Η καρδιά ❤️
Η καρδιά είναι ένας μυς περίπου στο μέγεθος της γροθιάς ενός ανθρώπου. Λειτουργεί σαν αντλία και χάρη σε αυτήν το αίμα κυκλοφορεί αδιάκοπα σε όλο τον οργανισμό μας, μέρα και νύχτα, χωρίς ποτέ να σταματά.
Τα μέρη της καρδιάς
Η καρδιά χωρίζεται σε τέσσερα μέρη. Τα δύο επάνω ονομάζονται κόλποι και τα δύο κάτω ονομάζονται κοιλίες. Υπάρχει δηλαδή ένας αριστερός και ένας δεξιός κόλπος, καθώς και μια αριστερή και μια δεξιά κοιλία.
Οι κόλποι επικοινωνούν με τις κοιλίες μέσω των βαλβίδων. Οι βαλβίδες επιτρέπουν στο αίμα να περνάει μόνο από τους κόλπους προς τις κοιλίες, ποτέ αντίστροφα.
Οι κόλποι είναι πάντα τα δύο επάνω τμήματα της καρδιάς και οι κοιλίες τα δύο κάτω. Το αίμα κινείται πάντα με αυτή τη σειρά: πρώτα γεμίζουν οι κόλποι, μετά περνάει το αίμα στις κοιλίες μέσα από τις βαλβίδες.
Ο καρδιακός παλμός
Κάθε «χτύπος» της καρδιάς είναι ένας καρδιακός παλμός. Κάθε παλμός περιλαμβάνει τρία στάδια:
- Πρώτο στάδιο: συστέλλονται οι κόλποι και το αίμα περνάει στις κοιλίες.
- Δεύτερο στάδιο: συστέλλονται οι κοιλίες. Οι βαλβίδες κλείνουν, οπότε το αίμα δεν μπορεί να γυρίσει πίσω στους κόλπους και αναγκάζεται να φύγει από την καρδιά. Ταυτόχρονα, οι κόλποι γεμίζουν ξανά με αίμα.
- Τρίτο στάδιο, η καρδιακή παύλα: ο καρδιακός μυς χαλαρώνει και η καρδιά ξεκουράζεται. Το στάδιο αυτό διαρκεί λιγότερο από μισό δευτερόλεπτο.
Η συχνότητα του καρδιακού παλμού δεν είναι πάντα ίδια· αλλάζει ανάλογα με την ηλικία και με το πόσο έντονη είναι η σωματική άσκηση που κάνουμε. Ένας ενήλικας σε ηρεμία έχει περίπου 80 καρδιακούς παλμούς το λεπτό.
Η καρδιά είναι ένας ακούραστος μυς: αντλεί αίμα κάθε στιγμή σε όλη σου τη ζωή, ξεκουραζόμενη λιγότερο από μισό δευτερόλεπτο σε κάθε παλμό. Κάθε χρόνο χτυπά πάνω από 40 εκατομμύρια φορές! Μια αντλία με τις δυνατότητες της καρδιάς θα αρκούσε για να γεμίσει σε μία μέρα ένα ολόκληρο μεγάλο βυτίο υγρών καυσίμων.
Μπορείς να νιώσεις πόση δουλειά κάνει η καρδιά σου με ένα απλό πείραμα: γέμισε μια λεκάνη με νερό και, με τη βοήθεια ενός φίλου σου που μετράει το χρόνο, άδειαζε νερό με ένα φλιτζάνι από τη μία λεκάνη στην άλλη, προσπαθώντας να αδειάζεις περίπου 70 φλιτζάνια κάθε λεπτό — όση ποσότητα αίματος αντλεί περίπου η καρδιά σου σε ένα λεπτό. Δοκίμασε να συνεχίσεις για μερικά λεπτά και θα καταλάβεις πόσο κουραστικό θα ήταν αν η καρδιά χρειαζόταν διάλειμμα!
Το καρδιογράφημα
Η καλή λειτουργία της καρδιάς είναι πολύ σημαντική για την υγεία μας. Γι' αυτό οι επιστήμονες την παρακολουθούν με μια ειδική εξέταση, το καρδιογράφημα. Έτσι μπορούν να βγάζουν χρήσιμα συμπεράσματα για την κατάστασή της και για το πώς μπορούν να αντιμετωπιστούν πιθανά προβλήματα.
Το καρδιογράφημα γίνεται με την τοποθέτηση ειδικών «καλωδίων» με βεντούζες πάνω στο σώμα, γύρω από την περιοχή της καρδιάς. Η καρδιά είναι ένας μυς που διεγείρεται από ασθενή ηλεκτρικά σήματα, και αυτά ακριβώς τα σήματα αποτυπώνονται στο καρδιογράφημα. Σε κάθε σύσπαση του μυός σχηματίζεται ένα «αιχμηρό σημείο». Όταν η καρδιά είναι υγιής, αυτά τα αιχμηρά σημεία είναι ομοιόμορφα· όταν υπάρχουν καρδιακά προβλήματα, αυτό δεν συμβαίνει.
Μια ιδιαίτερη μορφή καρδιογραφήματος είναι το τεστ κοπώσεως, απαραίτητο για όσους ασχολούνται με τον αθλητισμό. Σε αυτή την εξέταση το καρδιογράφημα καταγράφεται καθώς ο εξεταζόμενος τρέχει ή κάνει ποδήλατο, δίνοντας στον γιατρό χρήσιμα στοιχεία για το πώς ανταποκρίνεται η καρδιά στην κόπωση.
Πολλοί νομίζουν ότι το καρδιογράφημα γίνεται μόνο όταν κάτι πάει στραβά. Στην πραγματικότητα χρησιμοποιείται και προληπτικά, ενώ το τεστ κοπώσεως γίνεται ειδικά σε αθλητές, ακριβώς για να ελεγχθεί πώς αντιδρά η καρδιά στην έντονη σωματική προσπάθεια.