Ιόντα

Μέχρι τώρα γνωρίσαμε το άτομο ως ένα ουδέτερο, ηλεκτρικά «ισορροπημένο» σωματίδιο. Όμως τα άτομα δεν μένουν πάντα ουδέτερα: κάτω από τις κατάλληλες συνθήκες μπορούν να χάσουν ή να κερδίσουν ηλεκτρόνια και να μετατραπούν σε φορτισμένα σωματίδια που ονομάζονται ιόντα. Τα ιόντα βρίσκονται παντού γύρω μας — στο αλάτι της κουζίνας, στο πόσιμο νερό, στα λιπάσματα, ακόμα και μέσα στο ίδιο μας το σώμα. Σε αυτή την ενότητα θα καταλάβουμε τι είναι τα ιόντα, γιατί σχηματίζονται και πώς μπορούμε να «διαβάσουμε» το φορτίο τους.

Υπενθύμιση: τα υποατομικά σωματίδια

Για να καταλάβουμε τα ιόντα, πρέπει πρώτα να θυμηθούμε από τι φτιάχνεται ένα άτομο. Κάθε άτομο αποτελείται από τρία υποατομικά σωματίδια: τα πρωτόνια, τα νετρόνια και τα ηλεκτρόνια.

Τα πρωτόνια και τα νετρόνια βρίσκονται συγκεντρωμένα στο κέντρο του ατόμου, στον πυρήνα. Τα ηλεκτρόνια, αντίθετα, κινούνται πολύ γρήγορα γύρω από τον πυρήνα, σε περιοχές που ονομάζουμε στιβάδες.

Το καθένα από αυτά τα σωματίδια έχει διαφορετικό ηλεκτρικό φορτίο:

Παρατηρούμε ότι το πρωτόνιο είναι θετικά φορτισμένο, το ηλεκτρόνιο αρνητικά, ενώ το νετρόνιο δεν έχει καθόλου φορτίο — γι' αυτό λέγεται και «ουδέτερο». Αυτή η διαφορά είναι το κλειδί για όλα όσα θα δούμε παρακάτω.

Ατομικός και μαζικός αριθμός

Δύο αριθμοί μας βοηθούν να «μετρήσουμε» τα σωματίδια μέσα σε ένα άτομο:

• Ο ατομικός αριθμός (τον συμβολίζουμε με το γράμμα $Z$) μας λέει πόσα πρωτόνια έχει ο πυρήνας. Σε ένα ουδέτερο άτομο, ο ατομικός αριθμός δίνει και τα ηλεκτρόνια, αφού πρωτόνια και ηλεκτρόνια είναι ίσα.
• Ο μαζικός αριθμός (τον συμβολίζουμε με $A$) μας λέει πόσα πρωτόνια και νετρόνια μαζί έχει ο πυρήνας.

Γράφουμε αυτούς τους αριθμούς μπροστά από το σύμβολο του στοιχείου: τον μαζικό αριθμό πάνω και τον ατομικό αριθμό κάτω. Για παράδειγμα, στο $^{24}_{12}Mg$ το $12$ είναι ο ατομικός αριθμός (πρωτόνια) και το $24$ ο μαζικός αριθμός.

Από αυτούς τους δύο αριθμούς βρίσκουμε πολύ εύκολα τα νετρόνια:

Για το $^{24}_{12}Mg$ έχουμε: πρωτόνια $= 12$, ηλεκτρόνια $= 12$ (ουδέτερο άτομο) και νετρόνια $= 24 - 12 = 12$.

Ηλεκτρονιακή δομή και στιβάδες

Τα ηλεκτρόνια δεν κινούνται όπου να 'ναι γύρω από τον πυρήνα, αλλά κατανέμονται σε στιβάδες (σαν φλοιοί ενός κρεμμυδιού). Κάθε στιβάδα χωράει έναν συγκεκριμένο μέγιστο αριθμό ηλεκτρονίων:

• Η 1η στιβάδα (η πιο κοντινή στον πυρήνα) χωράει μέχρι $2$ ηλεκτρόνια.
• Η 2η στιβάδα χωράει μέχρι $8$ ηλεκτρόνια.
• Η 3η στιβάδα, για τα στοιχεία που θα συναντήσουμε, χωράει επίσης μέχρι $8$ ηλεκτρόνια.

