Ουλαλούμ 🌌
Το ποίημα περιλαμβάνεται στην ποιητική συλλογή του Γιάννη Σκαρίμπα Εαυτούληδες (1950). Ο τίτλος του ποιήματος φαίνεται να παραπέμπει στο ομώνυμο ποίημα του Edgar Allan Poe («Ulalume», 1847)· στον σημερινό αναγνώστη ο τίτλος ίσως θυμίζει και τη γνωστή λέξη «αλαλούμ», που αποδίδει μια κατάσταση γενικευμένης σύγχυσης.
Ο Σκαρίμπας δεν μεταφράζει το ποίημα του Πόε ούτε αφηγείται την ίδια ιστορία· δανείζεται μόνο τον ηχητικά παράξενο τίτλο του, τον εξελληνίζει σε «Ουλαλούμ» και τον αφήνει να λειτουργεί διπλά: ως λόγια αναφορά στον Άγγλο ποιητή και, ταυτόχρονα, ως λαϊκή ηχώ της λέξης «αλαλούμ». Έτσι ο τίτλος μπερδεύει από την πρώτη στιγμή τον αναγνώστη ανάμεσα σε λόγιο συμβολισμό και καθημερινή γλώσσα, κάτι που ταιριάζει με το ίδιο το κλίμα σύγχυσης του ποιήματος.
Το ποίημα δεν λέει ποτέ ξεκάθαρα ποια είναι η «Κυρά» ούτε αν όντως έρχεται. Μαθητές συχνά διαβάζουν το ποίημα σαν να περιγράφει μια πραγματική συνάντηση που έγινε, ενώ στην πραγματικότητα το κείμενο μένει σκόπιμα ασαφές: η αναμονή περιγράφεται με βεβαιότητα («Θά 'ρθει»), αλλά αυτή η βεβαιότητα ανήκει στη φαντασία και στην επιθυμία του ομιλητή, όχι σε κάτι που επιβεβαιώνεται.
Ήταν σα να σε πρόσμενα Κυρά
απόψε που δεν έπνεε όξω ανάσα,
κι έλεγα: Θά 'ρθει απόψε απ' τα νερά
κι από τα δάσα.
Θά 'ρθει, αφού φλετράει* μου η ψυχή,
αφού σπαρά* το μάτι μου σαν ψάρι,
και θα μυρίζει φώτα και βροχή
και νιο φεγγάρι...
Και να, το κάθισμά σου συγυρνώ,
στολνώ την κάμαρά μου αγριομέντα,
και να, μαζί σου κιόλας αρχινώ
χρυσή κουβέντα:
...Πως να, θα μείνει ο κόσμος με το «μπα»
που μ' έλεγε τρελόν, πως είχες γίνει
καπνός και –τάχας– σύγνεφα θαμπά
προς τη σελήνη . . .
Νύχτωσε και δε φάνηκες εσύ,
κίνησα να σε βρω στο δρόμο –οϊμένα–
μα σκούνταφτες (όπου εσκούνταφτα) χρυσή
κι εσύ με μένα.
Τόσο πολύ μ' αγάπησες, Κυρά,
που άκουγα διπλά τα βήματά μου!
Πάταγα 'γώ –στραβός– μες στα νερά;
κι εσύ κοντά μου...
Λ. Πολίτη, Ποιητική Ανθολογία,
τόμ. 7, Δωδώνη