Ιστορικά τραγούδια — Της Δέσπως 🔥

(25 Δεκεμβρίου 1803)

Το τραγούδι, όπως και εκείνο Της Λένως Μπότσαρη, αναφέρεται σε μια από τις παρασπονδίες του Αλή Πασά σε βάρος των Σουλιωτών, το 1803. Κατά τη συμφωνία οι Σουλιώτες είχαν το δικαίωμα να φύγουν ένοπλοι για όποιο μέρος ήθελαν. Ένα μικρό απόσπασμα από 78 Σουλιώτες κατέφυγε στο χωριό Ρινιάσα. Εκεί ένα στίφος Τουρκαλβανών έκανε ξαφνική επιδρομή. Η Δέσπω, γυναίκα του Γεωργάκη Μπότση, κλείστηκε στον πύργο του Δημουλά και αντιστάθηκε ηρωικά.

Το τραγούδι 🎶

Αχός βαρύς ακούεται, πολλά τουφέκια πέφτουν.
Μήνα σε γάμο ρίχνονται, μήνα σε χαροκόπι;
Ουδέ σε γάμο ρίχνονται, ουδέ σε χαροκόπι,
η Δέσπω κάνει πόλεμο με νύφες και μ' αγγόνια.

Αρβανιτιά την πλάκωσε στου Δημουλά τον πύργο. 🏰
— «Γιώργαινα, ρίξε τ' άρματα, δεν είν' εδώ το Σούλι.
Εδώ είσαι σκλάβα του πασά, σκλάβα των Αρβανίτων».
— «Το Σούλι κι αν προσκύνησε, κι αν τούρκεψεν η Κιάφα,
η Δέσπω αφέντες Λιάπηδες δεν έκανε, δεν κάνει.

Δαυλί στο χέρι νάρπαξε, κόρες και νύφες κράζει. 🔥
— Σκλάβες Τούρκων μη ζήσομε, παιδιά μ', μαζί μου ελάτε».
Και τα φυσέκια ανάψανε κι όλοι φωτιά γενήκαν.