Σύγχρονος αθλητισμός 🏃‍♂️🏆

Πριν διαβάσουμε 📖

Το κείμενο που ακολουθεί το έγραψαν ο Δημήτρης Κωνσταντάρας και ο Μάνος Κοντολέων. Δεν είναι μυθιστόρημα: αφηγείται ένα αληθινό γεγονός, μία από τις πιο συγκινητικές στιγμές της ιστορίας του αθλητισμού.

Βρισκόμαστε στη Ρώμη, τον Σεπτέμβριο του 1960, στους Ολυμπιακούς Αγώνες. Είναι νύχτα και τρέχει ο μαραθώνιος. Ανάμεσα στους δρομείς υπάρχει ένας άντρας από την Αιθιοπία που τρέχει ξυπόλυτος. Λέγεται Αμπέμπε Μπικίλα.

Το κείμενο ✍️

Ο ξυπόλυτος Αιθίοπας αθλητής διασχίζει την πλατεία του Κολοσσαίου υπό το φως των πυρσών, σε μια Ολυμπιάδα που οι Ιταλοί περίμεναν πενήντα δύο χρόνια για να διοργανώσουν. Και τα κατάφεραν άριστα, μπλέκοντας το παλιό με το σύγχρονο. Ωστόσο, ο φωτισμός των δρόμων ήταν κακός και η ώρα του μαραθωνίου τέτοια, ώστε χρειάστηκαν εκατοντάδες πυρσοί που κρατούσαν εκατοντάδες στρατιώτες και νεαροί μαθητές του σχολείου για να βλέπουν οι δρομείς πού πάνε από κάποιο σημείο και πέρα. Ήταν απαραίτητο: Οι Ιταλοί προτίμησαν να βάλουν τον μαραθώνιο αργότερα για να αποφύγουν οι δρομείς την αφόρητη κουφόβραση και την εκνευριστική υγρασία του ρωμαϊκού Σεπτέμβρη.

Εκείνο το βράδυ του μεγάλου τελικού του πιο ιερού των αγωνισμάτων επέλεξε και η αφρικανική γη για να στείλει το μήνυμα της ύπαρξής της, της διαμαρτυρίας της. Επέλεξε τα γυμνά πέλματα ενός παιδιού της, του Αμπέμπε Μπικίλα, να είναι αυτά που θα διασχίζανε με το δικό τους τρόπο το δρόμο – αγώνισμα που γίνεται στην ανάμνηση μιας νίκης.

Ήταν ο τρίτος μαραθώνιος στη ζωή του Αμπέμπε Μπικίλα. Ο λεπτοκαμωμένος και λιγομίλητος αθλητής είχε κάνει με τον προπονητή του πολύ συγκεκριμένα και εμπεριστατωμένα σχέδια: Αν όλα πήγαιναν καλά και βρισκόταν σχετικά μπροστά, θα ανέπτυσσε ταχύτητα και θα έκανε την τελική του επίθεση δυο χιλιόμετρα πριν το τέλος. Αν είχε δυνάμεις.

Αυτό και έγινε. Ο Μπικίλα είχε δυνάμεις. Τα δυο μαύρα πέλματα που είχαν πάνω τους τα ακούσματα της σαβάνας, τη λάσπη του Γαλάζιου Νείλου, την υγρασία των βουνοκορφών του Ρας Ντασάν, τα σκισίματα από τα βότσαλα της λίμνης Τάνα, κατάπιναν ακούραστα την καυτή άσφαλτο.

Βρισκόταν συνεχώς επικεφαλής μαζί με τον Μαροκινό Αμπντεσελέμ και έναν Νεοζηλανδό να τους καταδιώκει. Στα τελευταία χιλιόμετρα ο ξυπόλυτος αθλητής άνοιξε τον διασκελισμό του. Ο Αμπντεσελέμ δεν είχε δυνάμεις να τον ακολουθήσει, του φώναξε μάλιστα κάτι στα αραβικά. Κάτι σαν «στο καλό» ή «στην ευχή του Θεού». Ο Μαροκινός είχε καταλάβει ότι έχασε και ότι νικητής θα ήταν ο Αιθίοπας.

