Εγχώρια (Domestic) και Εθνικά (National) Οικονομικά μεγέθη 🌍
Το συνολικό προϊόν μιας χώρας, με κριτήριο τον τόπο παραγωγής και τη μόνιμη κατοικία των συντελεστών παραγωγής που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή του, διακρίνεται σε εγχώριο και σε εθνικό προϊόν.
Το Εγχώριο Προϊόν
Μέχρι τώρα έμαθες να υπολογίζεις το ΑΕΠ μιας χώρας. Τώρα θα δεις ότι το «εγχώριο» δεν είναι το μόνο κριτήριο μέτρησης· υπάρχει και το «εθνικό», που βασίζεται όχι στο πού παράγεται κάτι, αλλά στο ποιος το παράγει.
Εγχώριο Προϊόν είναι το προϊόν που παράγεται μέσα στα γεωγραφικά όρια της χώρας, ανεξάρτητα από την εθνικότητα του παραγωγού, κατά τη διάρκεια μιας ορισμένης χρονικής περιόδου.
Σύμφωνα με τον ορισμό του Εγχώριου Προϊόντος (Domestic Product), σημασία έχει η παραγωγή να γίνεται μέσα στα γεωγραφικά όρια της χώρας. Σε μια ανοικτή οικονομία όμως, υπάρχει εισροή εισοδήματος που προέρχεται από το εξωτερικό, καθώς και εκροή εισοδήματος που κατευθύνεται προς το εξωτερικό.
Εισόδημα από το εξωτερικό και εισόδημα προς το εξωτερικό
Εισόδημα από το εξωτερικό είναι η αξία του προϊόντος που παράγεται στο εξωτερικό από μόνιμους κατοίκους μιας χώρας και έρχεται στη χώρα ως εισόδημα, π.χ. κύπριοι επιχειρηματίες ή εργαζόμενοι στέλνουν εμβάσματα στην Κύπρο (κέρδη, τόκους, μερίσματα, μισθούς). Τα ποσά αυτά αποτελούν εισροή εισοδημάτων από το εξωτερικό.
Εισόδημα προς το εξωτερικό είναι η αξία του προϊόντος που παράγεται μέσα στα γεωγραφικά όρια της χώρας από μόνιμους κατοίκους άλλων χωρών και αποστέλλεται στο εξωτερικό ως εισόδημα, π.χ. αλλοδαποί επιχειρηματίες που δραστηριοποιούνται στην Κύπρο, ή αλλοδαποί εργαζόμενοι στέλνουν τα εισοδήματά τους στο εξωτερικό (κέρδη, τόκους, μερίσματα, μισθούς). Τα ποσά αυτά αποτελούν εκροή εισοδημάτων προς το εξωτερικό.
Το εισόδημα από το εξωτερικό μπαίνει στη χώρα (το κερδίζουν οι δικοί μας πολίτες στο εξωτερικό). Το εισόδημα προς το εξωτερικό φεύγει από τη χώρα (το κερδίζουν αλλοδαποί μέσα στη χώρα μας και το στέλνουν πίσω στη δική τους). Η φορά της λέξης («από» / «προς») δείχνει πάντα το σημείο αναφοράς: τη δική μας χώρα.
Καθαρό Εισόδημα από το Εξωτερικό
Η διαφορά της εισροής εισοδημάτων από το εξωτερικό και της εκροής εισοδημάτων προς το εξωτερικό ονομάζεται Καθαρό Εισόδημα από το Εξωτερικό, το οποίο μπορεί να είναι θετικό ή αρνητικό.
Αν ληφθούν υπόψη η εισροή και η εκροή εισοδήματος, τότε προκύπτει η έννοια του Εθνικού Προϊόντος (National Product).
Εθνικό Προϊόν είναι το προϊόν που παράγεται από μόνιμους (υπηκόους) κατοίκους της χώρας, ανεξάρτητα από τη χώρα στην οποία γίνεται η παραγωγή, κατά τη διάρκεια μιας περιόδου.
Η σχέση Εγχώριου και Εθνικού Προϊόντος
Η σχέση που συνδέει το Εγχώριο με το Εθνικό Προϊόν είναι:
ή, πιο σύντομα:
Η ίδια ακριβώς σχέση ισχύει επίσης για το Εθνικό Εισόδημα και την Εθνική Δαπάνη — απλώς αντικαθιστάς τη λέξη «Προϊόν» με «Εισόδημα» ή «Δαπάνη» στον τύπο.
