Η Έννοια της Προστιθέμενης Αξίας 💰

Μια άλλη διάκριση των αγαθών, πέρα από αυτές που έχουμε ήδη δει, είναι η διάκρισή τους σε τελικά και ενδιάμεσα:

• Τελικά είναι τα αγαθά που αγοράζονται για τελική χρήση και όχι για παραπέρα μετασχηματισμό.
• Ενδιάμεσα είναι τα αγαθά που αγοράζονται για περαιτέρω επεξεργασία και όχι για τελική χρήση.

Το Α.Ε.Π. περιλαμβάνει μόνον την αξία των τελικών προϊόντων και υπηρεσιών. Η επιμονή στη χρήση του όρου τελικά προϊόντα και υπηρεσίες γίνεται για να αποφύγουμε να υπολογίζουμε δύο ή περισσότερες φορές την αξία ενός αγαθού, καθώς το μετράμε για τη συμμετοχή του στο Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν.

Το Πρόβλημα του Διπλού Υπολογισμού 🚫

Για παράδειγμα, αν θέλουμε να συμπεριλάβουμε την αξία ενός ηλεκτρονικού ψυγείου στο Α.Ε.Π., δε θα πρέπει να περιλάβουμε χωριστά την αξία του μοτέρ του και στη συνέχεια πάλι την αξία του ως τμήμα της τελικής αξίας του ψυγείου, γιατί θα έχουμε διπλό υπολογισμό. Τα συστατικά μέρη του ψυγείου, μεταξύ αυτών και το μοτέρ, που πωλούνται στις βιομηχανίες ψυγείων είναι ενδιάμεσα αγαθά και δεν περιλαμβάνονται χωριστά στο Α.Ε.Π., αλλά συνολικά στην τελική αξία των ψυγείων.

Με τον ίδιο τρόπο, το αλεύρι που γίνεται ψωμί είναι ενδιάμεσο προϊόν και μετράμε μόνον την αξία του ψωμιού ως τμήμα του Α.Ε.Π., ενώ δεν υπολογίζουμε χωριστά την αξία του αλευριού που πωλήθηκε στον φούρναρη.

Η Μέθοδος της Προστιθέμενης Αξίας ➕

Ένας άλλος τρόπος αποφυγής λαθών κατά τον υπολογισμό του Α.Ε.Π. είναι η χρήση της μεθόδου της Προστιθέμενης Αξίας. Συνήθως κάθε προϊόν δέχεται επεξεργασία σε διάφορα στάδια παραγωγής, πριν λάβει μορφή τελικού προϊόντος και διατεθεί στην αγορά. Λαμβάνουμε λοιπόν την αξία κάθε σταδίου παραγωγής, η οποία προστίθεται στο προϊόν, και το άθροισμα των προστιθέμενων αξιών κάθε σταδίου αποτελεί την τελική αξία του προϊόντος.

Παράδειγμα: Υπολογισμός Προστιθέμενης Αξίας ενός Επίπλου

Ένα έπιπλο που πωλείται στο εμπόριο διέρχεται από τέσσερα στάδια επεξεργασίας:

Η παραγωγή του πρώτου σταδίου, με αξία πώλησης 50 ευρώ, αγοράζεται από την επιχείρηση του δεύτερου σταδίου, που επεξεργάζεται τους κορμούς. Η αξία πώλησης του ξύλου στο δεύτερο στάδιο είναι 80 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι κατά τη διάρκεια του δεύτερου σταδίου δαπανήθηκαν $80 - 50 = 30$ ευρώ. Με τον ίδιο τρόπο φτάνουμε έως το τέταρτο στάδιο παραγωγής.

Η τελευταία στήλη του πίνακα δίνει την προστιθέμενη αξία κάθε σταδίου παραγωγής. Το άθροισμα των προστιθέμενων αξιών όλων των σταδίων παραγωγής είναι ίσο με την αξία του τελικού προϊόντος που πληρώνει ο καταναλωτής, δηλαδή 200 ευρώ.

Το Α.Ε.Π. ως Συνολική Προστιθέμενη Αξία 🎯

Στο Α.Ε.Π. θα πρέπει να περιλαμβάνεται μόνον η αξία του τελικού προϊόντος ή η προστιθέμενη αξία κάθε σταδίου, αλλά ποτέ η συνολική αξία όλων των σταδίων. Για την οικονομία, το άθροισμα της προστιθέμενης αξίας όλης της παραγωγής πρέπει, ως σύνολο, να είναι ίσο με την αξία αγοράς όλων των τελικών αγαθών και υπηρεσιών.

Το Α.Ε.Π., επομένως, είναι η συνολική προστιθέμενη αξία της παραγωγής όλων των οικονομικών - παραγωγικών μονάδων της οικονομίας.