Γεμίζουμε πάντα πρώτα τις εσωτερικές στιβάδες και μετά προχωράμε προς τα έξω. Ο τρόπος με τον οποίο κατανέμονται τα ηλεκτρόνια στις στιβάδες λέγεται ηλεκτρονιακή δομή και τη γράφουμε με αριθμούς χωρισμένους με κόμμα.

Για παράδειγμα, το νάτριο έχει $11$ ηλεκτρόνια, οπότε η ηλεκτρονιακή του δομή είναι 2, 8, 1: $2$ ηλεκτρόνια στην πρώτη στιβάδα, $8$ στη δεύτερη και $1$ στην τρίτη ($2 + 8 + 1 = 11$).

Η εξωτερική στιβάδα — δηλαδή η τελευταία, αυτή που είναι πιο μακριά από τον πυρήνα — είναι η πιο σημαντική για τη χημεία, γιατί αυτή καθορίζει τη συμπεριφορά του ατόμου. Στο νάτριο, η εξωτερική στιβάδα έχει μόλις $1$ ηλεκτρόνιο.

Τι είναι το ιόν

Ήρθε η ώρα για την κεντρική έννοια της ενότητας.

Τα ιόντα είναι φορτισμένα σωματίδια που δημιουργούνται όταν ένα άτομο χάσει (αποβάλλει) ή κερδίσει (προσλάβει) ηλεκτρόνια.

Πρόσεξε: το άτομο δεν αλλάζει ποτέ πρωτόνια ή νετρόνια για να γίνει ιόν. Ο πυρήνας μένει ακριβώς ο ίδιος. Αλλάζουν μόνο τα ηλεκτρόνια, τα οποία κινούνται εξωτερικά και μπορούν να φύγουν ή να έρθουν πιο εύκολα.

Όταν λοιπόν χαθεί η ισορροπία ανάμεσα σε θετικά (πρωτόνια) και αρνητικά (ηλεκτρόνια) φορτία, το σωματίδιο παύει να είναι ουδέτερο και αποκτά συνολικό ηλεκτρικό φορτίο. Αυτό το φορτισμένο σωματίδιο είναι το ιόν.

Γιατί σχηματίζονται τα ιόντα;

Μπορεί να αναρωτιέσαι: γιατί ένα άτομο να θέλει να χάσει ή να κερδίσει ηλεκτρόνια; Η απάντηση κρύβεται στα ευγενή αέρια.

Τα ευγενή αέρια (όπως το ήλιο, το νέον και το αργό) έχουν μια πολύ ιδιαίτερη ιδιότητα: η εξωτερική τους στιβάδα είναι γεμάτη. Αυτή η γεμάτη εξωτερική στιβάδα τα κάνει εξαιρετικά σταθερά — τόσο σταθερά που δεν αντιδρούν σχεδόν με τίποτα.

Όλα τα υπόλοιπα άτομα «προσπαθούν» να αποκτήσουν την ίδια σταθερή δομή με το πιο κοντινό τους ευγενές αέριο. Για να το πετύχουν, αποβάλλουν ή προσλαμβάνουν όσα ηλεκτρόνια χρειάζεται, ώστε να καταλήξουν με γεμάτη εξωτερική στιβάδα. Αυτή η «επιδίωξη σταθερότητας» είναι ο βαθύτερος λόγος που σχηματίζονται τα ιόντα.

Κατιόντα: τα θετικά ιόντα

Ας δούμε πρώτα την περίπτωση που ένα άτομο χάνει ηλεκτρόνια.

Πάρε το άτομο του νατρίου, $Na$, με ηλεκτρονιακή δομή 2, 8, 1. Έχει $11$ πρωτόνια και $11$ ηλεκτρόνια. Στην εξωτερική του στιβάδα έχει μόνο $1$ ηλεκτρόνιο. Έχει δύο επιλογές για να αποκτήσει γεμάτη εξωτερική στιβάδα: είτε να προσλάβει $7$ ηλεκτρόνια (για να τη γεμίσει στα $8$), είτε να αποβάλλει το $1$ ηλεκτρόνιο (ώστε να «εξαφανιστεί» η μισογεμάτη εξωτερική στιβάδα και να μείνει η από κάτω, που είναι ήδη γεμάτη). Είναι πολύ ευκολότερο να δώσει $1$ ηλεκτρόνιο παρά να μαζέψει $7$, γι' αυτό το νάτριο αποβάλλει το ένα εξωτερικό του ηλεκτρόνιο.