Παράδειγμα 1: Η αμοιβή ενός Κύπριου που απασχολείται προσωρινά στο Λονδίνο αποτελεί μέρος του εθνικού προϊόντος της Κύπρου, αλλά και του εγχώριου προϊόντος της Αγγλίας.
Παράδειγμα 2: Μια γερμανική εταιρεία που παράγει ψυγεία στην Κύπρο· η αξία των ψυγείων αποτελεί εγχώριο προϊόν της Κύπρου, αλλά και εθνικό προϊόν της Γερμανίας.
Παρατήρησε ότι το ίδιο ακριβώς προϊόν μπορεί να προσμετρηθεί ταυτόχρονα ως εγχώριο προϊόν μιας χώρας και ως εθνικό προϊόν μιας άλλης — δεν χάνεται και δεν διπλομετριέται στο ίδιο μέγεθος, απλώς κατατάσσεται διαφορετικά ανάλογα με το ποιο κριτήριο (τόπος παραγωγής ή εθνικότητα/μόνιμη κατοικία) χρησιμοποιούμε.
Η σχέση Εγχώριου και Εθνικού Προϊόντος σε διάγραμμα
Η σχέση του Εγχώριου με το Εθνικό Προϊόν απεικονίζεται παραστατικά ως εξής:
| Εθνικό Προϊόν ← | Εισόδημα από το Εξωτερικό | Προϊόν που παράγεται μέσα στη χώρα από μόνιμους κατοίκους | Εισόδημα προς το Εξωτερικό | → Εγχώριο Προϊόν |
|---|
Το Εθνικό Προϊόν προκύπτει αν στο κοινό τμήμα (το προϊόν που παράγεται μέσα στη χώρα από μόνιμους κατοίκους) προσθέσουμε το εισόδημα από το εξωτερικό. Το Εγχώριο Προϊόν προκύπτει αν στο ίδιο κοινό τμήμα προσθέσουμε το εισόδημα προς το εξωτερικό. Το κοινό τμήμα ανήκει και στα δύο μεγέθη ταυτόχρονα — αυτό που τα διαφοροποιεί είναι μόνο οι δύο ροές εισοδήματος από και προς το εξωτερικό.
Εγχώριο και Εθνικό Εισόδημα
Με βάση τα ίδια κριτήρια που λήφθηκαν για το συνολικό προϊόν μιας χώρας, το συνολικό εισόδημα διακρίνεται σε εγχώριο και σε εθνικό εισόδημα.
Εγχώριο Εισόδημα είναι το εισόδημα που παίρνουν οι συντελεστές παραγωγής οι οποίοι χρησιμοποιούνται μέσα στα γεωγραφικά όρια της χώρας, ανεξάρτητα από την εθνικότητά τους, κατά τη διάρκεια μιας περιόδου.
Αντίστοιχα,
Εθνικό Εισόδημα είναι το εισόδημα που παίρνουν οι μόνιμοι (υπήκοοι) κάτοικοι της χώρας, ανεξάρτητα από τη χώρα στην οποία γίνεται η παραγωγή, κατά τη διάρκεια μιας περιόδου.
Εγχώρια και Εθνική Δαπάνη
Με βάση τα ίδια κριτήρια που λήφθηκαν για το συνολικό προϊόν και το συνολικό εισόδημα μιας χώρας, η συνολική δαπάνη διακρίνεται σε εγχώρια και εθνική δαπάνη.
Εγχώρια Δαπάνη είναι το σύνολο των δαπανών που γίνονται για την αγορά του εγχώριου προϊόντος.
Εθνική Δαπάνη είναι το σύνολο των δαπανών που γίνονται για την αγορά του εθνικού προϊόντος.
Τα οικονομικά μεγέθη, όπως υπολογίζονται από τις Στατιστικές Υπηρεσίες των διαφόρων χωρών, είναι συνήθως εγχώρια, γιατί αυτό που ενδιαφέρει περισσότερο είναι η παραγωγή που γίνεται στην επικράτεια της χώρας. Εξάλλου, είναι δύσκολο να υπολογιστεί με ακρίβεια το προϊόν που παράγεται στο εξωτερικό από μόνιμους κατοίκους της χώρας.