1. Βασική Θεωρία
ΔΙΑΒΑΣΕ ΤΟ
Κάτι δεν κατάλαβες; Επίλεξε το κομμάτι και πάτα «Ρώτα τον Ευκλείδη». Σου το εξηγεί αμέσως.

Εισαγωγή στη Λογιστική – Ο Λογιστικός Κύκλος και οι Οικονομικές Καταστάσεις 📊

Το βιβλίο της Λογιστικής Γ΄ Λυκείου αποτελεί τη συνέχεια των βιβλίων Λογιστικής Α΄ και Β΄ Λυκείου και είναι βασισμένο, όπως και τα προηγούμενα, στα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα (IAS).

Σε αυτή την ενότητα ξαναθυμόμαστε συνοπτικά:

  • τα στάδια του λογιστικού κύκλου,
  • τις οικονομικές καταστάσεις,
  • τους χρήστες των οικονομικών καταστάσεων – ενδιαφερόμενα μέρη (Stakeholders).
Συνέχεια, όχι επανεκκίνηση

Η ύλη της Γ΄ Λυκείου δεν ξεκινά από το μηδέν: χτίζεται πάνω σε ό,τι έχεις ήδη διδαχθεί στην Α΄ και Β΄ Λυκείου, με τα ίδια Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα ως θεμέλιο.

Στάδια του λογιστικού κύκλου 🔄

Στη Λογιστική Α΄ και Β΄ Λυκείου έχει αναλυθεί ο λογιστικός κύκλος που συμπεριλαμβάνει τα πιο κάτω:

  • Εγγραφή συναλλαγών
  • Καταχώρηση στο Γενικό Καθολικό
  • Προσωρινό Ισοζύγιο (Unadjusted Trial Balance)
  • Εγγραφές προσαρμογής στο Ημερολόγιο
  • Εγγραφές Προσαρμογής στο Γενικό Καθολικό
  • Προσαρμοσμένο Ισοζύγιο (Adjusted Trial Balance)
  • Κλείσιμο λογαριασμών
  • Ετοιμασία Οικονομικών Καταστάσεων

Το Σχεδιάγραμμα Α αποτελεί μια σύντομη περίληψη της καταγραφής των συναλλαγών στα Βοηθητικά Βιβλία σύμφωνα με τους κανόνες διπλογραφίας.

Όπως έχει διδαχθεί στην Α΄ και Β΄ Λυκείου, τυχόν λάθη που γίνονται στη διαδικασία της καταγραφής των συναλλαγών εντοπίζονται συνήθως κατά την ετοιμασία του Ισοζυγίου. Ακολούθως γίνεται η ετοιμασία των οικονομικών καταστάσεων όπως φαίνεται στο Σχεδιάγραμμα B.

Σχεδιάγραμμα B – Ετοιμασία οικονομικών καταστάσεων (Preparing financial statements)

Το σχεδιάγραμμα αυτό δείχνει τη διαδρομή από τις εγγραφές του Καθολικού μέχρι τις τελικές οικονομικές καταστάσεις:

  1. Post ledger accounts from books of original entry – Μεταφορά (καταχώρηση) των λογαριασμών του καθολικού από τα βιβλία πρωτοβάθμιας καταχώρησης.
  2. List balances on trial balance – Καταγραφή των υπολοίπων στο ισοζύγιο.
  3. Calculate balances – Υπολογισμός των υπολοίπων, τα οποία διακρίνονται σε:
Χρέωση (Debit)Πίστωση (Credit)
Έξοδα (Expenses)Έσοδα (Income)
Περιουσιακά στοιχεία (Assets)Κεφάλαιο (Capital)
Υποχρεώσεις (Liabilities)
  1. Open P & L a/c and calculate net profit/loss, then insert balances in – Άνοιγμα του λογαριασμού Αποτελεσμάτων Χρήσεως (Profit & Loss account) και υπολογισμός του καθαρού κέρδους ή της καθαρής ζημιάς, με μεταφορά των υπολοίπων στις:
    • Statement of Profit or Loss (Κατάσταση Λογαριασμού Αποτελεσμάτων)
    • Statement of Financial Position (Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης)

Οικονομικές καταστάσεις 📑

Σύμφωνα με τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα:

«Οι οικονομικές καταστάσεις είναι μια δομημένη απεικόνιση της οικονομικής θέσης και της χρηματοοικονομικής επίδοσης μιας οντότητας».

Όπως έχει διδαχθεί, σκοπός των οικονομικών καταστάσεων είναι η παροχή πληροφοριών σχετικά με την οικονομική θέση και τη χρηματοοικονομική επίδοση (κερδοφορία) μιας επιχείρησης σε ένα ευρύ φάσμα χρηστών, για λήψη οικονομικών αποφάσεων.

Η παροχή πληροφοριών σε ένα ευρύ φάσμα χρηστών πραγματοποιείται κυρίως με τις οικονομικές καταστάσεις που ετοιμάζονται από την επιχείρηση.

Ένας ορισμός, δύο λέξεις-κλειδιά

Ο επίσημος ορισμός των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων στηρίζεται σε δύο έννοιες: την οικονομική θέση (τι έχει και τι χρωστάει η επιχείρηση) και τη χρηματοοικονομική επίδοση (πόσο κερδοφόρα ήταν). Οι δύο αυτές έννοιες αντιστοιχούν ακριβώς στις δύο βασικές οικονομικές καταστάσεις: την Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης και την Κατάσταση Λογαριασμού Αποτελεσμάτων.

