Ο μύθος του Οιδίποδα στο Σοφοκλή 🏛️

Ο βασιλιάς της Θήβας Λάιος, γιος του Λάβδακου και σύζυγος της Ιοκάστης, πήρε χρησμό από τον Απόλλωνα ότι θα φονευόταν από το παιδί που θ' αποκτούσε με την Ιοκάστη.

Όταν η Ιοκάστη έφερε στον κόσμο ένα παιδί, ο Λάιος, για ν' αποφύγει την απειλή του χρησμού, αφού έδεσε τα πόδια του παιδιού τρυπώντας του τους αστράγαλους, το παρέδωσε σ' έναν πιστό υπηρέτη, βοσκό, με την εντολή να το εγκαταλείψει στον Κιθαιρώνα.

Ο βοσκός όμως λυπήθηκε το βρέφος και το έδωσε σ' έναν άλλο βοσκό, που φύλαγε εκεί κοντά στον Κιθαιρώνα τα κοπάδια του Πόλυβου, βασιλιά της Κορίνθου. Ο Κορίνθιος βοσκός έδωσε το παιδί στον κύριό του, που το υιοθέτησε. Έτσι ο Οιδίπους, όπως ονόμασαν το παιδί εξαιτίας των πρησμένων ποδιών του, μεγάλωσε στην Κόρινθο κοντά στον Πόλυβο και τη σύζυγό του Μερόπη, σαν να ήταν δικό τους παιδί.

Μια μέρα σε κάποιο συμπόσιο ένας φίλος του Οιδίποδα τον αποκάλεσε νόθο· επειδή οι γονείς του, όταν ρωτήθηκαν, δεν μπόρεσαν να του δώσουν ικανοποιητικές εξηγήσεις, ζήτησε πληροφορίες από τους Δελφούς. Η συμβουλή της Πυθίας ήταν να μην επιστρέψει στην πατρίδα του, γιατί, αν γύριζε, θα σκότωνε τον πατέρα του και θα έπαιρνε για γυναίκα τη μητέρα του. Έτσι, για να αποφύγει την πατροκτονία και την αιμομιξία, αποφασίζει να μην ξαναγυρίσει στην Κόρινθο.

Φεύγοντας από την Κόρινθο, στο δρόμο προς τη Βοιωτία, στη "σχιστή οδό" κοντά στη Δαυλία, συναντά το Λάιο με την ακολουθία του και ύστερα από φιλονικία τους σκοτώνει όλους εκτός από έναν υπηρέτη που ξέφυγε. Ο υπηρέτης αυτός ήταν ο βοσκός που πήρε κάποτε το βρέφος του Λάιου, δηλαδή τον Οιδίποδα, στον Κιθαιρώνα, για να τον εγκαταλείψει εκεί. Ο ακόλουθος βοσκός επέστρεψε στη Θήβα και ανακοίνωσε ότι ο Λάιος σκοτώθηκε από ληστές.

Όταν ο Οιδίπους έφτασε στη Θήβα, βρήκε την πόλη τρομοκρατημένη εξαιτίας της Σφίγγας που, καθισμένη σ' ένα βράχο κοντά στην πόλη, προκαλούσε τους διαβάτες να της λύσουν το γνωστό αίνιγμά της. Ο Οιδίπους έδωσε εύστοχη απάντηση και υποχρέωσε το τέρας να γκρεμιστεί από το βράχο. Έτσι ανακηρύχθηκε σωτήρας της πόλης και πήρε το έπαθλο που ο προσωρινός βασιλιάς της Θήβας, ο Κρέων, είχε ορίσει: τη χήρα βασίλισσα και το θρόνο.

Από το γάμο του με την Ιοκάστη ο Οιδίπους απόκτησε τέσσερα παιδιά, τον Πολυνείκη και τον Ετεοκλή, την Αντιγόνη και την Ισμήνη. Ξαφνικά όμως μεγάλη συμφορά ενέσκηψε στη χώρα: οι γυναίκες και τα θηλυκά ζώα γεννούσαν νεκρά παιδιά, τα σπαρτά ξηραίνονταν και οι καρποί των δέντρων αφανίζονταν. Για να βρει την αιτία του κακού ο Οιδίπους ζητά χρησμό από το Μαντείο.

Η τραγωδία "Οιδίπους Τύραννος" αρχίζει από το σημείο που ο Οιδίπους, βασιλιάς της Θήβας, περιμένει με αγωνία τον Κρέοντα, που τον έστειλε ως απεσταλμένο του στο Μαντείο των Δελφών, για να του αποκαλύψει πώς θα απαλλαγεί η πόλη από τα δεινά της.