8.5 Πλήρως Λυμένα Παραδείγματα 1 & 2 🧮
Σε αυτή την ενότητα εφαρμόζουμε όσα γνωρίζουμε για την Ανάλυση Νεκρού Σημείου (Break Even Analysis) σε δύο πλήρως λυμένα παραδείγματα. Το πρώτο αφορά μια βιομηχανική επιχείρηση που παράγει ένα προϊόν, ενώ το δεύτερο μια μικρή επιχείρηση εστίασης που πουλά ένα σετ γεύματος. Και τα δύο παραδείγματα δείχνουν βήμα-βήμα πώς υπολογίζονται το Νεκρό Σημείο (Break Even Point) σε μονάδες και σε αξία, καθώς και ο απαιτούμενος όγκος πωλήσεων για την επίτευξη ενός συγκεκριμένου στοχευόμενου κέρδους.
Πλήρως Λυμένο Παράδειγμα 1 🏭
Εκφώνηση: Η εταιρεία XYZ Ltd παράγει ένα μοναδικό προϊόν. Η τιμή πώλησης είναι €30 ανά μονάδα και το μεταβλητό κόστος €20 ανά μονάδα. Η επιχείρηση πληρώνει ενοίκιο €9.000 και γενικά έξοδα €13.000. Και τα δύο αυτά έξοδα παραμένουν σταθερά, ανεξάρτητα από τον αριθμό των μονάδων που παράγονται/πωλούνται (δηλαδή είναι σταθερό κόστος).
Ζητείται να υπολογιστούν:
- α) Ο όγκος πωλήσεων που πρέπει να επιτύχει η επιχείρηση ώστε να μην έχει ούτε κέρδος ούτε ζημιά (BEP σε μονάδες)
- β) Η αξία πωλήσεων που πρέπει να επιτύχει η επιχείρηση ώστε να μην έχει ούτε κέρδος ούτε ζημιά (BEP σε αξία)
- γ) Ο όγκος πωλήσεων που πρέπει να επιτύχει η επιχείρηση ώστε να πραγματοποιήσει κέρδος €20.000
- δ) Η αξία πωλήσεων που πρέπει να επιτύχει η επιχείρηση ώστε να πραγματοποιήσει κέρδος €20.000
α) Νεκρό Σημείο σε μονάδες
Χρησιμοποιούμε τον τύπο:
Αντικαθιστούμε τα δεδομένα. Τα συνολικά σταθερά έξοδα είναι το άθροισμα ενοικίου και γενικών εξόδων (€9.000 + €13.000 = €22.000), και το περιθώριο συνεισφοράς ανά μονάδα είναι η διαφορά τιμής πώλησης και μεταβλητού κόστους (€30 − €20 = €10):
β) Νεκρό Σημείο σε αξία
Το Νεκρό Σημείο σε αξία προκύπτει πολλαπλασιάζοντας το Νεκρό Σημείο σε μονάδες με την τιμή πώλησης ανά μονάδα:
γ) Όγκος πωλήσεων για στοχευόμενο κέρδος €20.000
Όταν η επιχείρηση θέλει να πετύχει συγκεκριμένο κέρδος (και όχι απλώς να καλύψει τα έξοδά της), στον αριθμητή του τύπου προστίθεται το επιθυμητό κέρδος στα σταθερά έξοδα:
δ) Αξία πωλήσεων για στοχευόμενο κέρδος €20.000
Παρατήρησε ότι ο τύπος του Νεκρού Σημείου και ο τύπος για τον στοχευόμενο όγκο πωλήσεων με κέρδος έχουν την ίδια δομή — η μόνη διαφορά είναι ότι στον δεύτερο προστίθεται το επιθυμητό κέρδος στα σταθερά έξοδα πριν από τη διαίρεση. Αυτό έχει λογική: για να «καλυφθεί» και το κέρδος (όπως καλύπτονται τα σταθερά έξοδα στο νεκρό σημείο), χρειάζεται να πωληθούν επιπλέον μονάδες που να το συνεισφέρουν.
