Συνολικό Προϊόν 📈
Ορισμός
Συνολικό προϊόν είναι η ποσότητα του προϊόντος που παράγεται, όταν οι ποσότητες όλων των άλλων συντελεστών παραμένουν σταθερές και μεταβάλλεται μόνο η ποσότητα του συντελεστή που μας ενδιαφέρει.
Παράδειγμα αγροτικής εκμετάλλευσης
Έχουμε μια αγροτική εκμετάλλευση, στην οποία το έδαφος είναι ο σταθερός συντελεστής, έστω 10 στρέμματα. Ο παραγωγός χρησιμοποιεί και άλλους συντελεστές, σπόρους, λιπάσματα κ.τ.λ., που μπορούμε να αγνοήσουμε εδώ για την απλούστευση του παραδείγματος.
Υποθέτουμε ότι μεταβάλλεται μόνον η ποσότητα της εργασίας (L) στις διάφορες καλλιεργητικές περιόδους και ότι τα αγροτεμάχια είναι ίδιας απόδοσης. Επίσης η εργασία είναι ομοιογενής, δηλαδή κάθε εργάτης είναι εξίσου ικανός και κάθε αύξηση που προκαλείται στην παραγωγή δεν οφείλεται σε διαφοροποίηση της εργατικής του ικανότητας.
Πίνακας 3.1 — Συνολικό Προϊόν
| Ποσότητα εδάφους | Αριθμός εργατών (L) | Συνολικό προϊόν (TP ή Q) |
|---|---|---|
| 10 | 0 | 0 |
| 10 | 1 | 4 |
| 10 | 2 | 10 |
| 10 | 3 | 20 |
| 10 | 4 | 33 |
| 10 | 5 | 50 |
| 10 | 6 | 60 |
| 10 | 7 | 65 |
| 10 | 8 | 65 |
| 10 | 9 | 55 |
Στην πρώτη στήλη δίνεται η ποσότητα του εδάφους που είναι σταθερή, στη δεύτερη η ποσότητα της εργασίας που χρησιμοποιείται και στην τρίτη η αντίστοιχη ποσότητα προϊόντος, δηλαδή το συνολικό προϊόν.
Ο πίνακας και το αντίστοιχο διάγραμμα δείχνουν ακριβώς την ίδια πληροφορία: η γραφική παράσταση είναι απλώς η οπτική απόδοση των ζευγαριών «αριθμός εργατών – συνολικό προϊόν» του πίνακα.
Η καμπύλη του συνολικού προϊόντος
Μπορούμε να παρουσιάσουμε τα δεδομένα του πίνακα 3.1 γραφικά. Στον κάθετο άξονα φαίνεται η ποσότητα του προϊόντος και στον οριζόντιο η ποσότητα της εργασίας. Η καμπύλη που προκύπτει είναι η καμπύλη του συνολικού προϊόντος της εργασίας.
Η καμπύλη του συνολικού προϊόντος ενός μεταβλητού συντελεστή εκφράζει τη σχέση ανάμεσα στο συνολικό προϊόν και στην ποσότητα του μεταβλητού συντελεστή για κάθε δεδομένη χρονική περίοδο.
Το συνολικό προϊόν αυξάνεται στην αρχή με ταχύτερο ρυθμό. Αυτό συμβαίνει μέχρι και τον πέμπτο εργάτη. Έπειτα ο ρυθμός αύξησης μειώνεται, ώσπου να φτάσει το προϊόν στο ανώτατο επίπεδο τιμής, όγδοο εργάτη, και στη συνέχεια μειώνεται.
Πρόσεξε ότι η καμπύλη περνά από τρεις φάσεις με διαφορετική συμπεριφορά: πρώτα αυξάνεται με ταχύτερο ρυθμό (μέχρι τον πέμπτο εργάτη), μετά αυξάνεται με φθίνοντα ρυθμό μέχρι να φτάσει στο ανώτατο σημείο της (στον όγδοο εργάτη), και τέλος μειώνεται. Η αύξηση «με φθίνοντα ρυθμό» δεν είναι το ίδιο με τη μείωση — το προϊόν συνεχίζει να μεγαλώνει, απλώς πιο αργά.