Ηγετικές λειτουργίες «εργαλεία ηγεσίας» 🛠️
Η άσκηση των ηγετικών ρόλων απαιτεί, εκτός των άλλων, δύο καθημερινές λειτουργίες του ηγέτη. Αυτές είναι η επικοινωνία και η λήψη αποφάσεων. Αυτές οι λειτουργίες αποτελούν βασικά εργαλεία, διότι συμβάλλουν ουσιαστικά στην άσκηση όλων των ηγετικών ρόλων.
Η επικοινωνία και η λήψη αποφάσεων δεν αποτελούν από μόνες τους ξεχωριστούς ηγετικούς ρόλους, αλλά τα μέσα με τα οποία ο ηγέτης ασκεί όλους τους υπόλοιπους ρόλους του. Γι' αυτό χαρακτηρίζονται «εργαλεία» — χωρίς αυτά, κανένας ηγετικός ρόλος δεν μπορεί να υλοποιηθεί στην πράξη.
Επικοινωνία
Πρώτον, ο ηγέτης εμπνέει και παρακινεί τους συνεργάτες του, τους περνά το όραμα, τους καθοδηγεί, τους ενθαρρύνει, τους υποστηρίζει, τους διαμορφώνει την κουλτούρα, τους αναπτύσσει. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι ότι μέσω της επιδραστικής επικοινωνίας ο ηγέτης πείθει τους άλλους για το όραμα, τους στόχους, τις αξίες, την κουλτούρα, τις επιλογές και τις συμπεριφορές. Η επικοινωνία με σκοπό την πειθώ στηρίζεται σύμφωνα με τον Αριστοτέλη στο ήθος, στο πάθος και στον λόγο.
Δεύτερον, αντλώντας πληροφορίες μέσω της γραπτής και κυρίως προφορικής επικοινωνίας, ο ηγέτης σκέφτεται και δρα, παίρνει αποφάσεις, σχεδιάζει, υλοποιεί, ελέγχει, κάνει βελτιώσεις, εξασφαλίζει την εξυπηρέτηση των πελατών, τον συγχρονισμό και τον συντονισμό. Από έρευνες φαίνεται ότι τα στελέχη δαπανούν το 90% του χρόνου τους στην επικοινωνία και κυρίως στην προφορική επικοινωνία.
Έρευνες δείχνουν ότι τα διοικητικά στελέχη αφιερώνουν το 90% του χρόνου τους στην επικοινωνία, με την προφορική επικοινωνία να κυριαρχεί έναντι της γραπτής. Αυτό αναδεικνύει γιατί η επικοινωνία θεωρείται θεμελιώδες «εργαλείο» και όχι απλώς μία ακόμη δραστηριότητα του ηγέτη.
Η επικοινωνία του ηγέτη δεν εξυπηρετεί μόνο την πειθώ και την έμπνευση των συνεργατών. Λειτουργεί εξίσου και ως πηγή πληροφόρησης προς τον ίδιο τον ηγέτη, ώστε αυτός να μπορεί να σκεφτεί, να αποφασίσει και να δράσει σωστά. Μην περιορίζεις την επικοινωνία μόνο στο «να μιλά ο ηγέτης» — περιλαμβάνει εξίσου σημαντικά το να ακούει και να αντλεί πληροφορίες.
Λήψη αποφάσεων
Καθημερινά, τα στελέχη χρειάζεται να παίρνουν αρκετές μικρές ή μεγάλες αποφάσεις, προκειμένου να ασκήσουν όλους τους ρόλους τους. Η κάθε ενέργεια του ανθρώπου έπεται μιας απόφασης, ανεξαρτήτως του τρόπου που αυτή λαμβάνεται (π.χ. ορθολογικά, διαισθητικά).
Γιατί ξεχωρίζουν αυτές οι δύο λειτουργίες
Η αναφορά σε αυτές τις δύο βασικές ηγετικές λειτουργίες γίνεται πρώτον, για να προσεγγίσουμε περισσότερο πρακτικά την ηγετική συμπεριφορά και δεύτερον, για να τονίσουμε ότι οι ικανότητες επικοινωνίας, και κρίσης, ορθολογικής διαδικασίας λήψης αποφάσεων και επίλυσης προβλημάτων είναι θεμελιώδεις για την άσκηση της ηγεσίας.