1. Βασική Θεωρία
ΔΙΑΒΑΣΕ ΤΟ
Κάτι δεν κατάλαβες; Επίλεξε το κομμάτι και πάτα «Ρώτα τον Ευκλείδη». Σου το εξηγεί αμέσως.

Η ασφάλεια του πολίτη – Πολιτική Άμυνα και Πολιτική Προστασία

🛡️ Η ευθύνη του κράτους για την ασφάλεια

Το κράτος, για να αντιμετωπίσει τους εξωτερικούς κινδύνους, δηλαδή για να προστατεύσει την εθνική άμυνα και την ασφάλεια της χώρας από ενδεχόμενες πολεμικές επιχειρήσεις, διαθέτει ένοπλες δυνάμεις.

Επίσης, για να προστατέψει τον πληθυσμό της χώρας και τις υποδομές σε καιρό πολέμου από διάφορες καταστροφές και τις συνέπειές τους, διαθέτει πολιτικές δυνάμεις.

⚔️ Η Πολιτική Άμυνα

Οι πολιτικές δυνάμεις αποτελούν την Πολιτική Άμυνα, που περιλαμβάνει:

  • την ελληνική αστυνομία
  • το πυροσβεστικό σώμα
  • το λιμενικό σώμα
  • όλες τις κρατικές υπηρεσίες και τους κοινωφελείς οργανισμούς (Δ.Ε.Η., Ο.Τ.Ε., Ε.YΔ.Α.Π. κτλ.)
  • και όλους τους πολίτες της χώρας

Αποστολή της Πολιτικής Άμυνας

Η κύρια αποστολή της Πολιτικής Άμυνας είναι η λήψη μέτρων που αποσκοπούν στην προστασία του πληθυσμού και των βασικών υποδομών της χώρας από τις συνέπειες ενός πολέμου, όπως:

  • 📢 Η ενημέρωση του κοινού (συναγερμός, καταφύγια, προφυλάξεις κτλ.)
  • 🚑 Η διάσωση ανθρώπων και η παροχή πρώτων βοηθειών
  • 🏭 Η προστασία βασικών υποδομών και εγκαταστάσεων
  • 🔥 Η κατάσβεση πυρκαγιών
  • ☣️ Η απολύμανση χώρων και περιοχών από χημικές ή ραδιενεργές ουσίες

🌪️ Η Πολιτική Προστασία

Το κράτος, εκτός από την προστασία εν καιρώ πολέμου, φροντίζει να προστατέψει τους πολίτες του και εν καιρώ ειρήνης από φυσικές ή τεχνολογικές καταστροφές. Για τον σκοπό αυτόν έχει οργανώσει την Πολιτική Προστασία.

Αποστολή της Πολιτικής Προστασίας

Η κύρια αποστολή της Πολιτικής Προστασίας είναι η προστασία του πληθυσμού και των βασικών υποδομών της χώρας από τις συνέπειες φυσικών ή τεχνολογικών καταστροφών, σε καιρό ειρήνης.

🌋 Είδη καταστροφών

Φυσικές καταστροφές

Προκαλούνται από:

🌍 Γεωλογικά φαινόμενα όπως:

  • σεισμοί
  • κατολισθήσεις / καθιζήσεις
  • εκρήξεις ηφαιστείων

🔥 Δασικές πυρκαγιές

🌡️ Ακραία καιρικά φαινόμενα όπως:

  • πλημμύρες
  • χιονοπτώσεις και παγετοί
  • καταιγίδες
  • καύσωνες

Τεχνολογικές καταστροφές

Προκαλούνται από:

  • χημικά ατυχήματα σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις
  • μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων
Κύριες αιτίες καταστροφών

Κάθε χώρα αντιμετωπίζει καταστροφές που προέρχονται από διάφορες αιτίες. Εκτός από τον πόλεμο, κυριότερες αιτίες είναι: σεισμοί, κατολισθήσεις / καθιζήσεις, δασικές πυρκαγιές, πλημμύρες, έντονα καιρικά φαινόμενα, ηφαίστεια, τεχνολογικά ατυχήματα, άνθρακας.

📋 Το Σχέδιο «Ξενοκράτης»

Η πολιτεία έχει δημιουργήσει το Γενικό Σχέδιο Πολιτικής Προστασίας με τη συνθηματική λέξη «Ξενοκράτης».

Ο σκοπός του είναι η διαμόρφωση ενός συστήματος αποτελεσματικής αντιμετώπισης καταστροφικών φαινομένων για:

  • την προστασία της ζωής
  • της υγείας
  • της περιουσίας των πολιτών
  • την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος

Τι καθορίζεται στο σχέδιο «Ξενοκράτης»

  • Τα είδη των καταστροφών και οι αντίστοιχοι όροι πολιτικής προστασίας
  • Οι κατευθύνσεις σχεδίασης και η δράση σε Υπουργεία, Περιφέρειες, Δήμους, Κοινότητες
  • Η έγκαιρη κινητοποίηση και ο συντονισμός του ανθρώπινου δυναμικού και των μέσων
  • Η διοικητική μέριμνα για την αντιμετώπιση προβλημάτων τόσο των επιχειρησιακών δυνάμεων όσο και των πληγέντων πολιτών

🔧 Προληπτική και κατασταλτική δράση

Οι υπηρεσίες της Πολιτικής Άμυνας και της Πολιτικής Προστασίας δρουν προληπτικά και κατασταλτικά.