Λίγα χρόνια αργότερα οι Κενυάτες, οι Τυνήσιοι, οι Αλγερινοί θα ένωναν τις δυνάμεις τους με τους Μαροκινούς και τους Αιθίοπες για να φτιάξουν ένα τρομερό, σχεδόν αχτύπητο, αθλητικό μπλοκ.

Οι δύσκολες λέξεις του κειμένου 📚

Τι μας λέει το κείμενο 🔍

Μια Ολυμπιάδα μέσα στη νύχτα

Οι Ιταλοί έβαλαν τον μαραθώνιο αργά το βράδυ, για να μην τρέχουν οι αθλητές μέσα στην κουφόβραση και την υγρασία του ρωμαϊκού Σεπτέμβρη. Η λύση όμως δημιούργησε νέο πρόβλημα: τα φώτα των δρόμων δεν έφταναν. Έτσι εκατοντάδες στρατιώτες και μαθητές στάθηκαν στη διαδρομή κρατώντας πυρσούς, για να βλέπουν οι δρομείς πού πατούν.

Ο δρόμος με τα γυμνά πόδια

Ο Αμπέμπε Μπικίλα τρέχει ξυπόλυτος. Οι συγγραφείς δεν το παρουσιάζουν σαν παραξενιά, αλλά σαν σύμβολο: μέσα από τα γυμνά πέλματα ενός παιδιού της, λένε, ολόκληρη η αφρικανική γη στέλνει το μήνυμα ότι υπάρχει και ότι διαμαρτύρεται.

Τα πόδια του, γράφουν, κουβαλούν τη σαβάνα, τη λάσπη του Γαλάζιου Νείλου, την υγρασία του Ρας Ντασάν, τα σκισίματα από τα βότσαλα της λίμνης Τάνα. Είναι ένας τρόπος να πουν ότι ο Μπικίλα δεν έτρεχε μόνος: κουβαλούσε μαζί του όλη του την πατρίδα. 🌍

Το σχέδιο και η εκτέλεσή του

Ο Μπικίλα ήταν λεπτοκαμωμένος και λιγομίλητος, και ήταν μόλις ο τρίτος μαραθώνιος της ζωής του. Η νίκη του δεν ήρθε από τύχη: ήρθε από ένα προσεγμένο σχέδιο που το εκτέλεσε ακριβώς όπως το είχε μελετήσει.

Η στιγμή που κρίθηκε ο αγώνας

Ο Μαροκινός Αμπντεσελέμ δεν μπόρεσε να τον ακολουθήσει. Αντί να θυμώσει, του φώναξε στα αραβικά κάτι σαν «στο καλό» ή «στην ευχή του Θεού». Είχε καταλάβει ότι έχασε — και τον αποχαιρέτησε με ευχή. Αυτό είναι, στην πιο καθαρή του μορφή, το αθλητικό πνεύμα. 🤝

Η αρχή μιας ολόκληρης εποχής

Η νίκη του Μπικίλα δεν έμεινε μόνη. Λίγα χρόνια αργότερα Κενυάτες, Τυνήσιοι, Αλγερινοί, Μαροκινοί και Αιθίοπες έφτιαξαν μαζί ένα τρομερό, σχεδόν αχτύπητο αθλητικό μπλοκ στους δρόμους αντοχής.

Έλεγξε αν το κατάλαβες ✅

1. Σε ποια πόλη και υπό ποιες συνθήκες έγινε ο μαραθώνιος που περιγράφεται;
2. Γιατί ο αγώνας ξεκίνησε αργά το βράδυ και τι πρόβλημα δημιούργησε αυτό;
3. Ποιο ήταν το σχέδιο του Μπικίλα με τον προπονητή του;
4. Τι συμβολίζουν, σύμφωνα με τους συγγραφείς, τα γυμνά πέλματα του αθλητή;
5. Πώς αντέδρασε ο Αμπντεσελέμ όταν κατάλαβε ότι έχασε;
6. Τι έγινε λίγα χρόνια αργότερα με τους Αφρικανούς αθλητές;