Η Συμπεριφορά του Καταναλωτή 🛍️
Η χρησιμότητα και ο στόχος του καταναλωτή
Ο καταναλωτής ικανοποιεί τις ανάγκες του με τη χρησιμοποίηση των αγαθών. Για τον καταναλωτή, χρησιμότητα ενός αγαθού είναι η ικανοποίηση την οποία απολαμβάνει σε μια ορισμένη χρονική περίοδο από την κατανάλωση του αγαθού αυτού.
Επιδίωξη του καταναλωτή είναι να μεγιστοποιεί τη χρησιμότητα που απολαμβάνει από την κατανάλωση αγαθών και υπηρεσιών. Η επιδίωξη της μέγιστης χρησιμότητας αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της συμπεριφοράς του καταναλωτή στη ζήτηση αγαθών.
Η παραδοχή ότι ο καταναλωτής επιδιώκει πάντα τη μέγιστη δυνατή χρησιμότητα είναι η αφετηρία πάνω στην οποία στηρίζεται ολόκληρη η ανάλυση της συμπεριφοράς του καταναλωτή και, στη συνέχεια, ο νόμος της ζήτησης.
Οι δύο περιορισμοί της επιδίωξης
Την επιδίωξη του καταναλωτή να μεγιστοποιήσει τη χρησιμότητά του περιορίζουν δύο παράγοντες, οι οποίοι, σε μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο, είναι δεδομένοι για τον καταναλωτή:
- Το χρηματικό εισόδημα: Με τον όρο αυτό εννοούμε έναν συγκεκριμένο αριθμό χρηματικών μονάδων που μπορεί να διαθέσει ο καταναλωτής για την αγορά αγαθών.
- Οι τιμές των αγαθών: Με τον όρο τιμή ενός αγαθού εννοούμε τον αριθμό των χρηματικών μονάδων που απαιτούνται για την απόκτηση μιας μονάδας από το συγκεκριμένο αγαθό.
Το εισόδημα και οι τιμές δεν λειτουργούν ξεχωριστά ο ένας από τον άλλον: ο καταναλωτής αποφασίζει τι θα αγοράσει έχοντας υπόψη του και τα δύο μαζί, σε μια δεδομένη χρονική στιγμή. Δεν πρέπει να παραλείπεται κανένας από τους δύο όταν εξηγούμε γιατί ο καταναλωτής επιλέγει συγκεκριμένα αγαθά και ποσότητες.
Ορθολογική συμπεριφορά και ορθολογικός καταναλωτής
Ο καταναλωτής είναι αναγκασμένος να επιλέξει αυτά τα αγαθά και σε εκείνες τις ποσότητες που του επιτρέπει το εισόδημά του, έτσι ώστε από την κατανάλωσή τους να μεγιστοποιεί τη χρησιμότητά του. Μια τέτοια συμπεριφορά ονομάζεται ορθολογική συμπεριφορά, και ο καταναλωτής που την τηρεί ονομάζεται ορθολογικός καταναλωτής.
Η ισορροπία του καταναλωτή
Ένας ορθολογικός καταναλωτής, ο οποίος σε μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο έχει κατανείμει το εισόδημά του έτσι ώστε, αγοράζοντας αυτά τα αγαθά και σε εκείνες τις ποσότητες, να μεγιστοποιείται η χρησιμότητά του, λέμε ότι βρίσκεται σε ισορροπία.
Αυτό σημαίνει ότι, αν δεν υπάρξει καμία μεταβολή, για παράδειγμα στις προτιμήσεις του, στις τιμές των αγαθών ή στο εισόδημά του, ο καταναλωτής δεν έχει κανένα λόγο να μεταβάλει τη συμπεριφορά του.
Η ισορροπία του καταναλωτή ισχύει μόνο όσο παραμένουν σταθερές οι προτιμήσεις, οι τιμές των αγαθών και το εισόδημά του. Αν μεταβληθεί έστω και ένας από αυτούς τους παράγοντες, ο καταναλωτής έχει πλέον λόγο να αναπροσαρμόσει τις επιλογές του, ώστε να βρεθεί ξανά σε ισορροπία με τα νέα δεδομένα.