Η σημασία της Ευρωπαϊκής Ένωσης 🇪🇺

Η Ευρωπαϊκή Ένωση ξεκίνησε το 1957 ως μια καθαρά οικονομική συνεργασία έξι κρατών, με την ονομασία Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (Ε.Ο.Κ.). Στην πορεία της, και μετά από έξι διαδοχικές διευρύνσεις μέχρι το 2007, η ταυτότητά της άλλαξε σταδιακά, αποκτώντας εκτός από οικονομική και κοινωνική φυσιογνωμία. Σήμερα η Ε.Ε. έχει εξελιχθεί σε νομισματική, οικονομική, πολιτική και κοινωνική ένωση 27 κρατών, υλοποιώντας δυναμικά την ευρωπαϊκή ενοποίηση.

Μελετώ στο σπίτι 🏠

Τα επιτεύγματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Στη μέχρι τώρα διαδρομή της, η Ένωση έχει σημειώσει πολλά σημαντικά επιτεύγματα. Ανάμεσά τους:

• Ειρήνη και σταθερότητα: Η απουσία πολεμικών συγκρούσεων ανάμεσα στα κράτη-μέλη της χαρακτηρίζει εδώ και δεκαετίες την ευρωπαϊκή καθημερινότητα, δίνοντας τη δυνατότητα για πρόοδο και ευημερία στους λαούς που τη συγκροτούν.
• Δημοκρατία και ανθρώπινα δικαιώματα: Η κατάργηση της θανατικής ποινής, η προσήλωση στους δημοκρατικούς θεσμούς και ο σεβασμός στα ανθρώπινα δικαιώματα είναι δεδομένα για όλα τα κράτη-μέλη, και αποτελούν ταυτόχρονα βασικά κριτήρια που πρέπει να πληροί κάθε χώρα που επιθυμεί να ενταχθεί στην Ένωση.
• Κατάργηση των συνόρων: Στην ενωμένη Ευρώπη τα εσωτερικά σύνορα έχουν καταργηθεί, δημιουργώντας μια τεράστια ενιαία εσωτερική αγορά 500 εκατομμυρίων ανθρώπων. Ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 1990 η Ε.Ε. έχει εξελιχθεί σε έναν ενιαίο χώρο όπου άνθρωποι, εμπορεύματα, υπηρεσίες και χρήματα κυκλοφορούν με μεγάλη ελευθερία. Κάθε πολίτης της Ε.Ε. έχει δικαίωμα να ζει, να εργάζεται, να σπουδάζει και να συνταξιοδοτείται σε όποια χώρα-μέλος επιλέξει.
• Κοινό νόμισμα, το ευρώ: Χρησιμοποιήθηκε αρχικά (το 2002) από 12 κράτη-μέλη και στη συνέχεια (από το 2008) από 15 κράτη-μέλη, που συγκροτούν τη «ζώνη του ευρώ». Διευκολύνει τις συναλλαγές των πολιτών της, αφού μπορούν να ταξιδεύουν στην Ε.Ε. χρησιμοποιώντας ένα μόνο νόμισμα και να συγκρίνουν εύκολα τις τιμές των ίδιων προϊόντων σε διαφορετικά κράτη.

Τα κράτη της ζώνης του ευρώ, ανά έτος ένταξης:

Η χρήση του ευρώ διευκολύνει επίσης κλάδους της οικονομίας, όπως το εμπόριο και ο τουρισμός.

Τα προβλήματα που παραμένουν

Παρά τα επιτεύγματα, στην Ε.Ε. εξακολουθούν να υπάρχουν σοβαρά προβλήματα που χρειάζονται λύση:

• Τα εκατομμύρια ανέργων —κυρίως νέων— και οι εκατοντάδες χιλιάδες αστέγων σε όλα τα κράτη-μέλη. Επίσης, σε κάθε χώρα υπάρχει ένα ποσοστό ανθρώπων, διαφορετικό κάθε φορά, που ζει κάτω από το όριο της φτώχειας.
• Η χρήση, σε μεγάλο βαθμό, ρυπογόνων μορφών ενέργειας (π.χ. πετρέλαιο) για την κάλυψη των ενεργειακών αναγκών των κρατών-μελών, κάτι που επιβαρύνει το περιβάλλον και επιταχύνει τις κλιματικές αλλαγές.

