κατανοήσουν οι ίδιοι τις διαφορές τους. Αυτές οι διαφορές εντοπίζονται κυρίως σε δύο επίπεδα:
- Επίπεδο αντίληψης
- Επίπεδο κώδικα
Οι διαφορές σε επίπεδο αντίληψης
Η διαφορά της προσωπικότητας και του χαρακτήρα μεταξύ των ανθρώπων τούς κάνει να βλέπουν τον γύρω τους κόσμο διαφορετικά. Αυτό σημαίνει ότι δύο άτομα μπορεί να ζήσουν το ίδιο γεγονός ή να ακούσουν το ίδιο μήνυμα και να το ερμηνεύσουν με εντελώς διαφορετικό τρόπο, ανάλογα με το πώς έχει διαμορφωθεί ο καθένας τους.
Για τον λόγο αυτό, απαιτείται ο πομπός να προσπαθεί να κατανοήσει τον τρόπο με τον οποίο ο δέκτης αντιλαμβάνεται τον γύρω κόσμο του. Συγκεκριμένα, ο πομπός οφείλει να λαμβάνει υπόψη:
- τις ανάγκες του δέκτη
- τις προσδοκίες του δέκτη
- τις γνώσεις του δέκτη
- τον χαρακτήρα του δέκτη (π.χ. αναλυτικός, κυριαρχικός)
- την ψυχολογική του κατάσταση
- τη φυσιολογική του κατάσταση
Η ίδια προσπάθεια κατανόησης απαιτείται και από την πλευρά του δέκτη προς τον πομπό.
Όταν και ο πομπός προσπαθεί να κατανοήσει τον δέκτη και ο δέκτης προσπαθεί να κατανοήσει τον πομπό, το αποτέλεσμα είναι αμοιβαίο: ο πομπός γνωρίζει καλύτερα τι μπορεί ο δέκτης να αντιληφθεί από αυτά που του μεταβιβάζει, και αντίστροφα, ο δέκτης αντιλαμβάνεται καλύτερα αυτό που ο πομπός επιθυμεί να του μεταβιβάσει.
Οι διαφορές σε επίπεδο κώδικα
Οι διαφορετικοί κώδικες αποτελούν, συχνά, την κύρια αιτία της κακής επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων. Η προσπάθεια να επικοινωνούμε με τον ίδιο κώδικα, δηλαδή να μιλάμε την ίδια γλώσσα, αποτελεί βασική παράμετρο βελτίωσης της επικοινωνίας.
Η χρήση απλής γλώσσας και λέξεων που αφήνουν ελάχιστα περιθώρια διαφορετικής ερμηνείας, βελτιώνουν αναμφισβήτητα την επικοινωνία.
Ακόμη και μια φαινομενικά απλή λέξη μπορεί να ερμηνευτεί διαφορετικά από διαφορετικούς ανθρώπους. Όσο πιο απλή και συγκεκριμένη είναι η γλώσσα που χρησιμοποιεί ο πομπός, τόσο μικρότερος είναι ο κίνδυνος παρανόησης από τον δέκτη.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα για το πρόβλημα αυτό αποτελεί το γεγονός ότι για τις 500 πιο συνήθεις αγγλικές λέξεις υπάρχουν περισσότεροι από 15.000 διαφορετικοί ορισμοί στα διάφορα λεξικά.
Οι πιο κοινές λέξεις μιας γλώσσας είναι συχνά και οι πιο «φορτωμένες» με πολλαπλές σημασίες, ακριβώς επειδή χρησιμοποιούνται σε τόσο πολλά διαφορετικά πλαίσια. Αυτό εξηγεί γιατί η καθημερινή επικοινωνία, παρότι φαίνεται απλή, κρύβει τόσες παγίδες παρανόησης.