Τι συμβαίνει τότε; Ο πυρήνας κρατάει ακόμα τα $11$ πρωτόνιά του, αλλά τώρα γύρω του υπάρχουν μόνο $10$ ηλεκτρόνια (νέα δομή: 2, 8). Έχουμε πλέον ένα θετικό φορτίο περισσότερο. Το σωματίδιο έγινε ιόν νατρίου, $Na^+$.

Ας το δούμε αναλυτικά με έναν πίνακα:

Τα φορτισμένα σωματίδια που προκύπτουν όταν ένα άτομο αποβάλλει ηλεκτρόνια και γίνεται θετικό ονομάζονται κατιόντα.

Ποια άτομα σχηματίζουν κατιόντα;

Τα άτομα που αποβάλλουν εύκολα ηλεκτρόνια είναι τα μέταλλα. Τα μέταλλα έχουν συνήθως λίγα ηλεκτρόνια στην εξωτερική τους στιβάδα ($1$, $2$ ή $3$), οπότε τους είναι ευκολότερο να τα χαρίσουν παρά να μαζέψουν πολλά.

Ας δούμε ακόμα ένα παράδειγμα, το μαγνήσιο $^{24}_{12}Mg$. Έχει $12$ πρωτόνια και $12$ ηλεκτρόνια, με ηλεκτρονιακή δομή 2, 8, 2. Στην εξωτερική του στιβάδα έχει $2$ ηλεκτρόνια. Για να αποκτήσει δομή ευγενούς αερίου (2, 8, σαν το νέον), αποβάλλει και τα $2$ εξωτερικά του ηλεκτρόνια. Έτσι του μένουν $12$ πρωτόνια και $10$ ηλεκτρόνια, δηλαδή φορτίο $2+$, και γίνεται $Mg^{2+}$.

Ανιόντα: τα αρνητικά ιόντα

Τώρα ας δούμε την αντίθετη περίπτωση: το άτομο κερδίζει ηλεκτρόνια.

Πάρε το άτομο του χλωρίου, $Cl$, με ατομικό αριθμό $17$ και ηλεκτρονιακή δομή 2, 8, 7. Έχει $17$ πρωτόνια και $17$ ηλεκτρόνια. Στην εξωτερική του στιβάδα έχει $7$ ηλεκτρόνια — του λείπει μόλις $1$ για να τη γεμίσει στα $8$. Έτσι, αντί να χαρίσει $7$ ηλεκτρόνια, το χλώριο προσλαμβάνει $1$ ηλεκτρόνιο.

Μετά την πρόσληψη, ο πυρήνας έχει ακόμα $17$ πρωτόνια, αλλά γύρω του υπάρχουν πλέον $18$ ηλεκτρόνια. Τώρα υπάρχει ένα αρνητικό φορτίο περισσότερο, οπότε το σωματίδιο γίνεται ιόν χλωρίου, $Cl^-$, με φορτίο $1-$.

Τα φορτισμένα σωματίδια που προκύπτουν όταν ένα άτομο προσλαμβάνει ηλεκτρόνια και γίνεται αρνητικό ονομάζονται ανιόντα.

Ποια άτομα σχηματίζουν ανιόντα;

Τα άτομα που προσλαμβάνουν εύκολα ηλεκτρόνια είναι τα αμέταλλα. Τα αμέταλλα έχουν συνήθως πολλά ηλεκτρόνια στην εξωτερική τους στιβάδα ($5$, $6$ ή $7$), οπότε τους λείγουν λίγα για να τη γεμίσουν — τους είναι ευκολότερο να μαζέψουν λίγα παρά να χαρίσουν πολλά.

Ένα ακόμα παράδειγμα είναι το οξυγόνο, $^{16}_{8}O$, με $8$ πρωτόνια, $8$ ηλεκτρόνια και ηλεκτρονιακή δομή 2, 6. Στην εξωτερική στιβάδα έχει $6$ ηλεκτρόνια, οπότε του λείπουν $2$ για να φτάσει τα $8$. Προσλαμβάνει $2$ ηλεκτρόνια, καταλήγει με $8$ πρωτόνια και $10$ ηλεκτρόνια, δηλαδή φορτίο $2-$, και γίνεται $O^{2-}$.

