4.4 Μετοχικό κεφάλαιο (Share capital) 📈
Η μετοχή (share) είναι το ελάχιστο μερίδιο στο οποίο διαιρείται το κεφάλαιο της εταιρείας. Είναι τίτλος που αντιπροσωπεύει ορισμένη περιουσιακή αξία και ενσωματώνει ορισμένα δικαιώματα που μπορούν να μεταβιβαστούν σε άλλο πρόσωπο.
Για παράδειγμα, εάν μια εταιρεία έχει κοινό μετοχικό κεφάλαιο διαιρεμένο σε 100.000 μετοχές, ένας μέτοχος που κατέχει 50.000 μετοχές ελέγχει τη μισή ιδιοκτησία. Ένας μέτοχος που κατέχει 1.000 μετοχές, συμμετέχει κατά 1% (1.000/100.000) στην ιδιοκτησία.
Το ποσοστό ιδιοκτησίας υπολογίζεται πάντα ως λόγος: αριθμός μετοχών που κατέχεις προς το σύνολο των μετοχών. Ένας μέτοχος με 1.000 μετοχές σε σύνολο 100.000 δεν κατέχει "1.000 μετοχές" ως απάντηση — κατέχει το 1% της εταιρείας, κάτι πολύ πιο χρήσιμο για να κρίνεις την επιρροή του στη λήψη αποφάσεων.
Οι μετοχές Δημόσιας Εταιρείας κατά την έκδοσή τους διατίθενται μέσω δημόσιας εγγραφής (public issue) στο κοινό για αγορά. Οι μετοχές μπορούν να μεταβιβαστούν ελεύθερα από πρόσωπο σε πρόσωπο.
Ονομαστική Αξία μετοχής (Nominal value, face value or par value of a share)
Είναι το ποσό που αναγράφεται σε κάθε μετοχή. Μπορεί να είναι 10 σεντ, 25 σεντ, 50 σεντ, €1, €2 κ.λπ. Η τιμή έκδοσης των μετοχών από την εταιρεία στους μετόχους μπορεί να είναι η ίδια ή και μεγαλύτερη από την ονομαστική της αξία.
Μην συγχέεις την ονομαστική αξία με την τιμή στην οποία τελικά πωλείται η μετοχή. Η εταιρεία μπορεί να εκδώσει τη μετοχή στην ονομαστική της αξία ή σε τιμή μεγαλύτερη από αυτήν — ποτέ όμως μικρότερη. Η ονομαστική αξία είναι το σταθερό ποσό που τυπώνεται πάνω στη μετοχή, ενώ η τιμή έκδοσης είναι αυτή που πράγματι καταβάλλει ο μέτοχος.
Ονομαστικό ή Εγκεκριμένο Μετοχικό Κεφάλαιο (Authorised share capital)
Είναι ο μέγιστος αριθμός μετοχών που δικαιούται η εταιρεία να εκδώσει βάσει του καταστατικού της.
Εκδομένο Μετοχικό Κεφάλαιο (Issued capital)
Είναι το μέρος του Εγκεκριμένου Κεφαλαίου το οποίο η εταιρεία έχει εκδώσει στο κοινό. Μπορεί να είναι ίσο ή μικρότερο από το Ονομαστικό Κεφάλαιο.
- Παρουσιάζεται στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης
- Ο αριθμός των εκδομένων μετοχών χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό του μερίσματος που καταβάλλεται στους μετόχους
Το Εγκεκριμένο (Ονομαστικό) Μετοχικό Κεφάλαιο είναι το ανώτατο όριο που επιτρέπει το καταστατικό — δεν σημαίνει ότι η εταιρεία έχει πράγματι εκδώσει τόσες μετοχές. Το Εκδομένο Μετοχικό Κεφάλαιο είναι πάντα ίσο ή μικρότερο από το Εγκεκριμένο, ποτέ μεγαλύτερο. Είναι λάθος που εμφανίζεται συχνά σε εξετάσεις: η σύγχυση των δύο ποσών ή η υπόθεση ότι πρέπει να είναι ίσα.
Market value
Είναι η χρηματιστηριακή τιμή της μετοχής μιας Δημόσιας εταιρείας, όπως καθορίζεται από τον νόμο της αγοράς και ανακοινώνεται από το χρηματιστήριο.
Η market value καθορίζεται από την προσφορά και τη ζήτηση στο χρηματιστήριο και αλλάζει διαρκώς. Η τιμή αυτή δεν έχει καμία σημασία κατά την ετοιμασία των Οικονομικών Καταστάσεων της επιχείρησης — εκεί το μετοχικό κεφάλαιο καταχωρείται πάντα με βάση την ονομαστική του αξία, όχι τη χρηματιστηριακή.