Έσοδα: χρέωση ή πίστωση 💰
Κάθε επιχείρηση δεν κερδίζει χρήματα μόνο από τις πωλήσεις των προϊόντων της ή από την προσφορά υπηρεσιών στους πελάτες της. Παράλληλα με αυτές τις εισπράξεις, μπορεί να έχει και εισπράξεις από άλλες πηγές που αυξάνουν τα κέρδη της. Αυτά τα ποσά ονομάζονται έσοδα (revenues) και μπορεί να προέρχονται από:
- Ενοίκια (Rent income),
- Τόκους (Interest income),
- Προμήθειες (Commission income).
Μια επιχείρηση μπορεί να αποκτήσει έσοδα ακόμα κι αν δεν πουλήσει κανένα προϊόν εκείνη τη μέρα. Αν, για παράδειγμα, ενοικιάζει έναν αποθηκευτικό χώρο που δεν χρησιμοποιεί, ή αν έχει καταθέσεις στην τράπεζα που της αποφέρουν τόκο, αυτά τα ποσά μετράνε κανονικά ως έσοδα.
Ο κανόνας: τα έσοδα πάντα πιστώνονται
Τα έσοδα πάντα πιστώνονται, επειδή αυξάνουν το κέρδος και, ως αποτέλεσμα, αυξάνεται και το κεφάλαιο της επιχείρησης. Καταχωρούνται σε ξεχωριστούς λογαριασμούς ανάλογα με το είδος τους — δηλαδή υπάρχει ξεχωριστός λογαριασμός για τα ενοίκια, ξεχωριστός για τους τόκους, ξεχωριστός για τις προμήθειες κ.ο.κ.
Τα έξοδα χρεώνονται (αυξάνονται στη στήλη Χρέωση), ενώ τα έσοδα πιστώνονται (αυξάνονται στη στήλη Πίστωση). Είναι η αντίθετη πλευρά του λογαριασμού! Θυμήσου: το έσοδο "μπαίνει" στην επιχείρηση και ενισχύει το κεφάλαιό της, γι' αυτό γράφεται στην πίστωση — ακριβώς όπως και η αύξηση του ίδιου του κεφαλαίου.
Ο λογαριασμός εσόδων έχει επομένως τη μορφή:
| ΕΣΟΔΑ/REVENUES — Χρέωση (DR) | ΕΣΟΔΑ/REVENUES — Πίστωση (CR) |
|---|---|
| + |
Δηλαδή, όταν δημιουργείται ένα έσοδο, το ποσό γράφεται στη δεξιά πλευρά (Πίστωση) του αντίστοιχου λογαριασμού εσόδων.
Παράδειγμα: είσπραξη προμήθειας
Στις 20 Μαρτίου 2025 η επιχείρηση εισέπραξε για προμήθεια €900, με επιταγή.
Για να καταγράψουμε σωστά αυτή τη συναλλαγή, εξετάζουμε την επίδρασή της σε δύο λογαριασμούς:
- Τράπεζα (Bank) – περιουσιακό στοιχείο → αυξάνεται (η επιχείρηση εισπράττει επιταγή, άρα έχει περισσότερα χρήματα στην τράπεζα) → Χρέωση
- Έσοδα προμηθειών (Commission income) – έσοδο → αυξάνεται (η επιχείρηση απέκτησε ένα νέο έσοδο) → Πίστωση
Η καταχώριση στους δύο λογαριασμούς γίνεται ως εξής:
Λογαριασμός: Τράπεζα (Bank a/c)
| Χρέωση (DR) | Πίστωση (CR) | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Ημερομηνία | Αιτιολογία | Ποσό (€) | Ημερομηνία | Αιτιολογία | Ποσό (€) |
| 20 Μαρτίου 2025 | Προμήθεια (Commission) | 900 |
Λογαριασμός: Έσοδα προμηθειών (Commission income a/c)
| Χρέωση (DR) | Πίστωση (CR) | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Ημερομηνία | Αιτιολογία | Ποσό (€) | Ημερομηνία | Αιτιολογία | Ποσό (€) |
| 20 Μαρτίου 2025 | Τράπεζα (Bank) | 900 |
Παρατήρησε πώς λειτουργεί η διπλογραφική καταχώριση: το ποσό των €900 εμφανίζεται και στους δύο λογαριασμούς — μία φορά στη Χρέωση της Τράπεζας και μία φορά στην Πίστωση των Εσόδων προμηθειών. Κάθε συναλλαγή επηρεάζει πάντα δύο τουλάχιστον λογαριασμούς, έναν στη χρέωση και έναν στην πίστωση, με το ίδιο ποσό.
Στην αιτιολογία κάθε εγγραφής γράφουμε το όνομα του άλλου λογαριασμού που εμπλέκεται στη συναλλαγή, όχι το όνομα του ίδιου του λογαριασμού. Έτσι, στον λογαριασμό «Έσοδα προμηθειών» γράφουμε «Τράπεζα», γιατί από εκεί προήλθε το αντίστοιχο ποσό.