Πώς υπολογίζουμε το φορτίο ενός ιόντος

Ο πιο σίγουρος τρόπος για να βρούμε το φορτίο ενός ιόντος είναι να συγκρίνουμε τα θετικά φορτία (πρωτόνια) με τα αρνητικά (ηλεκτρόνια). Ο κανόνας είναι απλός:

Ας δούμε πώς εφαρμόζεται. Για το κατιόν του καλίου, ξέρουμε ότι ο πυρήνας έχει $19$ πρωτόνια και, επειδή είναι κατιόν, έχει αποβάλλει $1$ ηλεκτρόνιο (του έμειναν $18$). Άρα:

Το ιόν είναι το $K^+$.

Πρόσεξε τη λογική πίσω από το πρόσημο:

• Αν τα πρωτόνια είναι περισσότερα από τα ηλεκτρόνια ($p^+ > e^-$), περισσεύει θετικό φορτίο → το ιόν είναι θετικό, δηλαδή κατιόν.
• Αν τα ηλεκτρόνια είναι περισσότερα από τα πρωτόνια ($p^+ < e^-$), περισσεύει αρνητικό φορτίο → το ιόν είναι αρνητικό, δηλαδή ανιόν.

Ο αντίστροφος δρόμος: από το φορτίο στα ηλεκτρόνια

Πολύ συχνά γνωρίζουμε το φορτίο ενός ιόντος και θέλουμε να βρούμε πόσα ηλεκτρόνια έχει. Επειδή τα πρωτόνια είναι πάντα σταθερά (ίσα με τον ατομικό αριθμό), σκεφτόμαστε ως εξής:

• Αν το ιόν είναι κατιόν (θετικό), το άτομο απέβαλε ηλεκτρόνια, άρα αφαιρούμε το φορτίο από τα πρωτόνια.
• Αν το ιόν είναι ανιόν (αρνητικό), το άτομο προσέλαβε ηλεκτρόνια, άρα προσθέτουμε το φορτίο στα πρωτόνια.

Ας το εφαρμόσουμε σε τρία ιόντα, βρίσκοντας κάθε φορά όλα τα υποατομικά σωματίδια. Θυμήσου: ο κάτω αριθμός δίνει τα πρωτόνια, και $\text{νετρόνια} = \text{μαζικός} - \text{ατομικός}$.

Ανιόν θείου $^{32}_{16}S^{2-}$:

• Πρωτόνια: $p^+ = 16$
• Νετρόνια: $n^0 = 32 - 16 = 16$
• Ηλεκτρόνια: φορτίο $2-$ σημαίνει πρόσληψη $2$ ηλεκτρονίων, άρα $e^- = 16 + 2 = 18$

Κατιόν καλίου $^{39}_{19}K^+$:

• Πρωτόνια: $p^+ = 19$
• Νετρόνια: $n^0 = 39 - 19 = 20$
• Ηλεκτρόνια: φορτίο $1+$ σημαίνει αποβολή $1$ ηλεκτρονίου, άρα $e^- = 19 - 1 = 18$

Κατιόν αργιλίου $^{27}_{13}Al^{3+}$:

• Πρωτόνια: $p^+ = 13$
• Νετρόνια: $n^0 = 27 - 13 = 14$
• Ηλεκτρόνια: φορτίο $3+$ σημαίνει αποβολή $3$ ηλεκτρονίων, άρα $e^- = 13 - 3 = 10$

Το σθένος

Μια πολύ χρήσιμη έννοια που συνδέεται άμεσα με τα ιόντα είναι το σθένος.

Το σθένος ενός στοιχείου είναι ο αριθμός των ηλεκτρονίων που το άτομο δίνει ή παίρνει για να αποκτήσει σταθερή δομή ευγενούς αερίου. Με λίγα λόγια, το σθένος μας λέει «πόσα ηλεκτρόνια παίζουν» όταν σχηματίζεται το ιόν.

Δες πόσο βοηθάει το σθένος: μας δίνει αμέσως και το μέγεθος του φορτίου του ιόντος. Πάρε το φθόριο, $F$, με ηλεκτρονιακή δομή 2, 7. Έχει $7$ ηλεκτρόνια στην εξωτερική του στιβάδα, οπότε του λείπει $1$ για να φτάσει τα $8$. Άρα το σθένος του είναι $1$. Επειδή το φθόριο είναι αμέταλλο, θα προσλάβει αυτό το $1$ ηλεκτρόνιο και θα γίνει ανιόν με φορτίο $1-$, δηλαδή $F^-$.

