Πυλώνες Κοινωνικής Ευημερίας 🏛️
Βλέποντας όσα ήδη γνωρίζουμε για το βιοτικό επίπεδο, παρατηρούμε πως αυτό δεν εξαρτάται μόνο από το κατά κεφαλήν εισόδημα, αλλά και από πολλούς άλλους παράγοντες που επηρεάζουν την καθημερινή ζωή των πολιτών. Αυτοί οι παράγοντες μπορούν να οργανωθούν σε τέσσερις βασικούς πυλώνες.
Ο όρος «πυλώνας» παραπέμπει σε στύλο στήριξης ενός κτηρίου: αν λείπει έστω και ένας, το κτήριο δεν στέκεται σταθερά. Το ίδιο συμβαίνει και με την κοινωνική ευημερία μιας χώρας — υψηλό εισόδημα χωρίς ασφάλεια ή χωρίς ελεύθερο χρόνο δεν αρκεί για πραγματικά υψηλό βιοτικό επίπεδο.
1. Δυνατότητα κάλυψης αναγκών
Αφορά την ποιότητα και το εύρος των κοινωνικών παροχών (εκπαίδευση, υγειονομική περίθαλψη, επιδόματα), το ύψος του εισοδήματος σε σχέση με το κόστος ζωής, καθώς και τη δυνατότητα απόκτησης βασικών αγαθών και αξιοπρεπούς κατοικίας.
2. Ασφάλεια και προστασία
Περιλαμβάνει τη δημόσια ασφάλεια, την αποτελεσματική επιβολή του νόμου, την πολιτική σταθερότητα, την αξιοπιστία των θεσμών, καθώς και την προστασία των δικαιωμάτων και των ελευθεριών των πολιτών.
3. Οικονομική και εργασιακή σταθερότητα
Αφορά το εργασιακό περιβάλλον, την τήρηση των εργασιακών δικαιωμάτων, καθώς και την ύπαρξη ευκαιριών εργοδότησης, επαγγελματικής ανέλιξης και κατάρτισης.
4. Ποιότητα ζωής, διασκέδαση και πολιτισμός
Περιλαμβάνει τον ελεύθερο χρόνο, το φυσικό περιβάλλον, καθώς και τις ευκαιρίες για ψυχαγωγία, άθληση και αθλητικές δραστηριότητες.
Μην θεωρήσεις πως αρκεί ένας από τους τέσσερις πυλώνες να είναι ισχυρός για να είναι υψηλό το βιοτικό επίπεδο μιας χώρας. Μια χώρα μπορεί να έχει υψηλό κατά κεφαλήν εισόδημα (πυλώνας 1), αλλά αν οι πολίτες εργάζονται πολλές ώρες χωρίς ελεύθερο χρόνο (πυλώνας 4) ή χωρίς σταθερότητα στην εργασία τους (πυλώνας 3), το πραγματικό βιοτικό επίπεδο μειώνεται.
Ένα παράδειγμα: η καθημερινότητα σε μια χώρα με μεικτή εικόνα
Φαντάσου μια χώρα όπου η εκπαίδευση είναι δωρεάν και προσβάσιμη, η πλειοψηφία των πολιτών απολαμβάνει καθαρό νερό, ηλεκτρικό ρεύμα και σταθερή πρόσβαση στο διαδίκτυο, και οι εργαζόμενοι έχουν σταθερό ωράριο με αμειβόμενες υπερωρίες. Με βάση τους τέσσερις πυλώνες, αυτά τα στοιχεία δείχνουν θετική εικόνα στη «δυνατότητα κάλυψης αναγκών» και στην «οικονομική και εργασιακή σταθερότητα».
Ωστόσο, στην ίδια χώρα οι πολλές ώρες εργασίας μπορεί να μειώνουν τον ελεύθερο χρόνο των πολιτών, επηρεάζοντας αρνητικά την προσωπική τους ζωή και την ευεξία τους — δηλαδή τον πυλώνα της «ποιότητας ζωής, διασκέδασης και πολιτισμού». Ταυτόχρονα, αν τα δημόσια νοσοκομεία είναι λίγα και υπολειτουργούν, ειδικά στην ύπαιθρο, και το κόστος ζωής (ενοίκια, βασικά αγαθά) είναι υψηλό, τότε επηρεάζεται αρνητικά ξανά η «δυνατότητα κάλυψης αναγκών», προκαλώντας άγχος στους πολίτες και μειώνοντας τη συνολική τους ποιότητα ζωής.
Το παράδειγμα δείχνει γιατί οι οικονομολόγοι δεν αρκούνται στο κατά κεφαλήν εισόδημα για να αξιολογήσουν το βιοτικό επίπεδο μιας χώρας: μια χώρα μπορεί να «τα πηγαίνει καλά» σε δύο πυλώνες και ταυτόχρονα να υστερεί σοβαρά σε άλλους δύο. Γι' αυτό χρειάζεται πάντα συνολική εικόνα και στους τέσσερις πυλώνες.