Κοινωνική ευαισθησία
❤️ Α) Τα δικαιώματα του παιδιού
Η Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού είναι η πρώτη παγκόσμια δεσμευτική Σύμβαση για τα δικαιώματα του παιδιού. Θέτει στοιχειώδεις αρχές για την ευημερία των παιδιών στα διάφορα στάδια εξέλιξής τους και ισχύει σε όλες σχεδόν τις χώρες του κόσμου.
Τα 54 άρθρα που περιέχει η Σύμβαση μπορούν να ομαδοποιηθούν σε τέσσερις ευρύτερες κατηγορίες:
🍼 α) Δικαιώματα Επιβίωσης
Καλύπτουν το δικαίωμα του παιδιού για ζωή και τις ανάγκες που είναι πιο βασικές για την ύπαρξή του. Αυτά συμπεριλαμβάνουν:
- επαρκές επίπεδο διαβίωσης
- στέγη
- διατροφή
- πρόσβαση σε ιατρικές υπηρεσίες
🛡️ β) Δικαιώματα Προστασίας
Απαιτούν τα παιδιά να προφυλάσσονται από κάθε είδους κακοποίηση, αμέλεια και εκμετάλλευση. Καλύπτουν θέματα όπως:
- ειδική φροντίδα για προσφυγόπουλα
- βασανιστήρια
- κακοποίηση στο σωφρονιστικό σύστημα
- ανάμειξη σε εμπόλεμες διαμάχες
- εργασία ανηλίκων
- χρήση ναρκωτικών
- σεξουαλική εκμετάλλευση
🌱 γ) Δικαιώματα Ανάπτυξης – Εξέλιξης
Συμπεριλαμβάνουν όλα όσα τα παιδιά χρειάζονται για να μπορέσουν να εκμεταλλευθούν στο έπακρο τις δυνατότητές τους. Για παράδειγμα:
- το δικαίωμα της εκπαίδευσης
- το παιχνίδι και η αναψυχή
- οι πολιτιστικές εκδηλώσεις
- η πρόσβαση σε πληροφορίες
- η ελευθερία της σκέψης, της συνείδησης και της θρησκείας
🗣️ δ) Δικαιώματα Συμμετοχής
Επιτρέπουν στα παιδιά να παίζουν ενεργό ρόλο στις κοινωνίες και τα έθνη τους. Περικλείουν:
- την ελευθερία να εκφράζουν γνώμη
- να έχουν λόγο σε ζητήματα που αφορούν τη ζωή τους
- να συμμετέχουν σε οργανώσεις
- να συναθροίζονται ειρηνικά
«Παιδί θεωρείται κάθε ανθρώπινο ον μικρότερο των δεκαοκτώ ετών, εκτός εάν η ενηλικίωση επέρχεται νωρίτερα, σύμφωνα με την ισχύουσα για το παιδί νομοθεσία.»
Η Σύμβαση προστατεύει όλα τα παιδιά, χωρίς καμία διάκριση φυλής, χρώματος, φύλου, γλώσσας, θρησκείας, πολιτικών ή άλλων πεποιθήσεων του παιδιού ή των γονέων του.
Τα κράτη παίρνουν όλα τα κατάλληλα μέτρα ώστε να προστατεύεται αποτελεσματικά το παιδί έναντι κάθε μορφής διάκρισης ή κύρωσης.
♿ Β) Τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία
Τα άτομα με αναπηρίες ανήκουν σε πολλές κατηγορίες. Έχουν πολλές ανάγκες, μεταξύ αυτών και ανάγκες εκπαίδευσης. Η πολιτεία οφείλει να τις καλύψει.
Αρκετά άτομα με αναπηρία μπορούν να κάνουν θαύματα. Το παράδειγμα, του τιμημένου με βραβείο Νόμπελ, Καθηγητού Στήβεν Χώκινγκ (δεν μπορεί να μιλήσει, αλλά «ομιλεί» —δίνει και διαλέξεις— μέσω ειδικού Ηλεκτρονικού Υπολογιστή) δείχνει του λόγου το αληθές.
Οι Τεχνολογίες Επικοινωνιών και Πληροφοριών (Τ.Π.Ε.) μπορούν να προσφέρουν πολλά σε αυτούς τους ανθρώπους, να κάνουν «θαύματα». Βέβαια στα άτομα με αναπηρία υπάρχουν πολλές διαφορές, που πρέπει να ληφθούν υπόψη.