🛡️ Προληπτικά

  • Κατάρτιση σχεδίων
  • Ενημέρωση του πληθυσμού
  • Κατασκευή καταφυγίων
  • Αντιπλημμυρικά έργα
  • Έργα δασοπροστασίας κ.ά.

🚒 Κατασταλτικά

Η αντιμετώπιση προβλημάτων που έχουν προκύψει είτε από πόλεμο είτε από φυσική και τεχνολογική καταστροφή.

Νομοθεσία

Ο Νόμος 3013/2002 Περί Πολιτικής Προστασίας ρυθμίζει τα ζητήματα ασφάλειας του πολίτη και της Πολιτικής Άμυνας. Η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας έχει την ιστοσελίδα http://www.civilprotection.gr/el όπου υπάρχουν πληροφορίες για προβλέψεις επικίνδυνων καιρικών φαινομένων, περιοχών που είναι πιθανόν να ξεσπάσει πυρκαγιά κτλ.

🏛️ Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας

Στο Υπουργείο Εσωτερικών υπάρχει η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας, που είναι αρμόδια για την πολιτική προστασία.

🇪🇺 Ευρωπαϊκός μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας

Εκτός από τον εθνικό υπάρχει και ο ευρωπαϊκός μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας, που διευκολύνει τη συνεργασία για την αντιμετώπιση καταστροφών μεταξύ των ευρωπαϊκών κρατών. Οι χώρες που συμμετέχουν στον μηχανισμό συνενώνουν τους πόρους που καθεμιά από αυτές μπορεί να διαθέσει για χώρες που έχουν πληγεί από καταστροφές ανά τον κόσμο. Από τη στιγμή που θα ενεργοποιηθεί, ο μηχανισμός αυτός συντονίζει την παροχή βοήθειας εντός και εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Πρωτοβουλία του Συμβουλίου της Ευρώπης

Επειδή υπάρχουν διαφορές στην Πολιτική Προστασία και στην Πολιτική Άμυνα των διαφόρων κρατών, το Συμβούλιο της Ευρώπης έχει αναλάβει πρωτοβουλία με τους εξής στόχους:

  • Προώθηση αντίληψης / αίσθησης ασφάλειας στους ανθρώπους της νέας γενιάς και αντικατάσταση του φόβου με μια κουλτούρα προετοιμασίας
  • Δημιουργία κοινής βάσης γνώσεων με τις καλύτερες εμπειρίες και διάδοση της βάσης αυτής σε πολλές γλώσσες για να επωφεληθούν όσο το δυνατόν περισσότεροι άνθρωποι

📞 Ο Ευρωπαϊκός Αριθμός Έκτακτης Ανάγκης «112»

Το «112»
  • Δημιουργήθηκε για να εξυπηρετεί σε 24ωρη βάση τους πολίτες σε περιπτώσεις που χρειαστούν βοήθεια.
  • Σε όποια χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης χρειαστείτε βοήθεια όπως π.χ. αστυνομίας, πυροσβεστικής, ασθενοφόρου ΕΚΑΒ ή λιμενικού, καλέστε το 112.
  • Στην τηλεφωνική σας κλήση θα απαντήσει αμέσως εξειδικευμένο προσωπικό με το οποίο μπορείτε να επικοινωνήσετε σε μια από τις κύριες ευρωπαϊκές γλώσσες.
  • Η κλήση στο 112 από σταθερό ή κινητό τηλέφωνο, από τηλεφωνικό θάλαμο ή υπαίθρια τηλεφωνική συσκευή με κερματοδέκτη ή καρτοδέκτη είναι χωρίς χρέωση.

🌍 Μέτρα για πριν και μετά τον σεισμό

Προληπτικά πριν τον σεισμό

  • Στερεώστε γερά στους τοίχους τα ράφια και τις βιβλιοθήκες.
  • Τοποθετείστε τα βαριά αντικείμενα στα χαμηλότερα ράφια.
  • Προμηθευτείτε φορητό ραδιόφωνο με μπαταρίες, φακό και βαλιτσάκι πρώτων βοηθειών.

Όταν γίνει σεισμός, αν είστε μέσα στο σπίτι

  • Διατηρείστε την ψυχραιμία σας.
  • Καλυφθείτε κάτω από κάποιο ανθεκτικό έπιπλο (τραπέζι, γραφείο, θρανίο), γονατίστε και κρατήστε με τα χέρια σας το πόδι του.
  • Απομακρυνθείτε από μεγάλες γυάλινες επιφάνειες (παράθυρα, γυάλινα χωρίσματα) ή έπιπλα και αντικείμενα που μπορεί να σας τραυματίσουν.

Μετά τον σεισμό, αν είστε μέσα στο σπίτι

  • Προετοιμαστείτε για τυχόν μετασεισμούς.
  • Εκκενώστε το κτήριο από το κλιμακοστάσιο, αφού πρώτα κλείσετε τους διακόπτες του ηλεκτρικού ρεύματος, του φυσικού αερίου και του νερού.
  • Καταφύγετε σε ανοιχτό και ασφαλή χώρο, ακολουθείστε τις οδηγίες των αρχών και μην δίνετε σημασία σε φημολογίες.

(Πηγή: www.oasp.gr)