ΔΙΑΒΑΣΕ ΤΟ
Κάτι δεν κατάλαβες; Επίλεξε το κομμάτι και πάτα «Ρώτα τον Σωκράτη». Σου το εξηγεί αμέσως.
Γ1. Γραμματική ✍️
Απαρέμφατα και μετοχές μέσης φωνής βαρύτονων ρημάτων
Καταλήξεις απαρεμφάτων βαρύτονων ρημάτων στη μέση φωνή
| ενεστώτας | μέλλοντας | αόριστος | παρακείμενος | |
|---|---|---|---|---|
| φωνηεντόληκτα | -εσθαι βουλεύεσθαι | -σεσθαι βουλεύσεσθαι | -σασθαι βουλεύσασθαι | -σθαι βε-βουλεῦ-σθαι |
| ουρανικόληκτα | -εσθαι πράττεσθαι | -ξεσθαι πράξεσθαι | -ξασθαι πράξασθαι | -χθαι πεπρᾶχθαι |
| χειλικόληκτα | -εσθαι γράφεσθαι | -ψεσθαι γράψεσθαι | -ψασθαι γράψασθαι | -φθαι γεγράφθαι |
| οδοντικόληκτα | -εσθαι πείθεσθαι | -σεσθαι πείσεσθαι | -σασθαι πείσασθαι | -σθαι πεπεῖσθαι |
Παρατηρήσεις 📝
- Όπως και στην ενεργητική φωνή, το απαρέμφατο του αορίστου δεν έχει αύξηση.
- Το απαρέμφατο του παρακειμένου διατηρεί τον αναδιπλασιασμό (π.χ. βεβουλεῦσθαι, ἠθελῆσθαι).
- Το -αι στην κατάληξη των απαρεμφάτων είναι βραχύ.
- Το απαρέμφατο του παρακειμένου της μέσης φωνής τονίζεται πάντοτε στην παραλήγουσα.
Καταλήξεις μετοχών βαρύτονων ρημάτων στη μέση φωνή
| ενεστώτας | μέλλοντας | αόριστος | παρακείμενος | |
|---|---|---|---|---|
| φωνηεντόληκτα | -όμενος, -η, -ον ὁ βουλευόμενος ἡ βουλευομένη τὸ βουλευόμενον | -σόμενος, -η, -ον ὁ βουλευσόμενος ἡ βουλευσομένη τὸ βουλευσόμενον | -σάμενος, -η, -ον ὁ βουλευσάμενος ἡ βουλευσαμένη τὸ βουλευσάμενον | -μένος, -η, -ον ὁ βεβουλευμένος ἡ βεβουλευμένη τὸ βεβουλευμένον |
| ουρανικόληκτα | -όμενος, -η, -ον ὁ πραττόμενος ἡ πραττομένη τὸ πραττόμενον | -ξόμενος, -η, -ον ὁ πραξόμενος ἡ πραξομένη τὸ πραξόμενον | -ξάμενος, -η, -ον ὁ πραξάμενος ἡ πραξαμένη τὸ πραξάμενον | -γμένος, -η, -ον ὁ πεπραγμένος ἡ πεπραγμένη τὸ πεπραγμένον |
| χειλικόληκτα | -όμενος, -η, -ον ὁ γραφόμενος ἡ γραφομένη τὸ γραφόμενον | -ψόμενος, -η, -ον ὁ γραψόμενος ἡ γραψομένη τὸ γραψόμενον | -ψάμενος, -η, -ον ὁ γραψάμενος ἡ γραψαμένη τὸ γραψάμενον | -μμένος, -η, -ον ὁ γεγραμμένος ἡ γεγραμμένη τὸ γεγραμμένον |
| οδοντικόληκτα | -όμενος, -η, -ον ὁ ὀνομαζόμενος ἡ ὀνομαζομένη τὸ ὀνομαζόμενον | -σόμενος, -η, -ον ὁ ὀνομασόμενος ἡ ὀνομασομένη τὸ ὀνομασόμενον | -σάμενος, -η, -ον ὁ ὀνομασάμενος ἡ ὀνομασαμένη τὸ ὀνομασάμενον | -σμένος, -η, -ον ὁ ὠνομασμένος ἡ ὠνομασμένη τὸ ὠνομασμένον |
Παρατηρήσεις 📝
- Η μετοχή του αορίστου δεν έχει αύξηση.
- Η μετοχή του παρακειμένου διατηρεί τον αναδιπλασιασμό, π.χ. βεβουλευμένος, -η, -ον και ἠθελημένος, -η, -ον.
- Το αρσενικό και το ουδέτερο γένος των μετοχών όλων των χρόνων στη μέση φωνή κλίνονται σύμφωνα με τα αντίστοιχα αρσενικά και ουδέτερα της β΄ κλίσης, ενώ το θηλυκό σύμφωνα με τα αντίστοιχα θηλυκά της α΄ κλίσης.
Θυμήσου!
Τα ρήματα λέγονται «βαρύτονα» όταν στο πρώτο ενικό πρόσωπο ενεστώτα δεν τονίζονται στη λήγουσα (π.χ. βουλεύω, πράττω, γράφω, πείθω), σε αντίθεση με τα «περισπώμενα» σε -άω/-έω/-όω, όπου η κατάληξη συναιρείται (π.χ. τιμάω-τιμῶ).