Ο συλλογισμός για το φθόριο δείχνει και τη γενική λογική: ένα άτομο κοιτάζει την εξωτερική του στιβάδα και διαλέγει τον «συντομότερο δρόμο» προς τα $8$ ηλεκτρόνια. Αν του λείπουν λίγα, τα παίρνει (και γίνεται ανιόν)· αν του περισσεύουν λίγα, τα δίνει (και γίνεται κατιόν).

Σύνδεση με τον Περιοδικό Πίνακα

Ο Περιοδικός Πίνακας δεν είναι απλώς ένας κατάλογος στοιχείων — μας βοηθάει και να προβλέψουμε τι ιόν θα σχηματίσει ένα άτομο.

Τα στοιχεία είναι οργανωμένα σε ομάδες (κατακόρυφες στήλες). Ο αριθμός της ομάδας μάς δείχνει, για πολλά στοιχεία, πόσα ηλεκτρόνια έχει το άτομο στην εξωτερική του στιβάδα. Για παράδειγμα, το ασβέστιο $^{40}_{20}Ca$ έχει ηλεκτρονιακή δομή 2, 8, 8, 2, δηλαδή $2$ ηλεκτρόνια στην εξωτερική στιβάδα, και ανήκει στη 2η ομάδα. Είναι μέταλλο, οπότε με αποβολή αυτών των $2$ ηλεκτρονίων σχηματίζει το κατιόν $Ca^{2+}$.

Έτσι, με μια ματιά στη θέση ενός στοιχείου, μπορούμε συχνά να μαντέψουμε αν θα δώσει ή θα πάρει ηλεκτρόνια και πόσο θα είναι το φορτίο του ιόντος του.

Μονοατομικά και πολυατομικά ιόντα

Όλα τα ιόντα που είδαμε μέχρι τώρα ($Na^+$, $Mg^{2+}$, $Cl^-$, $O^{2-}$ κ.λπ.) προέρχονται από ένα και μόνο άτομο. Τέτοια ιόντα λέγονται μονοατομικά ιόντα — αποτελούνται δηλαδή από ένα μόνο άτομο.

Υπάρχουν όμως και ιόντα που αποτελούνται από περισσότερα από ένα άτομα, συνήθως διαφορετικών χημικών στοιχείων, ενωμένα μεταξύ τους. Αυτά λέγονται πολυατομικά ιόντα. Σε ένα πολυατομικό ιόν, η ολόκληρη ομάδα ατόμων μαζί κουβαλάει ένα συνολικό ηλεκτρικό φορτίο.

Ας γνωρίσουμε τα πιο κοινά πολυατομικά ιόντα. Όταν γράφουμε τον χημικό τύπο, ξεκινάμε από το κεντρικό στοιχείο και μετά γράφουμε τα υπόλοιπα, με έναν μικρό αριθμό (δείκτη) που δείχνει πόσα άτομα του καθενός υπάρχουν:

Πρόσεξε ότι τα περισσότερα πολυατομικά ιόντα είναι ανιόντα (αρνητικά), με μια σημαντική εξαίρεση: το αμμώνιο $NH_4^+$, που είναι κατιόν (θετικό).

Πώς ξεχωρίζουμε μονοατομικά από πολυατομικά

Ο πιο γρήγορος τρόπος να καταλάβεις αν ένα ιόν είναι πολυατομικό είναι να κοιτάξεις τον χημικό του τύπο:

• Αν ο τύπος έχει ένα μόνο σύμβολο στοιχείου (π.χ. $Mg^{2+}$, $Cl^-$, $O^{2-}$), τότε είναι μονοατομικό.
• Αν ο τύπος έχει πάνω από ένα σύμβολο στοιχείου (π.χ. $SO_4^{2-}$: S και O, ή $OH^-$: O και H), τότε είναι πολυατομικό.

Για παράδειγμα, από την ομάδα ιόντων $OH^-$, $Ca^{2+}$, $O^{2-}$, $NO_3^-$, $Cl^-$, $Mg^{2+}$, $CO_3^{2-}$, $SO_4^{2-}$, τα πολυατομικά είναι τα $OH^-$, $NO_3^-$, $CO_3^{2-}$ και $SO_4^{2-}$, ενώ τα υπόλοιπα ($Ca^{2+}$, $O^{2-}$, $Cl^-$, $Mg^{2+}$) είναι μονοατομικά.

