1. Βασική Θεωρία
ΔΙΑΒΑΣΕ ΤΟ
Κάτι δεν κατάλαβες; Επίλεξε το κομμάτι και πάτα «Ρώτα τον Ευκλείδη». Σου το εξηγεί αμέσως.

Απολήψεις (Drawings) 💸

5.3.1 Απολήψεις μετρητών (Drawings of Cash)

Σε πολλές περιπτώσεις ο ιδιοκτήτης αποσύρει λεφτά από την επιχείρηση για προσωπικούς λόγους. Το γεγονός αυτό, σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να θεωρηθεί έξοδο της επιχείρησης.

Όπως έχουμε δει σε προηγούμενο κεφάλαιο, ο ιδιοκτήτης και η επιχείρηση είναι ξεχωριστές οντότητες (business entity concept) και γι' αυτό ανοίγεται ξεχωριστός λογαριασμός (drawings a/c), ο οποίος χρεώνεται, αφού μειώνει το κεφάλαιο.

Ο λογαριασμός Απολήψεων έχει τη δική του λογική κίνησης, ίδια με των εξόδων: αυξάνεται με χρέωση.

Λογαριασμός Απολήψεων (Drawings a/c)
Χρέωση (DR)Πίστωση (CR)
+ (αύξηση απολήψεων)

Παράδειγμα

Στις 21 Μαρτίου 2025 ο ιδιοκτήτης κάνει ανάληψη μετρητών €200 για προσωπική χρήση.

Επίδραση:

  • Απολήψεις (Drawings) → αύξηση → Χρέωση
  • Μετρητά (Cash) — περιουσιακό στοιχείο → μείωση → Πίστωση

Λογαριασμός Απολήψεων (Drawings a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
21 ΜαρτίουΜετρητά (Cash)200

Λογαριασμός Μετρητών (Cash a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
21 ΜαρτίουΑπολήψεις (Drawings)200

5.3.2 Απολήψεις εμπορευμάτων (Drawings of Goods)

Ο ιδιοκτήτης, εκτός από μετρητά που αποσύρει από την επιχείρηση για προσωπικούς λόγους, μπορεί να πάρει και εμπορεύματα για προσωπική χρήση.

Σε αυτή την περίπτωση, η μείωση των εμπορευμάτων της επιχείρησης γίνεται με πίστωση του λογαριασμού αγορών, αφού πλέον δεν θεωρούνται αγορές της επιχείρησης.

Παράδειγμα

Στις 26 Μαρτίου 2025 ο ιδιοκτήτης παίρνει εμπορεύματα αξίας €120 από την επιχείρηση για προσωπική του χρήση.

Λογαριασμός Απολήψεων (Drawings a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
26 ΜαρτίουΑγορές (Purchases)120

Λογαριασμός Αγορών (Purchases a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
26 ΜαρτίουΑπολήψεις (Drawings)120
Ο κανόνας δεν αλλάζει ποτέ

Είτε ο ιδιοκτήτης παίρνει μετρητά είτε εμπορεύματα, ο λογαριασμός «Απολήψεις» πάντα χρεώνεται, γιατί μια απόληψη πάντα μειώνει το κεφάλαιο. Αλλάζει μόνο ο «απέναντι» λογαριασμός που πιστώνεται: άλλοτε τα Μετρητά (ή η Τράπεζα), άλλοτε οι Αγορές.

Εφαρμογή: Το παράδειγμα του T. Salmon 📒

Ήρθε η ώρα να δούμε ένα πλήρες και εκτενές παράδειγμα, όπου συνδυάζονται όλα όσα έχουμε μάθει μέχρι τώρα (περιουσιακά στοιχεία, υποχρεώσεις, κεφάλαιο, έξοδα, έσοδα και απολήψεις) σε μία σειρά συναλλαγών ενός μήνα.

