Ανάσταση ✨
Το ποίημα αυτό το έγραψε ο Κώστας Βάρναλης, ποιητής του 20ού αιώνα. Είναι πολύ πιο σύντομο από την «Ημέρα της Λαμπρής» του Σολωμού, μόλις οχτώ στίχοι, όμως χωράει μέσα του ολόκληρη τη νύχτα της Ανάστασης.
Πρόσεξε με ποιον τρόπο ξεκινάει: όχι με κάτι που βλέπουμε, αλλά με κάτι που ακούμε. Η πρώτη λέξη είναι μια προσταγή προς εμάς: «Άκου».
Το ποίημα 📜
Άκου τον ξάστερο ουρανό πώς οι καμπάνες σειούνε. 🔔
Όπου καρδιά, χαρμόσυνες λαχτάρες απαντούνε.
Ανάστασ' είναι σήμερα! 🌸 Παιδιά, γυναίκες, γέροι
κόκκινο αυγό στην τσέπη τους, χρυσό κερί στο χέρι🕯️.
Όσ' άστρα 'ναι στον ουρανό🌟, τόσα στον κάμπο κρίνα.
Όλα έχουνε στην καθαρή ψυχήν Απρίλη μήνα🌼.
Της εκκλησίας φουντώσανε δάφνη πολλήν οι στύλοι.
Ειρήνη! Ειρήνη! ✌️ Φιληθείτε, οχτροί μαζί και φίλοι…
Κώστας Βάρναλης
Ο Κώστας Βάρναλης (1884-1974) γεννήθηκε στον Πύργο της Ανατολικής Ρωμυλίας και ήταν γνωστός για τα καυστικά, σατιρικά του κείμενα. Εδώ όμως αφήνει τη σάτιρα στην άκρη και γράφει ένα ποίημα καθαρής χαράς.
Τι μας δείχνει το ποίημα 🔎
Το ποίημα προχωράει σε τέσσερα ζευγάρια στίχων, το καθένα με μια δική του εικόνα:
| Ζευγάρι στίχων | Τι δείχνει |
|---|---|
| Πρώτο | Τις καμπάνες που χτυπούν στον ξάστερο ουρανό και τη χαρά που ξυπνούν σε κάθε καρδιά |
| Δεύτερο | Τους ανθρώπους κάθε ηλικίας με κόκκινο αυγό και αναμμένο κερί |
| Τρίτο | Τα άστρα του ουρανού και τα κρίνα του κάμπου, δηλαδή την ανθισμένη φύση |
| Τέταρτο | Τους στολισμένους με δάφνη στύλους της εκκλησίας και το κάλεσμα για ειρήνη |
Το κυρίως αισθητήριο εδώ είναι η ακοή. Οι καμπάνες δεν χτυπούν απλώς, «σειούνε» ολόκληρο τον ουρανό. Ο ήχος τους απλώνεται παντού και ξυπνάει «χαρμόσυνες λαχτάρες» σε κάθε καρδιά.
Στον τρίτο και τέταρτο στίχο βλέπουμε μια παρομοίωση: όσα άστρα υπάρχουν στον ουρανό, τόσα κρίνα υπάρχουν στον κάμπο. Ο ουρανός και η γη ανθίζουν ταυτόχρονα. Και μετά ο ποιητής κάνει το πιο όμορφο βήμα: λέει ότι όλα αυτά έχουν «στην καθαρή ψυχήν Απρίλη μήνα». Δηλαδή η άνοιξη δεν είναι μόνο έξω, στα χωράφια· είναι και μέσα στην ψυχή του ανθρώπου.
Το ποίημα κλείνει σχεδόν όπως και «Η ημέρα της Λαμπρής» του Σολωμού: «Φιληθείτε, οχτροί μαζί και φίλοι». Δύο ποιητές διαφορετικών εποχών καταλήγουν στην ίδια προτροπή, γιατί αυτό ακριβώς είναι το μήνυμα της Ανάστασης: συμφιλίωση.
Σκέψου και απάντησε 💭
- Ποιος ήχος ανοίγει το ποίημα και τι προκαλεί στους ανθρώπους;
- Τι κρατούν οι άνθρωποι στα χέρια και στις τσέπες τους;
- Τι εννοεί ο ποιητής όταν λέει ότι όλα έχουν «στην καθαρή ψυχήν Απρίλη μήνα»;
- Ποια λέξη επαναλαμβάνεται δύο φορές στον τελευταίο στίχο και γιατί;
- Σε τι μοιάζει και σε τι διαφέρει αυτό το ποίημα από «Η ημέρα της Λαμπρής» του Σολωμού;