Γραμματική: Οριστική παρατατικού και αορίστου μέσης φωνής 🗣️
Γ. Γραμματική
Οριστική παρατατικού και αορίστου μέσης φωνής βαρύτονων ρημάτων
Ο τύπος ηὔξετο του κειμένου της Ενότητας είναι τύπος οριστικής παρατατικού μέσης φωνής, και οι τύποι ηὔξατο και ἐψεύσατο είναι τύποι οριστικής αορίστου μέσης φωνής.
Η οριστική παρατατικού και αορίστου μέσης φωνής σχηματίζεται όπως και στην ενεργητική φωνή (βλ. Ενότητα 7), με διαφορετικές όμως καταλήξεις.
Σχηματισμός
Παρατατικός μ.φ.: αύξηση + θέμα + καταλήξεις → ἐ-βουλευ-όμην
Αόριστος μ.φ.: αύξηση + θέμα + χρονικός χαρακτήρας (-σ-) + καταλήξεις → ἐ-βουλευ-σ-άμην
| Πρόσωπο | Παρατατικός | Αόριστος |
|---|---|---|
| α΄ εν. | ἐ-βουλευ-όμην | ἐ-βουλευ-σ-άμην |
| β΄ εν. | ἐ-βουλεύ-ου | ἐ-βουλεύ-σ-ω |
| γ΄ εν. | ἐ-βουλεύ-ετο | ἐ-βουλεύ-σ-ατο |
| α΄ πληθ. | ἐ-βουλευ-όμεθα | ἐ-βουλευ-σ-άμεθα |
| β΄ πληθ. | ἐ-βουλεύ-εσθε | ἐ-βουλεύ-σ-ασθε |
| γ΄ πληθ. | ἐ-βουλεύ-οντο | ἐ-βουλεύ-σ-αντο |
Στα αφωνόληκτα ρήματα για τον σχηματισμό της οριστικής αορίστου μέσης φωνής ισχύουν όσα γνωρίζετε σχετικά με τον σχηματισμό της οριστικής αορίστου της ενεργητικής φωνής: το άφωνο του θέματος συναιρείται με το -σ- της κατάληξης.
Συμπλήρωσε τον πίνακα
Χρησιμοποιώντας την παρατήρηση παραπάνω, δες πώς συμπληρώνεται ο πίνακας των αφωνόληκτων ρημάτων στον αόριστο μέσης φωνής:
| ουρανικόληκτα (ρ. τάττομαι) | χειλικόληκτα (ρ. γράφομαι) | οδοντικόληκτα (ρ. κομίζομαι) | |
|---|---|---|---|
| α΄ εν. | ἐταξάμην | ἐγραψάμην | ἐκομισάμην |
| β΄ εν. | ἐτάξω | — | — |
| α΄ πληθ. | — | ἐγραψάμεθα | — |
| γ΄ πληθ. | — | — | ἐκομίσαντο |
Το ουρανικόληκτο -ττ- (τάττομαι) γίνεται -ξ- μπροστά στο -σ-, το χειλικόληκτο -π- (γράφομαι) γίνεται επίσης -ψ-, ενώ το οδοντικόληκτο -ζ- (κομίζομαι) γίνεται -σ-. Οι ίδιοι κανόνες που ισχύουν στην ενεργητική φωνή ισχύουν και εδώ!