Να καταχωρίσετε τις πιο κάτω συναλλαγές στους κατάλληλους λογαριασμούς:

2025

ΗμερομηνίαΣυναλλαγή
2 ΜαΐουΟ T. Salmon ξεκινά την επιχείρηση με €90.000 μετρητά.
5 ΜαΐουΜεταφέρει €26.000 μετρητά σε τραπεζικό λογαριασμό της επιχείρησης.
6 ΜαΐουΠληρώνει €500 ενοίκιο με μετρητά.
7 ΜαΐουΑγοράζει εμπορεύματα με πίστωση αξίας €1.520 από τον S. Shark.
12 ΜαΐουΠληρώνει έξοδα μεταφοράς αγορών (carriage inwards) €70 με μετρητά.
13 ΜαΐουΟ T. Salmon κάνει ανάληψη €280 με επιταγή για προσωπική χρήση.
14 ΜαΐουΑγοράζει έπιπλα με επιταγή για €2.600.
16 ΜαΐουΕπιστρέφει εμπορεύματα αξίας €60 στον S. Shark.
19 ΜαΐουΠουλάει εμπορεύματα με πίστωση στον W. Wales για €2.700.
20 ΜαΐουΠληρώνει έξοδα μεταφοράς πωλήσεων (carriage outwards) €50 με μετρητά.
21 ΜαΐουΕισπράττει €400 προμήθεια με επιταγή.
23 ΜαΐουΠληρώνει μισθούς €1.800 με επιταγή.
26 ΜαΐουΕκδίδει επιταγή στον S. Shark για €600.
27 ΜαΐουΠουλάει εμπορεύματα τοις μετρητοίς για €5.080.
28 ΜαΐουΟ W. Wales επιστρέφει εμπορεύματα αξίας €80.
29 ΜαΐουΑγορές τοις μετρητοίς €800.
30 ΜαΐουΟ T. Salmon παίρνει εμπορεύματα αξίας €250 για προσωπική χρήση.
Γιατί τόσοι πολλοί λογαριασμοί μαζί;

Αυτό το παράδειγμα είναι σκόπιμα μεγάλο: σκοπός του είναι να δείξει πώς όλες οι κατηγορίες λογαριασμών —περιουσιακά στοιχεία, υποχρεώσεις, κεφάλαιο, έσοδα, έξοδα και απολήψεις— συνυπάρχουν στα βιβλία μιας πραγματικής επιχείρησης μέσα σε έναν μόνο μήνα. Οι αριθμοί αυτού του παραδείγματος θα ξαναχρησιμοποιηθούν και στο επόμενο κεφάλαιο, όταν θα μάθουμε να υπολογίζουμε τα υπόλοιπα των λογαριασμών και να ετοιμάζουμε το Ισοζύγιο.

Λύση: Το καθολικό (Ledger) του T. Salmon

Ας δούμε λογαριασμό-λογαριασμό πώς καταχωρίζεται κάθε συναλλαγή.

Λογαριασμός Μετρητών (Cash a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
2 ΜαΐουΚεφάλαιο (Capital)90.0005 ΜαΐουΤράπεζα (Bank)26.000
27 ΜαΐουΠωλήσεις (Sales)5.0806 ΜαΐουΕνοίκιο (Rent)500
12 ΜαΐουΈξοδα μεταφοράς αγορών (Carriage inwards)70
20 ΜαΐουΈξοδα μεταφοράς πωλήσεων (Carriage outwards)50
29 ΜαΐουΑγορές (Purchases)800

Λογαριασμός Κεφαλαίου (Capital a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
2 ΜαΐουΜετρητά (Cash)90.000

Λογαριασμός Τράπεζας (Bank a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
5 ΜαΐουΜετρητά (Cash)26.00013 ΜαΐουΑπολήψεις (Drawings)280
21 ΜαΐουΈσοδα προμήθειας (Commission income)40014 ΜαΐουΈπιπλα (Furniture)2.600
23 ΜαΐουΜισθοί (Wages)1.800
26 ΜαΐουS. Shark600

Λογαριασμός Εξόδου Ενοικίου (Rent expense a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
6 ΜαΐουΜετρητά (Cash)500

Λογαριασμός Αγορών (Purchases a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
7 ΜαΐουS. Shark1.52030 ΜαΐουΑπολήψεις (Drawings)250
29 ΜαΐουΜετρητά (Cash)800

Λογαριασμός Εξόδων Μεταφοράς Αγορών (Carriage inwards a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
12 ΜαΐουΜετρητά (Cash)70

