4.9 Ομόλογα/Χρεόγραφα (Debentures, bonds, loan notes) 📜
Ένας άλλος τρόπος εξεύρεσης κεφαλαίων για τις ανάγκες της εταιρείας, εκτός από την έκδοση μετοχών, είναι η έκδοση ομολογιών. Τα ομόλογα (bond) είναι δανειακός τίτλος. Δηλαδή, κάποιος που αγοράζει ένα ομόλογο με ονομαστική αξία €100, στην ουσία δανείζει την εταιρεία €100.
- Η ονομαστική αξία θα αποπληρωθεί μετά από συγκεκριμένη χρονική περίοδο.
- Στον κάτοχο του ομολόγου πρέπει να πληρώνεται ένα σταθερό ποσό τόκου πάνω στην ονομαστική αξία.
Όποιος αγοράζει ομόλογο δεν γίνεται μέτοχος ούτε συνιδιοκτήτης της εταιρείας — γίνεται δανειστής της. Σε αντίθεση με τον μέτοχο, ο κάτοχος ομολόγου έχει σταθερό, εγγυημένο τόκο και δικαίωμα επιστροφής του κεφαλαίου του, ανεξάρτητα από το αν η εταιρεία έχει κέρδη.
Χαρακτηριστικά των ομολογιών
Οι Ομολογίες έχουν τα πιο κάτω χαρακτηριστικά:
- Είναι τρόπος δανεισμού και έχει κοινά στοιχεία με άλλους τρόπους δανεισμού, π.χ. επιτόκιο δανεισμού, ημερομηνία εξόφλησης κ.λπ.
- Είναι γνωστά σαν ομόλογα ή χρεόγραφα.
- Είναι μακροπρόθεσμο δάνειο και συμπεριλαμβάνεται στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης (SOFP) ως στοιχείο μακροπρόθεσμου παθητικού (non-current liability). Αν όμως η ημερομηνία αποπληρωμής εμπίπτει μέσα σε 12 μήνες, τότε είναι στοιχείο βραχυπρόθεσμου παθητικού (current liability).
- Μπορεί να είναι ενυπόθηκα δάνεια, δηλαδή ο κάτοχός τους έχει το δικαίωμα να πουλήσει περιουσιακά στοιχεία της εταιρείας που έχουν δεσμευτεί σαν εγγύηση για το συγκεκριμένο δάνειο, σε περίπτωση που δεν γίνει αποπληρωμή του δανείου.
- Ο τόκος θεωρείται χρηματοδοτικό έξοδο (finance cost) και μεταφέρεται στη Κατάσταση Λογαριασμού Αποτελεσμάτων (Statement of Profit or Loss).
- Τόκος που εκκρεμεί στο τέλος του χρόνου θεωρείται τρέχουσα υποχρέωση (current liability) στο SOFP.
Ο τόκος των ομολογιών είναι χρηματοδοτικό έξοδο (finance cost) και επιβαρύνει το Statement of Profit or Loss πριν τον υπολογισμό του κέρδους — δεν είναι διανομή κέρδους όπως το μέρισμα των μετόχων. Επίσης, ο εκκρεμής (μη πληρωμένος) τόκος στο τέλος της χρήσης καταχωρίζεται ως τρέχουσα υποχρέωση στο SOFP, ακόμα κι αν το ίδιο το ομόλογο είναι μακροπρόθεσμο.
Λογιστικές εγγραφές
Λογιστική εγγραφή για την έκδοση ομολόγων:
| # | Λογαριασμός | Χρέωση (Dr) | Πίστωση (Cr) |
|---|---|---|---|
| 1 | Bank | Χ | |
| Debentures | Χ |
Λογιστική εγγραφή για την εξόφληση ομολόγων:
| # | Λογαριασμός | Χρέωση (Dr) | Πίστωση (Cr) |
|---|---|---|---|
| 1 | Debentures | Χ | |
| Bank | Χ |