Χρήστες των οικονομικών καταστάσεων – Ενδιαφερόμενα μέρη (Stakeholders) 👥

Οι οικονομικές δραστηριότητες μιας επιχείρησης δεν έχουν επιπτώσεις μόνο πάνω στην ίδια την επιχείρηση και τους πελάτες της, αλλά έχουν αντίκτυπο και σε άλλα ενδιαφερόμενα μέρη (stakeholders) που άμεσα ή έμμεσα επηρεάζονται από αυτές.

Οι κύριες ομάδες ενδιαφερόμενων μερών (stakeholders) είναι:

  • Διεύθυνση (Management)
  • Επενδυτές/ιδιοκτήτες (Investors/owners)
  • Πελάτες (Customers)
  • Δανειοδότες (Banks)
  • Προμηθευτές (Suppliers)
  • Κυβέρνηση (Government)
  • Υπάλληλοι (Employees)

Πιο κάτω παρουσιάζονται τα ενδιαφέροντα της κάθε ομάδας:

Διοίκηση / Διεύθυνση (Directors/Management)

Ενδιαφέρεται για την ανάλυση, τον έλεγχο, τη βελτίωση και την αξιολόγηση των λειτουργικών και των οικονομικών αποτελεσμάτων της εταιρείας, καθώς ακόμα και τη λήψη αποφάσεων για τη μελλοντική ανάπτυξη ή το κλείσιμο μιας επιχείρησης.

Επενδυτές – Ιδιοκτήτες (Investors - Owners)

Ενδιαφέρονται για την κερδοφορία της επιχείρησης και την απόδοση (return) της επένδυσής τους, η οποία προκύπτει από τη διανομή μερισμάτων ή την αύξηση της αξίας μετοχής, καθώς επίσης και για την αποτελεσματικότητα μιας εταιρείας, τον κίνδυνο, την οικονομική σταθερότητα και τις προοπτικές ανάπτυξης μιας εταιρείας.

Οι επενδυτές καλούνται να αποφασίσουν κατά πόσο θα επενδύσουν ή όχι σε μια εταιρία. Αν είναι ήδη μέτοχοι/ιδιοκτήτες μιας εταιρείας, καλούνται να αποφασίσουν αν θα συνεχίσουν να είναι μέτοχοι της εταιρείας ή αν θα αυξήσουν/αποσύρουν το κεφάλαιό τους.

Πελάτες (Customers)

Ενδιαφέρονται για τη συνέχιση της οικονομικής δραστηριότητας της επιχείρησης, ώστε αυτή να μπορεί να ανταποκριθεί στις μελλοντικές απαιτήσεις των πελατών της. Μέρος της απόφασης για αγορά ενός προϊόντος είναι και η εξυπηρέτηση πριν ή μετά την πώλησή του, την οποία προσφέρει μια επιχείρηση, π.χ. ανταλλακτικά, επιδιορθώσεις.

Το παράδειγμα του βιβλίου

Αν κάποιος γνώριζε ότι μια αυτοκινητοβιομηχανία κινδυνεύει να κλείσει, δεν θα αγόραζε από αυτήν το αυτοκίνητό του, γιατί μετά μπορεί να μην έβρισκε συμβατά ανταλλακτικά αυτοκινήτου. Έτσι φαίνεται στην πράξη γιατί οι πελάτες ενδιαφέρονται για την οικονομική συνέχιση μιας επιχείρησης, όχι μόνο για την τιμή του προϊόντος.

Δανειοδότες / Τράπεζες (Lenders/Banks)

Ενδιαφέρονται κατά πόσον η επιχείρηση θα είναι σε θέση να αποπληρώσει τα χρέη της (τόσο τα δάνεια όσο και τους τόκους των δανείων). Οι δανειοδότες/τράπεζες καλούνται να αποφασίσουν αν θα δώσουν ή όχι το δάνειο σε μια επιχείρηση και το ύψος του επιτοκίου του δανείου.

Πιστωτές / Προμηθευτές (Trade payables/Suppliers)

Ενδιαφέρονται κατά πόσον η επιχείρηση είναι οικονομικά υγιής και σε θέση να πληρώσει για τις αγορές της, πριν αποφασίσουν να την προμηθεύσουν με εμπορεύματα ή να της παρέχουν υπηρεσίες.

Κυβέρνηση (Government)

Οι οικονομικές καταστάσεις παρέχουν πληροφορίες για σκοπούς φορολόγησης και στατιστικής ανάλυσης. Η κυβέρνηση ενδιαφέρεται κυρίως για τον καθορισμό και την πληρωμή του φόρου εισοδήματος, φόρου προστιθέμενης αξίας (Φ.Π.Α.), τελωνειακών δασμών κ.ά.

Υπάλληλοι (Employees)

Ενδιαφέρονται για τη συνέχιση της οικονομικής δραστηριότητας της επιχείρησης και την ασφάλεια εργοδότησής τους, καθώς επίσης και για τυχόν μελλοντικές μισθολογικές αυξήσεις.