Πλήρως Λυμένο Παράδειγμα 2 🍔
Εκφώνηση: Η Μαργαρίτα διατηρεί και διευθύνει ένα μικρό καφέ, όπου σερβίρει ένα σετ γεύματος (meal deal) που περιλαμβάνει μια μερίδα τηγανητές πατάτες, ένα μπιφτέκι (burger) και ένα κρύο αναψυκτικό. Η τιμή πώλησης ανά γεύμα είναι €3,50. Παρέχει τις ακόλουθες πληροφορίες για το κόστος ενός γεύματος, με βάση 10.000 γεύματα:
| Κόστος ανά γεύμα | € |
|---|---|
| Τηγανητές πατάτες (Fries) | 0,32 |
| Μπιφτέκι (Burger) | 0,68 |
| Ψωμάκι (Bun) | 0,06 |
| Αναψυκτικό (Drink) | 0,19 |
| Σταθερά έξοδα (Fixed costs) | 0,72 |
Ζητείται να υπολογιστούν:
- i. Το περιθώριο συνεισφοράς ανά μονάδα
- ii. Το Νεκρό Σημείο (σε μονάδες)
- iii. Το Νεκρό Σημείο (σε αξία)
- iv. Το Περιθώριο Ασφαλείας (Margin of Safety)
- v. Ο αριθμός γευμάτων που πρέπει να πουλήσει για να κερδίσει €9.000
Λύση
Πρώτα υπολογίζουμε το περιθώριο συνεισφοράς ανά γεύμα, αφαιρώντας από την τιμή πώλησης το σύνολο του μεταβλητού κόστους (τηγανητές πατάτες, μπιφτέκι, ψωμάκι, αναψυκτικό — χωρίς τα σταθερά έξοδα):
| Ανά γεύμα | € | € |
|---|---|---|
| Τιμή πώλησης (Selling price) | 3,50 | |
| Τηγανητές πατάτες (Fries) | 0,32 | |
| Μπιφτέκι (Burger) | 0,68 | |
| Ψωμάκι (Bun) | 0,06 | |
| Αναψυκτικό (Drink) | 0,19 | (1,25) |
| (i) Περιθώριο συνεισφοράς ανά γεύμα* | 2,25 |
*Περιθώριο συνεισφοράς ανά μονάδα = Τιμή πώλησης − Μεταβλητό κόστος
Στον υπολογισμό του περιθωρίου συνεισφοράς αφαιρούνται μόνο τα μεταβλητά κόστη (τηγανητές πατάτες, μπιφτέκι, ψωμάκι, αναψυκτικό), όχι τα σταθερά έξοδα του €0,72 ανά γεύμα. Το σταθερό κόστος χρησιμοποιείται ξεχωριστά, στον αριθμητή του τύπου του Νεκρού Σημείου. Αν το αφαιρέσεις και εδώ, θα υπολογίσεις λανθασμένο περιθώριο συνεισφοράς.
ii) Νεκρό Σημείο σε μονάδες (γεύματα)
Τα συνολικά σταθερά έξοδα προκύπτουν πολλαπλασιάζοντας το σταθερό κόστος ανά γεύμα (€0,72) επί τον αριθμό γευμάτων στα οποία βασίζονται τα δεδομένα (10.000): €0,72 × 10.000 = €7.200.
*10.000 × €0,72
iii) Νεκρό Σημείο σε αξία
iv) Περιθώριο Ασφαλείας
Το περιθώριο ασφαλείας υπολογίζεται ως η διαφορά ανάμεσα στον αναμενόμενο όγκο πωλήσεων (10.000 γεύματα) και στο Νεκρό Σημείο σε μονάδες (3.200 γεύματα):
v) Αριθμός γευμάτων για στοχευόμενο κέρδος €9.000
Όπως και στο πρώτο παράδειγμα, για τον στοχευόμενο όγκο πωλήσεων με συγκεκριμένο κέρδος προστίθεται το απαιτούμενο κέρδος στα σταθερά έξοδα:
Στο παράδειγμα της Μαργαρίτας, το περιθώριο ασφαλείας των 6.800 γευμάτων σημαίνει ότι οι πωλήσεις της θα μπορούσαν να πέσουν κατά 6.800 γεύματα (από τα αναμενόμενα 10.000) προτού η επιχείρηση φτάσει στο Νεκρό Σημείο και αρχίσει να ζημιώνει. Όσο μεγαλύτερο είναι το περιθώριο ασφαλείας, τόσο πιο «ασφαλής» θεωρείται η επιχείρηση απέναντι σε μια πτώση των πωλήσεων.