Ένα σχολείο για όλους 🤝
Κάθε παιδί έχει δικαίωμα να πηγαίνει σχολείο, ανεξάρτητα από το πού γεννήθηκε, τη γλώσσα που μιλάει ή τις ιδιαίτερες ανάγκες που μπορεί να έχει. Υπάρχουν όμως παιδιά που δυσκολεύονται περισσότερο από άλλα να παρακολουθήσουν κανονικά το σχολείο. Ας δούμε ποιες δυσκολίες αντιμετωπίζουν κάποια παιδιά και τι κάνει το κράτος για να στηρίξει την εκπαίδευση όλων.
Παιδιά με διαφορετικές δυσκολίες
Δεν έχουν όλα τα παιδιά την ίδια εύκολη πρόσβαση στο σχολείο. Για παράδειγμα, ένα παιδί που ανήκει σε οικογένεια με μετακινούμενες ασχολίες μπορεί να χρειάζεται να αλλάζει σχολείο δύο ή και περισσότερες φορές τον χρόνο, με αποτέλεσμα να μη φοιτά όλη τη χρονιά στο ίδιο σχολείο. Ένα άλλο παιδί που μόλις ήρθε από άλλη χώρα μπορεί να δυσκολεύεται πολύ να προσαρμοστεί στη νέα κατάσταση, ιδίως όταν πρέπει να παρακολουθήσει τα μαθήματα σε μια γλώσσα που δεν γνωρίζει καλά.
Στα σχολεία φοιτούν και μαθητές που έχουν ξεχωριστές ανάγκες, όπως είναι τα κωφά ή βαρήκοα παιδιά, τα τυφλά παιδιά και τα παιδιά με κινητικά προβλήματα, καθώς και παιδιά οικονομικών μεταναστών και τσιγγάνων. Όλα αυτά τα παιδιά έχουν δικαίωμα στη μόρφωση και την πρόοδο, όπως ακριβώς και κάθε άλλο παιδί.
Ένα παιδί με ειδικές ανάγκες, ένα παιδί μετανάστη ή ένα παιδί που αλλάζει συχνά σχολείο δεν έχει λιγότερα δικαιώματα στην εκπαίδευση από τα υπόλοιπα παιδιά. Το δικαίωμα στη μόρφωση ισχύει το ίδιο για όλα τα παιδιά, χωρίς καμία εξαίρεση.
Τι λέει το Σύνταγμα για την παιδεία
Το ελληνικό Σύνταγμα περιλαμβάνει ειδικό άρθρο για την εκπαίδευση. Στο άρθρο 16, παράγραφος 2, αναφέρεται:
«Η παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του Κράτους και έχει σκοπό την ηθική, πνευματική, επαγγελματική και φυσική αγωγή των Ελλήνων, την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης και τη διάπλασή τους σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες.»
Αυτό σημαίνει ότι η εκπαίδευση δεν είναι μια απλή υπηρεσία που προσφέρει το κράτος, αλλά μία από τις πιο βασικές αποστολές του. Στόχος της δεν είναι μόνο να μάθουν τα παιδιά γράμματα, αλλά να διαμορφωθούν σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες.
Μέτρα στήριξης για όλα τα παιδιά
Επειδή το κράτος αναγνωρίζει το δικαίωμα όλων των παιδιών στην εκπαίδευση, έχει θεσπίσει μέτρα προκειμένου να τα βοηθήσει να σπουδάσουν. Ορισμένα από αυτά τα μέτρα είναι να παίρνουν όλοι οι μαθητές δωρεάν τα βιβλία που χρειάζονται και να μπορούν να ακολουθήσουν όποια πορεία σπουδών επιλέξουν.
Για τη στήριξη παιδιών με ξεχωριστές ανάγκες, το εκπαιδευτικό σύστημα προβλέπει ειδικές δομές:
- Τμήματα Ένταξης: λειτουργούν μέσα σε κανονικά σχολεία και βοηθούν παιδιά που χρειάζονται επιπλέον στήριξη στα μαθήματά τους.
- Τάξεις Υποδοχής: βοηθούν παιδιά που έρχονται από άλλες χώρες να μάθουν καλύτερα την ελληνική γλώσσα και να προσαρμοστούν στο σχολείο.
- Ειδικά Σχολεία: απευθύνονται σε παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, ώστε να διδάσκονται με τρόπο προσαρμοσμένο σε αυτές.
Το κράτος δεν αντιμετωπίζει όλα τα παιδιά με τον ίδιο ακριβώς τρόπο, αλλά φροντίζει καθένα να έχει τα μέσα που χρειάζεται για να μάθει. Ένα παιδί που δεν ξέρει καλά ελληνικά χρειάζεται διαφορετική βοήθεια από ένα παιδί με κινητικά προβλήματα, αλλά ο στόχος για όλα είναι ο ίδιος: ίσες ευκαιρίες στη μόρφωση.
Η ουσία: ίσες ευκαιρίες για όλους
Το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα έχει ως στόχο την παροχή ίσων ευκαιριών στη μόρφωση, ώστε όλα τα παιδιά να μπορούν να σπουδάσουν και να αναζητήσουν αργότερα μια εργασία. Γι' αυτό η πολιτεία με νόμους στηρίζει το δικαίωμα όλων των πολιτών στη μόρφωση, μέσα από την υποχρεωτική δεκάχρονη φοίτηση στο σχολείο και την παροχή δωρεάν βιβλίων. Συγχρόνως έχει πάρει μέτρα για τη στήριξη ξεχωριστών ομάδων παιδιών, όπως είναι τα παιδιά μεταναστών και τα παιδιά με κινητικά προβλήματα.
Κάθε σύγχρονο και πολιτισμένο κράτος φροντίζει για την εκπαίδευση των πολιτών του, οργανώνοντας το δικό του εκπαιδευτικό σύστημα. Στην Ελλάδα, η οργάνωση της εκπαίδευσης αποτελεί ευθύνη του Υπουργείου Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων. Βασικό χαρακτηριστικό του εκπαιδευτικού μας συστήματος είναι η υποχρεωτική δεκάχρονη φοίτηση, που περιλαμβάνει έναν χρόνο στο Νηπιαγωγείο, έξι χρόνια στο Δημοτικό και τρία χρόνια στο Γυμνάσιο, από τα 5 ως τα 15 χρόνια. Η δημόσια εκπαίδευση είναι δωρεάν σε όλες τις βαθμίδες.