Ο Καραγκιόζης ξεπηδά απ’ το πανί και στήνει τρελό θέατρο στην αυλή! Τα παιδιά κάθονται γύρω του με χαμόγελα. «Ελάτε, μωρέ! Να σας πω για ήλιους που πίνονται, για θάλασσες που ξυπνάνε, για πόλεις που στενάζουν και χωριά που θυμούνται!» φωνάζει και γελά. Κάθε κείμενο γίνεται παιχνίδι, κάθε γέλιο και μια αλήθεια. Έλα να παίξουμε με σκιές και να μάθουμε παρέα! 🎭📚

Κείμενα Λογοτεχνίας Β' Γυμνασίου

# Αθήνα 🏙️

Το ποίημα γράφτηκε το 1946, δηλαδή στην αρχή της <tooltip content="Η περίοδος μετά το τέλος ενός πολέμου, στην προκειμένη περίπτωση του Β' Παγκοσμίου Πολέμου.">μεταπολεμικής περιόδου</tooltip>. Αν και τότε δεν είχε ακόμη επεκταθεί το φαινόμενο της <tooltip content="Η τάση των κατοίκων της υπαίθρου να μετακινούνται προς τις πόλεις.">αστυφιλίας</tooltip>, ούτε είχε αρχίσει η μαζική οικοδόμηση των <tooltip content="Κτίρια με πολλά διαμερίσματα, όπου κατοικούν πολλές οικογένειες.">πολυκατοικιών</tooltip>, παρατηρούμε ότι ήδη η ζωή στην πόλη δεν ήταν ευχάριστη για τον άνθρωπο.

# Η πόλις 🌆

Δανιήλ Γουναρίδης, Η πόλις

Πολιτεία γυμνή, πρωινό με τις άδειες καρέκλες  
δεν είναι δω τόπος να μείνουμε  
εδώ δεν έχει δρόμους δεν έχει μάτια  
μέσα σ' ερειπωμένα παράθυρα  
μια μυρωδιά γκαζιού και κίτρινης λαδομπογιάς.

Ν.-Α. Ασλάνογλου,  
Ο δύσκολος θάνατος, Νεφέλη

01. Κείμενο

Πότε γράφτηκε το ποίημα και ποια ιστορική περίοδος ακολουθούσε τότε το τέλος ενός μεγάλου πολέμου.

Χρονολογία και ιστορικό πλαίσιο του ποιήματος

Ποια αστικά φαινόμενα δεν είχαν εμφανιστεί ακόμη και γιατί η ζωή στην πόλη περιγράφεται ήδη ως δυσάρεστη.

Η κατάσταση της πόλης εκείνη την εποχή

Πώς ένα σύντομο απόσπασμα άλλου ποιητή περιγράφει μια άδεια, γυμνή πολιτεία χωρίς δρόμους και χωρίς ζωή.

Το εισαγωγικό απόσπασμα για την πόλη

Ποιες λεπτομέρειες του χώρου -όπως τα κατεστραμμένα παράθυρα και οι δυσάρεστες μυρωδιές- ενισχύουν το κλίμα της εγκατάλειψης.

Εικόνες ερήμωσης και φθοράς

# Αθήνα 🏙️

Το ποίημα «Αθήνα» γράφτηκε το 1946, δηλαδή στην αρχή της <tooltip content="Η περίοδος μετά το τέλος ενός πολέμου, στην προκειμένη περίπτωση του Β' Παγκοσμίου Πολέμου.">μεταπολεμικής περιόδου</tooltip>, λίγο μετά τη λήξη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Το ποίημα συνοδεύεται από ένα απόσπασμα του Δανιήλ Γουναρίδη με τίτλο «Η πόλις», που περιγράφει μια γυμνή, άδεια πολιτεία: δεν έχει δρόμους, δεν έχει «μάτια», τα παράθυρά της είναι <tooltip content="Κατεστραμμένα, σε κατάσταση ερειπίων.">ερειπωμένα</tooltip> και μια μυρωδιά γκαζιού και κίτρινης λαδομπογιάς γεμίζει την ατμόσφαιρα. Η εικόνα αυτή λειτουργεί ως εισαγωγή στο κλίμα που θέλει να αποδώσει και ο ίδιος ο Ασλάνογλου για την πόλη.

<fact title="Μια δυσάρεστη πόλη πριν ακόμη γίνει μεγαλούπολη">

Το 1946 η Αθήνα δεν είχε ακόμη γνωρίσει το φαινόμενο της <tooltip content="Η τάση των κατοίκων της υπαίθρου να μετακινούνται προς τις πόλεις.">αστυφιλίας</tooltip>, ούτε είχε ξεκινήσει η μαζική ανέγερση <tooltip content="Κτίρια με πολλά διαμερίσματα, όπου κατοικούν πολλές οικογένειες.">πολυκατοικιών</tooltip>. Παρ' όλα αυτά, οι ποιητές περιγράφουν ήδη τη ζωή στην πόλη ως δυσάρεστη — σημάδι ότι η δυσφορία απέναντι στο αστικό τοπίο δεν οφείλεται μόνο στο μέγεθος ή στην πυκνοκατοίκηση, αλλά και σε κάτι βαθύτερο.

</fact>

<alert title="Μην μπερδεύεις την αιτία με το αποτέλεσμα">

Η δυσφορία που αποπνέει το ποίημα δεν προέρχεται από τα φαινόμενα της αστυφιλίας ή της οικοδόμησης πολυκατοικιών, αφού αυτά δεν είχαν ακόμη εμφανιστεί το 1946. Η αρνητική εικόνα της πόλης συνδέεται περισσότερο με το κλίμα της μεταπολεμικής εποχής, δηλαδή με τις συνέπειες του πολέμου.

</alert>