📚 Εκπαίδευση και δικαίωμα
Ιδιαίτερη σημασία για τα άτομα αυτά έχει η εκπαίδευσή τους. Η εκπαίδευση είναι κοινωνικό αγαθό και συγχρόνως δικαίωμα όλων. Το κράτος έχει συνταγματική υποχρέωση να παρέχει σε όλους δωρεάν και με ίσους όρους παιδεία. Ενισχύει τους σπουδαστές που διακρίνονται, «καθώς και αυτούς που έχουν ανάγκη από βοήθεια ή ειδική προστασία, ανάλογα με τις ικανότητές τους».
Ο πολιτισμός μιας κοινωνίας κρίνεται από τη μέριμνά της για τους συνανθρώπους μας που αντιμετωπίζουν προβλήματα αναπηρίας.
Η ελληνική πολιτεία έχει ενσωματώσει την Ειδική Αγωγή στο εκπαιδευτικό σύστημα. Έτσι η Ειδική Αγωγή αντιμετωπίζεται ισότιμα με την υπόλοιπη εκπαίδευση, σε όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης.
⚖️ Κοινωνική δικαιοσύνη
Το ενδιαφέρον της πολιτείας και των πολιτών για τα άτομα με αναπηρία είναι ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης και ως εκ τούτου ζήτημα πρώτης προτεραιότητας. Τα άτομα αυτά θα νιώσουν ότι δεν είναι στο περιθώριο της οικονομικής και κοινωνικής ζωής και θα μπορούν να αξιοποιήσουν τις δυνατότητές τους.
Αν ληφθεί υπόψη ότι πολλά άτομα υπερνικούν τις αδυναμίες τους χωρίς βοήθεια, γίνεται αντιληπτό τι μπορούν να κατορθώσουν, αν τους παρασχεθούν τα κατάλληλα μέσα.
Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών (Ο.Η.Ε.) έχει καθιερώσει την 3η Δεκεμβρίου ως Παγκόσμια Ημέρα Ατόμων με Αναπηρία. Εορτάζεται με στόχο την κατανόηση των σχετικών θεμάτων και την κινητοποίηση υπέρ των δικαιωμάτων αξιοπρέπειας και ευημερίας των ατόμων με αναπηρία.
Η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.) είναι ο τριτοβάθμιος κοινωνικοσυνδικαλιστικός φορέας του αναπηρικού κινήματος στην Ελλάδα. Από την ίδρυσή της, το 1989, έως σήμερα, αγωνίζεται για την προώθηση πολιτικών που συμβάλλουν στην πλήρη συμμετοχή όλων των ατόμων με αναπηρία στην κοινωνική, οικονομική, πολιτική και πολιτιστική ζωή της χώρας. (https://www.esamea.gr/el)
Αρχές της Σύμβασης του Ο.Η.Ε. για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (Άρθρο 3)
α. Ο σεβασμός της εγγενούς αξιοπρέπειας, της ατομικής αυτονομίας, συμπεριλαμβανομένης και της ελευθερίας ατομικών επιλογών και της ανεξαρτησίας των ατόμων
β. η μη διάκριση
γ. η πλήρης και αποτελεσματική συμμετοχή και ένταξη στην κοινωνία
δ. ο σεβασμός της διαφοράς και η αποδοχή των ατόμων με αναπηρίες, ως τμήματος της ανθρώπινης ποικιλομορφίας και της ανθρωπότητας
ε. η ισότητα ευκαιριών
στ. η προσβασιμότητα
ζ. η ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών
η. ο σεβασμός των εξελισσόμενων ικανοτήτων των παιδιών με αναπηρίες και ο σεβασμός του δικαιώματός τους να διατηρήσουν την ταυτότητά τους
⭐ Τα χαρισματικά άτομα
Κοινωνική ευαισθησία και ειδική μεταχείριση χρειάζονται και τα χαρισματικά άτομα. Κάποιες απόψεις, και μάλιστα «εν ονόματι της ισότητας», δεν έχουν επιτρέψει αυτή την ειδική μεταχείριση. Ίσως χρειάζεται να τονιστεί ότι την ίδια ανάγκη για ξεχωριστή μεταχείριση έχουν και τα χαρισματικά άτομα.