Πώς τα ιόντα φτιάχνουν χημικές ενώσεις

Το πιο ενδιαφέρον με τα ιόντα είναι ότι, όταν σχηματιστούν, δεν μένουν μόνα τους: τα αντίθετα φορτία έλκονται. Ένα θετικό κατιόν και ένα αρνητικό ανιόν πλησιάζουν και «κολλάνε» μεταξύ τους, φτιάχνοντας μια χημική ένωση.

Το κλασικό παράδειγμα είναι το κοινό αλάτι. Ας δούμε βήμα βήμα τι γίνεται όταν πλησιάσουν ένα άτομο νατρίου $Na$ και ένα άτομο χλωρίου $Cl$:

1ο στάδιο — τα ουδέτερα άτομα.
Το νάτριο έχει δομή 2, 8, 1 ($11$ πρωτόνια, $11$ ηλεκτρόνια) και το χλώριο έχει δομή 2, 8, 7 ($17$ πρωτόνια, $17$ ηλεκτρόνια). Το νάτριο έχει $1$ ηλεκτρόνιο παραπάνω απ' όσο θέλει, ενώ στο χλώριο λείπει ακριβώς $1$.

2ο στάδιο — η μεταφορά του ηλεκτρονίου.
Το νάτριο δίνει το $1$ εξωτερικό του ηλεκτρόνιο στο χλώριο. Έτσι:

• Το νάτριο γίνεται $Na^+$ με δομή 2, 8 (έχασε το εξωτερικό ηλεκτρόνιο).
• Το χλώριο γίνεται $Cl^-$ με δομή 2, 8, 8 (γέμισε την εξωτερική του στιβάδα).

Και τα δύο ιόντα έχουν πλέον σταθερή δομή ευγενούς αερίου. Επειδή το $Na^+$ είναι θετικό και το $Cl^-$ αρνητικό, έλκονται και ενώνονται. Σχηματίζεται η χημική ένωση με τύπο $NaCl$, το χλωριούχο νάτριο — δηλαδή το επιτραπέζιο αλάτι.

Με τον ίδιο τρόπο σχηματίζονται και ενώσεις που περιέχουν πολυατομικά ιόντα. Για παράδειγμα, το κατιόν ασβεστίου $Ca^{2+}$ μπορεί να ενωθεί με το θειικό ανιόν $SO_4^{2-}$ και να δώσει την ένωση $CaSO_4$ (κύριο συστατικό του γύψου), ή με το ανθρακικό ανιόν $CO_3^{2-}$ και να δώσει το $CaCO_3$ (ανθρακικό ασβέστιο, το υλικό της κιμωλίας και του τσόφλιου).

Σύνοψη

Ας μαζέψουμε τα βασικά που κρατάμε από αυτή την ενότητα:

• Το ιόν είναι ένα φορτισμένο σωματίδιο που προκύπτει όταν ένα άτομο αποβάλλει ή προσλαμβάνει ηλεκτρόνια. Ο πυρήνας (πρωτόνια + νετρόνια) μένει αμετάβλητος — αλλάζουν μόνο τα ηλεκτρόνια.
• Τα άτομα σχηματίζουν ιόντα για να αποκτήσουν σταθερή δομή ευγενούς αερίου, δηλαδή γεμάτη εξωτερική στιβάδα.
• Τα μέταλλα αποβάλλουν ηλεκτρόνια και γίνονται θετικά κατιόντα. Τα αμέταλλα προσλαμβάνουν ηλεκτρόνια και γίνονται αρνητικά ανιόντα.
• Το φορτίο βρίσκεται από τη σχέση $\text{φορτίο} = (p^+) - (e^-)$. Τα νετρόνια δεν επηρεάζουν το φορτίο.
• Το σθένος δείχνει πόσα ηλεκτρόνια δίνει ή παίρνει ένα άτομο για να σταθεροποιηθεί.
• Τα μονοατομικά ιόντα έχουν ένα άτομο, ενώ τα πολυατομικά (π.χ. $NO_3^-$, $SO_4^{2-}$, $OH^-$, $NH_4^+$) έχουν πολλά άτομα ενωμένα με συνολικό φορτίο.
• Τα αντίθετα ιόντα έλκονται και σχηματίζουν χημικές ενώσεις, όπως το $NaCl$.