Ανάμεσα στις σημερινές προτεραιότητες της Ε.Ε. είναι: η περαιτέρω διατήρηση της ειρήνης, η προστασία των δικαιωμάτων των καταναλωτών, η κοινωνική αλληλεγγύη, η ασφάλεια και η δικαιοσύνη για όλους, η προστασία του περιβάλλοντος, η προσαρμογή στην κοινωνία της γνώσης, η λήψη μέτρων για τις κλιματικές αλλαγές, η περιφερειακή ανάπτυξη, η καταπολέμηση της ανεργίας, οι ίσες ευκαιρίες για όλους και ο σεβασμός των πολιτισμικών διαφορών των ευρωπαϊκών λαών στη γλώσσα, την ιστορία, τα ήθη και τα έθιμα.

Η Ελλάδα ως μέλος της Ε.Ε.

Η Ελλάδα είναι μέλος της Ε.Ε. από το 1981. Με την ένταξή της στην Ένωση, η χώρα μας, μεταξύ άλλων:

• Ενίσχυσε αποτελεσματικά την αμυντική και τη διπλωματική της θέση στη νοτιοανατολική Ευρώπη, καθώς και στη διεθνή σκηνή.
• Εξασφάλισε, μέσω της συνεχούς χρηματοδότησης από την Ε.Ε. στο πλαίσιο της κοινοτικής κοινωνικής συνοχής, την οικονομική στήριξη για την αποκατάσταση παλαιών και την κατασκευή νέων βασικών υποδομών —όπως η Εγνατία Οδός, σχολεία, λιμάνια, αεροδρόμια, τηλεπικοινωνιακά δίκτυα— και προώθησε τη σύγκλιση της οικονομίας της με τις υπόλοιπες χώρες της Ένωσης.
• Στήριξε αποφασιστικά και συνέβαλε στην ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε.

Από την άλλη πλευρά, η Ε.Ε., χάρη στην παρουσία της Ελλάδας στην Ένωση, μεταξύ άλλων:

• Ενίσχυσε τις φιλειρηνικές της αρχές και θέσεις.
• Ενδυνάμωσε το ευρωπαϊκό κοινωνικό πρότυπο, αφού τόσο οι ελληνικές κυβερνήσεις όσο και οι Έλληνες ευρωβουλευτές υποστηρίζουν σταθερά την κοινωνική διάσταση σε κάθε κοινοτική πολιτική.
• Διεύρυνε την παρουσία της στη νοτιοανατολική Ευρώπη.
• Ανέπτυξε στενότερες σχέσεις συνεργασίας με ευαίσθητες γεωπολιτικά περιοχές, όπως τα Βαλκάνια και η Μέση Ανατολή.

Επεκτείνω τις γνώσεις μου 💡

Οι αξίες και ο Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ε.Ε.

Η Ε.Ε. επιθυμεί να προωθεί ανθρωπιστικές και προοδευτικές αξίες και να διασφαλίζει ότι η ανθρωπότητα θα επωφελείται —και δεν θα ζημιώνεται— από τις παγκόσμιες αλλαγές. Οι ανάγκες των λαών δεν μπορούν να ικανοποιηθούν μόνο από τις δυνάμεις της αγοράς ή από τη μεμονωμένη δράση μιας χώρας. Έτσι, η Ε.Ε. εκφράζει μια ανθρωπιστική θεώρηση και ένα κοινωνικό πρότυπο που υποστηρίζεται από τη μεγάλη πλειονότητα των πολιτών της.

Οι Ευρωπαίοι διαφυλάσσουν μια πλούσια κληρονομιά αξιών, όπως:

Ο Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ε.Ε., ο οποίος υιοθετήθηκε στη Νίκαια της Γαλλίας τον Δεκέμβριο του 2000, διατυπώνει όλα τα δικαιώματα που αναγνωρίζονται σήμερα από τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. και τους πολίτες τους. Αυτές οι κοινές αξίες δημιουργούν ένα αίσθημα συγγένειας ανάμεσα στους Ευρωπαίους. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ότι όλες οι χώρες της Ε.Ε. έχουν καταργήσει τη θανατική ποινή.