4.2 Σύγκριση Δημόσιας Εταιρείας Περιορισμένης Ευθύνης με Ατομική επιχείρηση ⚖️
Η Δημόσια Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης (Public Limited Liability Company) και η Ατομική επιχείρηση (Sole Trader) αποτελούν δύο εντελώς διαφορετικές μορφές οργάνωσης μιας επιχείρησης. Η σύγκρισή τους αναδεικνύει πέντε βασικά σημεία διαφοροποίησης: τη νομική οντότητα, την ευθύνη των ιδιοκτητών, την ιδιοκτησία, τη διοίκηση και τον ετήσιο έλεγχο.
| Κριτήριο | ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ (Public Limited Liability Company) | ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ (Sole Trader) |
|---|---|---|
| Διακριτή νομική οντότητα (Separate legal entity) | Η επιχείρηση από νομικής πλευράς είναι ξεχωριστή νομική οντότητα με δικαιώματα και υποχρεώσεις. | Δεν αποτελεί ξεχωριστή νομική οντότητα (Not separate from the business). Οι ιδιοκτήτες και η επιχείρηση από νομικής πλευράς αποτελούν την ίδια οντότητα, παρόλο που από λογιστικής πλευράς έχουν ξεχωριστή λογιστική υπόσταση (separate business entity). |
| Ευθύνη (Liability) | Περιορισμένη η ευθύνη των ιδιοκτητών (Limited liability of the owners). Οι ιδιοκτήτες της εταιρείας (μέτοχοι) δεν ευθύνονται προσωπικά για τα χρέη και τις υποχρεώσεις της εταιρείας. | Απεριόριστη ευθύνη των ιδιοκτητών (Unlimited liability of the owners). Οι ιδιοκτήτες έχουν προσωπική ευθύνη για τα χρέη και τις υποχρεώσεις της επιχείρησης και η προσωπική τους περιουσία διατίθεται στους πιστωτές. |
| Ιδιοκτησία (Ownership) | Κοινή ιδιοκτησία των μετόχων (Jointly owned by shareholders). Οι μέτοχοι είναι οι ιδιοκτήτες της εταιρείας. | Ο/η ιδιοκτήτης/ιδιοκτήτρια. |
| Διοίκηση (Management) | Διαχωρισμός μεταξύ ιδιοκτησίας και διοίκησης (Separation between Ownership and Management). Το Διοικητικό Συμβούλιο εκλέγεται από τους μετόχους, το οποίο διορίζει τον Διευθύνοντα Σύμβουλο, ο οποίος διαχειρίζεται τις καθημερινές υποθέσεις της εταιρείας, καθώς του έχουν ανατεθεί όλες οι εξουσίες και οι αρμοδιότητες διοίκησης και εκπροσώπησης του Διοικητικού Συμβουλίου, πλην όσων απαιτούν συλλογική δράση ή απόφαση. Το Διοικητικό Συμβούλιο (Board of Directors) υπόκειται σε περισσότερες νομικές υποχρεώσεις σε σύγκριση με τους διευθυντές των επιχειρήσεων μη εταιρικής μορφής. | Συνήθως ο/η ιδιοκτήτης/ιδιοκτήτρια είναι και αυτός/αυτή που διευθύνει την επιχείρηση, χωρίς αυτό να είναι απόλυτο. Π.χ. η ιδιοκτήτρια ενός μικρού καταστήματος ενδυμάτων είναι και η διευθύντρια. Τονίζεται ότι δεν υπάρχει οποιοσδήποτε περιορισμός που να μην επιτρέπει την πρόσληψη διευθυντή/διευθύντριας από τον/την ιδιοκτήτη/ιδιοκτήτρια της ατομικής επιχείρησης. |
| Ετήσιος Έλεγχος (Annual Audit) | Υποχρεωτικός έλεγχος των οικονομικών καταστάσεων και της εκθέσεως συμβούλων από ελεγκτές. Οι ακόλουθες εταιρείες υποβάλλουν τις οικονομικές τους καταστάσεις σε έλεγχο από ελεγκτή: i. κάθε εταιρεία η οποία υποχρεούται από τον περί εταιρειών Νόμο – Κεφ. 113 να καταρτίσει ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, ii. κάθε Δημόσια Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης, iii. κάθε Ιδιωτική Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης η οποία δεν είναι εταιρεία μικρού μεγέθους. | Εξαιρείται από την υποχρέωση ετοιμασίας εξελεγμένων λογαριασμών, εάν ο ετήσιος κύκλος εργασιών της δεν υπερβαίνει το ποσό των εβδομήντα χιλιάδων ευρώ (€70.000). |
Η ατομική επιχείρηση δεν είναι ξεχωριστή νομική οντότητα από τον ιδιοκτήτη της — νομικά, ιδιοκτήτης και επιχείρηση ταυτίζονται. Ωστόσο, από λογιστικής πλευράς, η επιχείρηση τηρεί ξεχωριστούς λογαριασμούς (separate business entity), σαν να ήταν διακριτή. Στη Δημόσια Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης, αντίθετα, ο διαχωρισμός είναι και νομικός: η εταιρεία έχει δικά της δικαιώματα και υποχρεώσεις, ανεξάρτητα από τους μετόχους της.
Η περιορισμένη ευθύνη είναι ο λόγος που πολλοί επενδυτές τολμούν να τοποθετήσουν κεφάλαια σε μεγάλες εταιρείες: γνωρίζουν ότι, ό,τι κι αν συμβεί στην εταιρεία, δεν κινδυνεύει το σπίτι ή οι αποταμιεύσεις τους — μόνο τα χρήματα που επένδυσαν στις μετοχές. Στην ατομική επιχείρηση, αντίθετα, ο ιδιοκτήτης «παίζει» ολόκληρη την προσωπική του περιουσία, αφού η απεριόριστη ευθύνη σημαίνει ότι οι πιστωτές μπορούν να στραφούν και εναντίον της.
Ο διαχωρισμός ιδιοκτησίας και διοίκησης στη Δημόσια Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης δημιουργεί μια αλυσίδα εξουσίας: οι μέτοχοι εκλέγουν το Διοικητικό Συμβούλιο, το οποίο με τη σειρά του διορίζει τον Διευθύνοντα Σύμβουλο για να διαχειρίζεται τις καθημερινές υποθέσεις. Στην ατομική επιχείρηση αυτή η αλυσίδα δεν υπάρχει — συνήθως ο ίδιος ο ιδιοκτήτης είναι και διευθυντής, αν και τίποτα δεν τον εμποδίζει να προσλάβει διευθυντή αν το επιθυμεί.
Όσον αφορά τον έλεγχο, η υποχρέωση ετήσιου ελέγχου από ελεγκτές είναι αυστηρότερη για τη Δημόσια Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης, αφού αυτή υποχρεούται πάντοτε σε έλεγχο. Η ατομική επιχείρηση απαλλάσσεται από την υποχρέωση ετοιμασίας εξελεγμένων λογαριασμών όταν ο ετήσιος κύκλος εργασιών της δεν ξεπερνά τις €70.000.