Η ενημέρωση του πολίτη 📰
Κάθε μέρα μαθαίνουμε νέα από την Ελλάδα και από όλο τον κόσμο: μια σπουδαία ανακάλυψη, ένας αγώνας ποδοσφαίρου, μια φυσική καταστροφή σε μια μακρινή χώρα. Πώς φτάνουν όλες αυτές οι πληροφορίες μέχρι εμάς; Σε μια δημοκρατική κοινωνία, κάθε άνθρωπος έχει δικαίωμα να εκφράζεται ελεύθερα, αλλά και δικαίωμα να μαθαίνει όσα συμβαίνουν γύρω του. Από πολύ παλιά οι άνθρωποι αναζητούσαν τρόπους να πληροφορούν και να πληροφορούνται. Σήμερα αυτόν τον ρόλο τον έχουν αναλάβει τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας.
Τι είναι τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας
Τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας (γνωστά και με τα αρχικά Μ.Μ.Ε.) είναι όλα εκείνα τα μέσα που μεταφέρουν πληροφορίες, ειδήσεις και μηνύματα ταυτόχρονα σε πολύ μεγάλο αριθμό ανθρώπων. Στα Μ.Μ.Ε. ανήκουν:
- Η τηλεόραση
- Οι εφημερίδες
- Το ραδιόφωνο
- Τα περιοδικά
- Το διαδίκτυο
Όλα αυτά τα μέσα πληροφορούν τους ανθρώπους για ό,τι συμβαίνει σε κάθε γωνιά της γης, από το πιο κοντινό μας μέρος μέχρι το πιο μακρινό.
Ποιος είναι ο ρόλος τους
Ο ρόλος των Μ.Μ.Ε. στη ζωή μας είναι πολύ σημαντικός, γιατί:
- Μας ενημερώνουν για τα γεγονότα σε όλο τον κόσμο.
- Μας εκπαιδεύουν, μεταδίδοντας γνώσεις και χρήσιμες πληροφορίες.
- Μας ψυχαγωγούν και μας διασκεδάζουν με καλλιτεχνικά και πολιτιστικά θέματα.
- Δίνουν χώρο σε πολλές και διαφορετικές απόψεις, κάτι που είναι χαρακτηριστικό γνώρισμα της δημοκρατίας. Σε μια δημοκρατία, δεν υπάρχει μία μόνο «σωστή» άποψη· ο καθένας μπορεί να ακούσει διαφορετικές ματιές πάνω στο ίδιο θέμα και να σχηματίσει τη δική του κρίση.
Δύο εφημερίδες μπορούν να γράψουν για το ίδιο ακριβώς γεγονός, όμως να δίνουν έμφαση σε διαφορετικά στοιχεία, να επιλέγουν διαφορετικές λέξεις ή ακόμα και διαφορετικό τίτλο. Έτσι, ο τρόπος που παρουσιάζεται μια είδηση μπορεί να επηρεάσει το πώς θα τη «διαβάσει» και θα τη νιώσει ο κόσμος.
Γιατί χρειάζονται κανόνες
Επειδή τα Μ.Μ.Ε. έχουν τόσο μεγάλη επιρροή, πρέπει να λειτουργούν με αντικειμενικότητα, δηλαδή να μεταδίδουν την αλήθεια χωρίς να ευνοούν ή να αδικούν κάποιον σκόπιμα. Ο στόχος είναι η ενημέρωση να είναι, όσο γίνεται, ίση και αμερόληπτη.
Δυστυχώς, αυτό δεν συμβαίνει πάντα. Μερικές φορές τα Μ.Μ.Ε. προβάλλουν θέματα που:
- Παραβιάζουν ατομικά δικαιώματα ανθρώπων, για παράδειγμα το δικαίωμα στην ιδιωτική ζωή.
- Παραπληροφορούν, δηλαδή δίνουν λανθασμένες ή παραποιημένες πληροφορίες.
- Δυσφημούν ανθρώπους, δηλαδή βλάπτουν άδικα τη φήμη και το όνομά τους.
Δεν πρέπει να πιστεύουμε αυτόματα ό,τι βλέπουμε, ακούμε ή διαβάζουμε σε ένα Μέσο Μαζικής Επικοινωνίας. Καλό είναι να συγκρίνουμε πώς παρουσιάζουν το ίδιο θέμα διαφορετικές πηγές, ώστε να καταλαβαίνουμε καλύτερα τι πραγματικά συνέβη.
Για τον λόγο αυτόν, η πολιτεία θεσπίζει, δηλαδή θέτει σε ισχύ, συγκεκριμένους κανόνες και νόμους που πρέπει να τηρούν τα Μ.Μ.Ε., ώστε να προστατεύονται οι πολίτες από κακή ή ψευδή ενημέρωση.
Τι πρέπει να θυμόμαστε
Τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας δίνουν στους πολίτες τη δυνατότητα να ενημερώνονται για τη ζωή και τα γεγονότα ολόκληρου του κόσμου. Παράλληλα τους διασκεδάζουν, τους εκπαιδεύουν και τους ψυχαγωγούν με καλλιτεχνικά και πολιτιστικά θέματα. Η ύπαρξη πολλών και διαφορετικών απόψεων στα Μ.Μ.Ε. είναι χαρακτηριστικό της δημοκρατίας. Ταυτόχρονα όμως, τα Μ.Μ.Ε. οφείλουν να σέβονται τους νόμους της πολιτείας και να μην παραπληροφορούν το κοινό τους — μόνο έτσι υπηρετούν πραγματικά τον ρόλο τους σε μια δημοκρατική κοινωνία.