1. Βασική Θεωρία
ΔΙΑΒΑΣΕ ΤΟ
Κάτι δεν κατάλαβες; Επίλεξε το κομμάτι και πάτα «Ρώτα τον Ευκλείδη». Σου το εξηγεί αμέσως.

Ο ιαπωνικός λαός 🇯🇵

Έννοιες: κίτρινη φυλή, ατομική βόμβα, ραδιενέργεια

Προβληματισμός 🤔

Οι Ιάπωνες συνδυάζουν αρμονικά το σύγχρονο τρόπο ζωής με τις πατροπαράδοτές τους συνήθειες.

Ποια από τα στοιχεία που ακολουθούν υποστηρίζουν την άποψη αυτή;

Από την απομόνωση στη μεγάλη δύναμη 🏭

Η Ιαπωνία ήταν για πολλά χρόνια απομονωμένη από τον υπόλοιπο κόσμο. Από τα μέσα του 19ου αιώνα, η κυβέρνηση της χώρας αποφάσισε να επιτρέψει τη δημιουργία εμπορικών σχέσεων με άλλες χώρες και ιδιαίτερα τις Ηνωμένες Πολιτείες. Το γεγονός αυτό βοήθησε την Ιαπωνία να εξελιχτεί πολύ γρήγορα σε μεγάλη βιομηχανική και στρατιωτική δύναμη.

Ο Β' Παγκόσμιος πόλεμος και οι ατομικές βόμβες 💥

Η Ιαπωνία έλαβε μέρος στο Β' Παγκόσμιο πόλεμο. Ήταν ο κυριότερος σύμμαχος της Γερμανίας στον Ειρηνικό Ωκεανό. Μετά το τέλος του πολέμου στην Ευρώπη και την ήττα του γερμανικού στρατού, η Ιαπωνία εξακολούθησε να πολεμά με αποτέλεσμα να συνεχίζονται οι καταστροφές και να απειλείται σοβαρά η πρόοδος της ανθρωπότητας. Τον Αύγουστο του 1945 αμερικανικά αεροπλάνα έριξαν στις ιαπωνικές πόλεις Χιροσίμα και Ναγκασάκι τις πρώτες ατομικές βόμβες.

Η καταστροφή που προκλήθηκε ήταν φοβερή. Τα περισσότερα κτίρια κατεδαφίστηκαν. Εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι σκοτώθηκαν την ίδια στιγμή ή πέθαναν αργότερα από τα εγκαύματα και τις αρρώστειες που προκάλεσε η ραδιενέργεια. Για πολλά χρόνια μετά τη ρίψη των ατομικών βομβών, γυναίκες και από τις δυο πόλεις γεννούσαν παιδιά παραμορφωμένα ή άρρωστα.

Οι πόλεις της Χιροσίμα και της Ναγκασάκι καταστράφηκαν εντελώς από την ατομική βόμβα. Ξαναχτίστηκαν, όμως, ύστερα απο πολλές προσπάθειες των κατοίκων τους. Σήμερα είναι σύγχρονες πόλεις με εκατομμύρια κατοίκους. Κάθε χρόνο στη Χιροσίμα οργανώνεται εκδήλωση για την ειρήνη, στην οποία παίρνουν μέρος οι κάτοικοί της αλλά και πολλοί ξένοι. Υπόσχονται πως θα κάνουν ό,τι μπορούν, για να σταματήσουν οι πόλεμοι και να εξαλειφθούν τα ατομικά και πυρηνικά όπλα από τη γη.

Πού ζουν οι Ιάπωνες 🏙️

Οι περισσότεροι από τους κατοίκους της Ιαπωνίας ζουν σε μεγάλες πόλεις, κατά μήκος των ακτών της χώρας. Μόνο 11 στους 44 Ιάπωνες κατοικεί στην ύπαιθρο. Οι ιαπωνικές πόλεις μοιάζουν σε μεγάλο βαθμό με τις πόλεις της Ευρώπης και της Αμερικής. Πανύψηλες πολυκατοικίες στεγάζουν τα εκατομμύρια των κατοίκων, τα γραφεία και τις επιχειρήσεις. Χιλιάδες αυτοκίνητα γεμίζουν καθημερινά τους δρόμους και τις πλατείες. Η έλλειψη στέγης, η κυκλοφοριακή συμφόρηση, η μόλυνση του περιβάλλοντος είναι κι εδώ συνηθισμένα προβλήματα.