Λογαριασμός S. Shark (Προμηθευτής — Trade payable a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
16 ΜαΐουΕπιστροφές αγορών (Purchases returns)607 ΜαΐουΑγορές (Purchases)1.520
26 ΜαΐουΤράπεζα (Bank)600

Λογαριασμός Απολήψεων (Drawings a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
13 ΜαΐουΤράπεζα (Bank)280
30 ΜαΐουΑγορές (Purchases)250

Λογαριασμός Επίπλων (Furniture a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
14 ΜαΐουΤράπεζα (Bank)2.600

Λογαριασμός Επιστροφών Αγορών (Purchases returns a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
16 ΜαΐουS. Shark60

Λογαριασμός Πωλήσεων (Sales a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
19 ΜαΐουW. Wales2.700
27 ΜαΐουΜετρητά (Cash)5.080

Λογαριασμός W. Wales (Πελάτης — Trade receivables a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
19 ΜαΐουΠωλήσεις (Sales)2.70028 ΜαΐουΕπιστροφές πωλήσεων (Sales returns)80

Λογαριασμός Εξόδων Μεταφοράς Πωλήσεων (Carriage outwards a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
20 ΜαΐουΜετρητά (Cash)50

Λογαριασμός Εσόδων Προμήθειας (Commission income a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
21 ΜαΐουΤράπεζα (Bank)400

Λογαριασμός Μισθών (Wages a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
23 ΜαΐουΤράπεζα (Bank)1.800

Λογαριασμός Επιστροφών Πωλήσεων (Sales returns a/c)

Ημερομηνία 2025Χρέωση (DR)€Ημερομηνία 2025Πίστωση (CR)€
28 ΜαΐουW. Wales80

Πώς σκεφτόμαστε κάθε συναλλαγή

Ας ξαναδούμε μερικές από τις πιο σημαντικές συναλλαγές, εξηγώντας τη λογική πίσω από τη χρέωση και την πίστωση:

  • 2 Μαΐου — Έναρξη με €90.000 μετρητά: Τα Μετρητά (περιουσιακό στοιχείο) αυξάνονται → χρέωση. Το Κεφάλαιο αυξάνεται → πίστωση.
  • 5 Μαΐου — Μεταφορά €26.000 στην τράπεζα: Η Τράπεζα (περιουσιακό στοιχείο) αυξάνεται → χρέωση. Τα Μετρητά μειώνονται → πίστωση.
  • 7 Μαΐου — Αγορά εμπορευμάτων με πίστωση από τον S. Shark: Οι Αγορές (έξοδο) αυξάνονται → χρέωση. Ο S. Shark, ως προμηθευτής, γίνεται υποχρέωση (πιστωτής) της επιχείρησης → πίστωση.
  • 13 Μαΐου — Ανάληψη €280 με επιταγή για προσωπική χρήση: Οι Απολήψεις αυξάνονται → χρέωση. Η Τράπεζα μειώνεται → πίστωση.
  • 16 Μαΐου — Επιστροφή εμπορευμάτων €60 στον S. Shark: Η υποχρέωση προς τον S. Shark μειώνεται → χρέωση του λογαριασμού του. Οι Επιστροφές Αγορών (που μειώνουν τελικά τις καθαρές αγορές) πιστώνονται.
  • 19 Μαΐου — Πώληση με πίστωση στον W. Wales: Ο W. Wales γίνεται πελάτης (απαίτηση της επιχείρησης) → χρέωση. Οι Πωλήσεις (έσοδο) αυξάνονται → πίστωση.
  • 30 Μαΐου — Ο ιδιοκτήτης παίρνει εμπορεύματα €250 για προσωπική χρήση: Ακριβώς όπως είδαμε στην §5.3.2, οι Απολήψεις χρεώνονται και οι Αγορές πιστώνονται, αφού τα εμπορεύματα αυτά δεν αποτελούν πλέον αγορά της επιχείρησης.

Στο επόμενο κεφάλαιο θα ασχοληθούμε με τον υπολογισμό των υπολοίπων των λογαριασμών και την ετοιμασία του Ισοζυγίου (Trial Balance) — χρησιμοποιώντας ακριβώς αυτούς τους λογαριασμούς του T. Salmon.