Η ιαπωνική παράδοση στο σπίτι 🏯

Στις παλιές γειτονιές των πόλεων και στην ύπαιθρο διατηρείται η ιαπωνική παράδοση. Οι άνθρωποι ζουν σε μικρά ξύλινα σπίτια, κατασκευασμένα με τέχνη και επιμέλεια. Τα σπίτια αυτά αποτελούν, όπως αναφέραμε, και έναν τρόπο άμυνας εναντίον των πολλών σεισμών.

Συνήθως οι Ιάπωνες κυκλοφορούν στο σπίτι χωρίς παπούτσια. Ολόκληρο το πάτωμα είναι καλυμμένο με ψάθες και χαλιά. Οι εσωτερικοί χώροι του σπιτιού χωρίζονται με κινητά ξύλινα πλαίσια, που μετακινούνται ανάλογα με τις ανάγκες της οικογένειας. Οι Ιάπωνες συνηθίζουν να παίρνουν το φαγητό τους ή να κουβεντιάζουν καθισμένοι στο πάτωμα αντίκρυ ο ένας στον άλλο.

Η εμφάνιση και η ενδυμασία 👘

Η εμφάνιση των Ιαπώνων είναι χαρακτηριστική. Ανήκουν στην κίτρινη φυλή, όπως οι Κινέζοι και άλλοι γειτονικοί τους λαοί. Έχουν συνήθως μέτριο ανάστημα, μαύρα μαλλιά και μικρά αμυγδαλωτά μάτια.

Το καθημερινό ντύσιμο των περισσότερων Ιαπώνων δε διαφέρει από το δικό μας. Αρκετοί όμως, ιδιαίτερα οι ηλικιωμένοι, φορούν τα παραδοσιακά κιμονό και στα πόδια ψάθινα σανδάλια ή τσόκαρα. Συνήθως κατά τη διάρκεια των γιορτών και των παραδοσιακών εκδηλώσεων, όλοι σχεδόν οι Ιάπωνες ντύνονται με τις πατροπαράδοτές τους ενδυμασίες.

Θρησκεία και τρόπος ζωής ⛩️

Ο σιντοϊσμός και ο βουδισμός είναι οι κυριότερες θρησκείες των Ιαπώνων. Μεγαλόπρεποι ναοί (παγόδες) και αγάλματα θεοτήτων στολίζουν κάθε γωνιά της Ιαπωνίας. Οι συντοϊστές λατρεύουν πολλές θεότητες, που πιστεύουν ότι κατοικούν στα βουνά, στους ποταμούς, στα δέντρα και γενικά στη φύση. Η θρησκεία αυτή επέβαλλε για πολλά χρόνια τη λατρεία του αυτοκράτορα ως γιου του θεού Ήλιου. Οι Ιάπωνες υπάκουαν τυφλά στις εντολές του. Είναι γνωστοί οι πιλότοι αυτοκτονίας (καμικάζι), που έδρασαν κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου πολέμου.

Οι θρησκευτικές αντιλήψεις επηρέασαν σημαντικά τον τρόπο ζωής και τις συνήθειες των Ιαπώνων. Η αγάπη για την καθαριότητα, την τάξη, την απλότητα, την καλή οργάνωση αποτελούν βασικά χαρακτηριστικά του ιαπωνικού λαού. Οι Ιάπωνες χαίρονται τις ομορφιές της φύσης. Είναι γνωστή η αγάπη τους για τα λουλούδια, τα οποία περιποιούνται με ιδιαίτερη φροντίδα. Οι ιαπωνικοί κήποι είναι πραγματικές ζωγραφιές. Το λουλούδι που συναντά κανείς πιο συχνά και σε μεγάλη ποικιλία είναι το χρυσάνθεμο. Γι' αυτό και η Ιαπωνία λέγεται και "χώρα των χρυσανθέμων".

Η ιαπωνική γλώσσα 🈶

Η ιαπωνική γλώσσα δε μοιάζει καθόλου με τις ευρωπαϊκές γλώσσες. Έχει τα δικά της ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Η γραφή της, μάλιστα, θεωρείται από τις πιο δύσκολες στον κόσμο. Αποτελείται από χιλιάδες σύμβολα, που αντιπροσωπεύουν ήχους ή ολόκληρες λέξεις.

Το ήξερες; 🌼

Το λουλούδι που συναντά κανείς πιο συχνά και σε μεγάλη ποικιλία στην Ιαπωνία είναι το χρυσάνθεμο. Γι' αυτό και η Ιαπωνία λέγεται και "χώρα των χρυσανθέμων"!

Η διατροφή 🍚🍣

Η διατροφή των Ιαπώνων στηρίζεται, όπως και παλιά, στο ρύζι και το ψάρι. Σήμερα, όμως, έχει εμπλουτιστεί και με άλλα είδη, δυτικής κυρίως προέλευσης και οι παραδοσιακές συνήθειες έχουν αλλάξει σημαντικά. Η πατροπαράδοτη ιαπωνική κουζίνα εξακολουθεί, βέβαια, να διατηρεί τα ιδιαίτερά της χαρακτηριστικά. Το παραδοσιακό τραπέζι περιλαμβάνει μια μεγάλη ποικιλία εύγευστων φαγητών, σερβιρισμένων σε μικρά πήλινα δοχεία, στολισμένα περίτεχνα. Τα δυο πατροπαράδοτα ξυλάκια εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται, αλλά δίπλα τους υπάρχει και το σύγχρονο πηρούνι και κουτάλι.

Ψυχαγωγία και αθλήματα 🥋⚾

Το πιο δημοφιλές θέαμα στην Ιαπωνία είναι οι επιδείξεις των παλαιστών σούμο. Το σούμο είναι ένα είδος πάλης, που ξεκίνησε πριν απο χιλιάδες χρόνια. Πολύ δημοφιλές έγινε και το μπέιζμπωλ, ένα άθλημα που έφεραν στη χώρα οι Αμερικανοί μετά το Β' Παγκόσμιο πόλεμο.

Παλιά και σύγχρονη Ιαπωνία 📖

Η Ιαπωνία είναι ταυτόχρονα παλιά και σύγχρονη. Οι δυο αυτές όψεις του πολιτισμού της συνυπάρχουν σε ένα πανέμορφο περιβάλλον. Ένα μοντέρνο χτίριο, δείγμα του σημερινού τρόπου ζωής στην Ιαπωνία, μπορεί να έχει στην κορυφή του ένα μικρό συντοϊστικό ναό, απόδειξη πως οι παραδοσιακές αξίες και πεποιθήσεις δεν έχουν πεθάνει. Τα περίφημα επιτεύγματα της παραδοσιακής τέχνης και αρχιτεκτονικής διαφυλάσσονται με μεγάλη προσοχή και περηφάνια. Πύργοι φεουδαρχικών κάστρων και παγόδες φαίνονται να κυριαρχούν στην εικόνα των σύγχρονων πόλεων.

Η ενασχόληση των ανθρώπων με τα ρομπότ, τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές και τα βιομηχανικά όνειρα για το μέλλον δε συγκρούονται με τις παραδοσιακές συνήθειες ντυσίματος, διατροφής και ψυχαγωγίας. Η κοινωνική θέση, το επάγγελμα και η μόρφωση δεν επηρεάζουν την παραδοσιακή ευγένεια και φιλοξενία του ιαπωνικού λαού. Η βαθιά υπόκλιση και ο φιλικός χαιρετισμός, καθώς ο ξένος μπαίνει σε ένα εστιατόριο, το τσάι και τα γλυκά, που σερβίρονται στη διάρκεια μιας επίσκεψης σε ένα σπίτι, είναι μερικά μόνο δείγματα της πατροπαράδοτης εγκαρδιότητας των Ιαπώνων.

JAPAN, YOUR TRAVELING COMPANION (1992), σ. 2 (Διασκευή)